ΤΑ ΑΓΡΙΑ ΚΑΙ ΤΑ ΗΜΕΡΑ ΤΟΥ ΒΟΥΝΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΛΟΓΓΟΥ: ΤΟ ΖΑΡΚΑΔΙ.

Υποθέτω ότι είναι από τα συγκινητικότερα ποιή­ματα της μητρικής στοργής ο περυσινός θάνατος μιας Ζαρκάδας, όπως τον διηγούνται πολλοί κυνηγοί. Εί­χαν παγάνα παρά τον Αχελώον δι’ αγριογούρουνα. Απροόπτως όμως ενεφανίσθη μία Ζαρκάδα με το παιδί της. Οι κυνηγοί επυροβόλησαν την Ζαρκάδα, η οποία προηγείτο ολίγα βήματα, αλλ’ απέτυχον. Αμέ­σως μετ’ αυτήν ήρχετο το μικρό της, το οποίον επυροβόλησαν και ελάβωσαν. Εκείνο εβέλαξε και η ατυχής μητέρα του, η οποία ήτο εκτός βολής πλέον, εγύρισε βελάζουσα και αυτή διά να ιδή την τύχην του μικρού της. Οι κυνηγοί την επυροβόλησαν και η κακή της τύχη δεν ηθέλησε να τελείωση το βάσανόν της. Αντί να την σκοτώσουν, την επλήγωσαν εις τα πόδια. Όταν την μετέφεραν εις την ακροποταμιάν, η Ζαρκάδα έπεσεν επάνω στο παιδί της και έκανε σαν άνθρωπος.
Και οι κυνηγοί, οι οποίοι γνωρίζετε τι θηριώδεις ψυχάς έχουν, ενθυμούνται ακόμη με συγκίνησιν το δράμα αυτό.
Εννοείται όμως ότι τούτο δεν τους εμποδίζει κα­θόλου να τα κυνηγούν συστηματικώς. Διότι κατ’ εξοχήν τα Ζαρκάδια, ως απονήρευτα, αγνοούν ολότελα να προφυλάσσωνται και προ παντός συχνάζουν εις μέρη καλοπάτητα.
Η γειτονική επαρχία Βάλτου είναι κυριολεκτικώς η χώρα των Ζαρκαδιών. Πρώτον διότι είναι τόπος ήμερος - εννοώ τα χώματά του και τα δένδρα του - και δεύτερον διότι είναι τόσον πυκνά δασωμένος, ώστε να ημπορήτε να περπατήτε δέκα ώρας υπό δένδρα. Ευτυχώς οι συμπατριώται του κ. υπουργού των Ναυτικών Ν, Στράτου, δεν ομοιάζουν, τους άλλους αγριανθρώπους της Ελλάδος. Ποτέ δεν ενθυμούμαι πυρκαϊάν εις τον Βάλτον.
Μία κακή γλώσσα μου έλεγεν άλλοτε, ότι οι Βαλ­τινοί τα χρειάζονται τα δάση διά τον εαυτόν τους» επειδή οπωσδήποτε ευρίσκονται εις συχνοτέρας δοσο­ληψίας με την Δικαιοσύνην. Αλλ’ οφείλομεν να ομολογήσωμεν, ότι τώρα δεν υπάρχει ο λόγος αυτός, διότι ο κατ’ εξοχήν τόπος των φυγοδίκων έγινεν επί Βενι­ζέλου κυριολεκτικώς λάδι. Και πρέπει να σημειωθή ότι επαρουσιάσθησαν μόνοι των εις τας Αρχάς, χωρίς καμμίαν επέμβασιν της εξουσίας. Τώρα εις τα άλλοτε φυγοδικοβριθή δάση μόνον βοσκούς και κυνηγούς θα απαντήσετε.
Εντόπιοι κυνηγοί, φημιζόμενοι διά τας εκδρομάς των, είναι οι κ. κ. Καραγιάννης πρώην βουλευτής, Σ. Πετίνης, Σ, Στράτος, Χαβίνης και μερικοί άλλοι. Άλ­λοτε επεσκέπτετο τους δρυμώνας του Βάλτου και ο αγαπητός κ. Σπήλιος Χαραμής. Αλλά τώρα έχομεν καιρόν να τον ιδούμε.
Τα Ζαρκάδια του Βάλτου έχουν και εις τας Αθήνας ένα αντιπρόσωπόν των, τον Κίτσον του κ. Μπενάκη, ο οποίος συλληφθείς μικρός, εχαρίσθη εις τον φίλτα­τον κ. Περικλή Καραπάνον, παρά του οποίου μετεβιβάσθη εις τον τωρινόν κύριόν του.
Ημερεύουν ευκολώτατα και είναι πολύ απονήρευτα, σχεδόν μέχρις ηλιθιότητος. Έχουν ένα βάδισμα ή μάλλον ένα πήδημα ρυθμικόν, μαθηματικώς υπολογισμένον από τους κυνηγούς, διά να τα τουφεκίζουν επιτυχώς. Είναι το ζώον της ταχύτητος και τα δημο­τικά τραγούδια δανείζονται απ’ αυτό εικόνας γληγοράδας και σβελτωσύνης:
Ποιος είν’ αξιός και γλήγορος
να τρέξη σαν ζαρκάδι
Τριών μερών περπάτημα
τρεις ώρες να το κάμη;...
Το φθινόπωρον αρχίζουν ν’ αλλάζουν χρώμα και μέχρι της ανοίξεως γίνονται κατακάστανα. Άμα όμως ανοιξιάση, αρχίζουν και παίρνουν το καφεκόκκινον χρώμα τους και όσον προχωρεί η θερινή εποχή και θρέφονται, τόσον περισσότερον κοκκινίζουν. Η ουρά τους μόλα ταύτα εις το κάτωθεν μέρος είναι άσπρη, εξ ου και η λαϊκή ευχή «ν’ ασπρίση, να γεράση σαν του ζαρκαδιού την ουρά».
Λέγεται ότι τα Ζαρκάδια τρελλαίνονται άγνωστον τι χόρτον τρώγοντα. Προ ετών ένα Ζαρκάδι εποδοτσάκισεν ένα κυνηγόν μόλις το ετουφέκισε. Τον επήρε στα πόδια και οσάκις τον επλησίαζε επηδούσε να τον σκοτώση. Εκείνος ανέβη εις ένα δένδρον και το Ζαρ­κάδι από κάτω εκουτρούσε τον κορμόν. Επί τέλους έφυγε και, όταν μετά ημέρας ευρέθη νεκρόν, τότε αντελήφθησαν ότι η παραφροσύνη του ωφείλετο εις το ότι τα σκάγια είχαν χωθή στα ριζαύτια του και διέσεισαν τον εγκέφαλόν του.
Τα καταδιώκουν μανιωδώς οι λύκοι, ανακαλύψαντες, φαίνεται, ότι έχουν νόστιμον κρέας. Αλλ’ αυτά φεύγουν ως αστραπή, και μόνον αν πιασθούν τα εύμορφα ξύλα της κεφαλής των από τίποτε κλαδιά, κατορθώνουν και τα συλλαμβάνουν οι λύκοι. Αλλ’ ούτε πέντε άνθρωποι δεν ημπορούν να κρατήσουν ένα Ζαρ­κάδι. Είναι τόσον πολυδύναμα, ώστε οι λύκοι προσ­παθούν να τ’ αρπάξουν από κρίσιμα μέλη του σώματός των διά να τα δαμάσουν. Πολλά Ζαρκάδια όμως συγυρίζουν ένα λύκον και λέγεται ότι ευρήκαν λύκους νεκρούς με ίχνη κτυπημάτων από ξύλα Ζαρκαδιών.
Άμα ημερεύουν τα Ζαρκάδια είναι ανοικονόμητα. Δεν ορίζετε κήπον, κλήματα, δένδρα, σπίτι, κουζίναν. Πρέπει να είσθε πάντοτε κλειδωμένοι. Δι’ αυτό και τα χαρίζομεν ευχαρίστως άμα οικονομούμεν κα­νένα. Αλλ’ υποθέτω ότι και ο κ. Μπενάκης θα έχη βαρεθή ήδη τον Κίτσον, διότι, όπως είπα, είναι με­γάλο βάσανον, το οποίον δεν γνωρίζω και τι σκοπόν έχει. Να θρέφω μίαν πέρδικα, ένα κόσσυφον, μάλι­στα. Μίαν αλεπού ακόμη προτιμότερον. Τουλάχιστον θα με διασκεδάζη με τας πονηρίας της. Αλλά ένα ηλίθιον πλάσμα, όσον εύμορφον και αν είναι, υποθέτω ότι μόνον εις την κατσαρόλαν είναι χρησιμώτερον. Και μάλιστα άμα είναι από τον Βάλτον, όπου, κατά τους ιστορικούς, έστελλεν ο Λούκουλλος και επρομηθεύετο τ’ αρνιά του, ούτε λόγος είναι να γίνεται, ότι δεν έχει άλλην χρησιμότητα.
Όσον διά τον μητρικόν πόνον, ο οποίος εστοίχισεν εις την ατυχή ζαρκάδαν ένα εκούσιον θάνατον, νομίζω ότι θα ήτο το μόνον που θα εδικαιολόγει κάποιαν παράτασιν της απαγορεύσεως του κυνηγίου κατά τους εαρινούς μήνας. Αλλά μαζί με τα αβλαβή ζαρκάδια θα επροστατεύοντο και ένα πλήθος επι­βλαβών ζώων, όπως οι λαγοί, τ’ αγριογούρουνα, οι έσβοι, οι αετοί, οι λύκοι, τα τσακάλια και τόσαι άλ­λαι μάστιγες της γεωργίας και της κτηνοτροφίας. Αν αι Κυρίαι της Εταιρείας των Ζωόφιλων έχουν αντίθετον γνώμην, ας καταργήσουν τα γουναρικά, διά να σωθούν τα ατυχή κουνάβια, τα πλέον ακίνδυνα ζώα.

ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΓΡΑΝΙΤΣΑΣ

ΤΑ ΑΓΡΙΑ ΚΑΙ ΤΑ ΗΜΕΡΑ ΤΟΥ ΒΟΥΝΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΛΟΓΓΟΥ:ΤΟ ΛΑΦΙ.

Εις το περυσινόν Γεωργικόν Συνέδριον, το οποίον έγινεν εις την Μαδρίτην, κάποιος ενθυμήθη τους λόγους του Σατωβριάνδου:
- Προπορεύονται τα δάση, ακολουθεί ο άνθρωπος και έπεται η ερήμωσις.
Έχω την ιδέαν, ότι αν θέλετε να μάθετε πόσον επροχώρησεν εις ένα τόπον ο άνθρωπος, πόσον δηλαδή το δείνα μέρος είναι πυκνοκατοικημένον, άρα δασοπετσοκομμένον, ημπορείτε να ερωτήσητε:
- Έχετε λάφια;
Όπου επάτησεν ο άνθρωπος το Λάφι έφυγε, Σοφώτερον των Γεωργικών Συνεδρίων ενόησεν, ότι το δάσος αργά ή γρήγορα θα ανήκη εις την ιστορίαν αφού εισήλθεν ο άνθρωπος και ελάσπωσε την παρθενίαν του.
Η Ευρυτανία είναι ασφαλώς η πυκνοτέρα δασική επαρχία της Ελλάδος. Δάσος όπως ο Κελαινιάς (επει­δή είναι κατάμαυρον από την πολλήν πυκνότητά του, έχει το ομηρικόν αυτό όνομα Κελαινός = Κελαινιάς), όπως η Τσούκα της Γρανίτσας, όπως τα των Δολόπων, τα των Αγράφων, της Στεφανιάδος είναι σπάνια φαι­νόμενα εις την Ελλάδα. Μόλα ταύτα ούτε ένα Λάφι δεν βλέπομεν, όχι ημείς οι κυνηγοί, αλλ’ ούτε οι δα­σόβιοι ποιμένες της Ευρυτανίας.
Έχομεν όμως ένα πλήθος ονομασιών «Λαφοπατησιά», « Λαφοπήδημα», «Λαφοδιάσελο» και αφθόνους παρα­δόσεις, ότι τα μέρη μας προ εβδομήκοντα ετών ήσαν λιβάδια Ελαφιών. Αυτό άλλως τε αποδεικνύεται και εκ του πλήθους των ελαφοκεράτων που έχει κάθε σπίτι μεταξύ των διαφόρων βοτάνων, που να «βρίσκωνται κι αγύρευτα να ’ναι» όπως λέγουν οι γερόντισσες.
Το Λαφοκέρατο είναι το μάλλον εν χρήσει αλεξικέραυνον κατά των φιδιών. Άμα σπίτι ή στάνη νοιώση φίδια εις την περιοχήν της, καίει ολίγον ελαφοκέρατο κι εκείνα εξαφανίζονται, πράγμα το οποίον δεν το κατορθώνομεν διαφορετικά, με όλα τα «μαντολογήματα» που κάνομεν και πρώτον των οποίων είναι το από πρωίας μέχρις εσπέρας κτύπημα των ταψιών κατά την ημέραν του αγίου Μάρκου, ειδικού προστάτου μας από τα φίδια.
Λέγουν ότι τα φίδια φεύγουν άμα μυρίσουν λαφοκέρατο, διότι τα λάφια τα μάχονται πολύ. Αλλά ποίος ημπορεί να το διαβεβαιώση αυτό από ημάς τους κατοικούντας την χώραν, η οποία άλλοτε ήτο βασί­λειον των "Ελαφιών;
Ημείς Λάφι δεν βλέπομεν, όπως είπα. Ακούομεν μόνον παραδόσεις, μύθους και τραγούδια άφθονα γύρω από τα Λάφια και τα αρκούδια που αφθονούσαν άλλοτε και τώρα εξηφανίσθησαν και αυτά. Προ ολίγων ετών εσκότωσαν εις ένα μελισσομάντρι γειτονικού χωριού μίαν αρκούδαν και έμεινε θαύμα θαυμάτων. Εις ένα θαυμάσιον Ευρυτανικόν τραγούδι μια γυναίκα συμβουλεύει τον εραστήν της να φονεύση τον άνδρα της·
Για πάρε δίπλα, τα βουνά,
δίπλα τα κορφοβούνια
κι όπ’ εύρης λάφια σκότωσ’ τα
κι αρκούδια ημέρωσέ τα
κι όπ’ εύρης και τον άντρα μου
ρίξε και σκότωσε τον·
μην τον βαρέσης στο πλευρό
κι αργήση να πεθάνη.
Αλλά το θρυλικόν πλέον αυτό ζώον έχει μίαν συγκινητικήν σελίδα εις την ιστορίαν της Τουρκοκρατούμενης Ελλάδος. Με αυτό εσυμβόλισαν οι Έλληνες την Ελλάδα και τα παθήματά της. Η πνιγείσα επανάστασις του Λάμπρου Κατσώνη θα έχετε ακούσει ότι ετραγουδήθη με αυτούς τους ωραίους στίχους, εις τους οποίους η Ελλάς συμβολίζεται με την Λαφίνα και η οργανωθείσα από την Αικατερίνην της Ρωσσίας απόπειρα του Κατσώνη παρουσιάζεται ως «λαφομόσκι (μοσχάρι ελαφιού).
Με γέλασε μια χαραυγή
τ’ άστρι και το φεγγάρι
και βγήκα νύχτα στα βουνά,
νύχτα στα κορφοβούνια
κι ακούω τα πεύκα που βροντούν
και τις οξυές που τρίξουν
κι ακούω τα λάφια που βοσκάν
μι όλα τα λαφομούσκια·
και μια λαφίνα ταπεινή
δεν πάει μαζί με τ’ άλλα,
όλο τ’ απόσκια περπατεί
και τα ζερβά γυρίζει
κι όπ’ εύρη γάργαρο νερό
θολώνει και το πίνει.
Ο Ήλιος την απάντησε,
στέκει και τη ρωτάει!
- Τι έχεις Λαφίνα ταπεινή
και τα ζερβά γυρίζεις
κι όπ’ εύρης γάργαρο νερό
θολώνει και το πίνεις!
- Ήλιε μου σα με ρώτησες
να σου το μαρτυρήσω.
Δώδεκα χρόνους έκαμα
στέρφη χωρίς μοσχάρι,
κι από τους δώδεκα κι εμπρός
απόχτησα μοσχάρι
κι ο κυνηγός τ’ απάντησε
ρίχνει και το σκοτώνει,
ανάθεμά σου κυνηγέ
και συ και το καλό σου
που μ’ έκανες κι ορφάνεψα
κι από παιδιά κι απ’ άντρα.
Ιδού και άλλο, όπου ο Έλλην συμβολίζεται με λάφι, ο κλέφτης με ζαρκάδι και οι Τούρκοι με σκυλιά.
Πέρα εκεί στον Όλυμπο
και στα κοντοέλατα
βόσκει ένας γερόλαφος
κι όλο κλαιν τα μάτια του,
βγάζει δάκρυα γαλάζια
κι όλο καταγάλαζα.
Ζάρκαδος εδιάβαινε
στέκει τον ρωτάει:
- Τ’ έχεις βρε γερόλαφε
κι όλο κλαιν τα μάτια σου;
- Μπήκαν σκύλοι στο χωριό
κι όλο κλαιν τα μάτια μου
- Γω τα παίρνω τα σκυλιά
και τα πάγω στα βουνά.
Ως το γιόμα το καλό
σκότωσαν το ζάρκαδο
κι ως το δειλινό
πιάσανε τον έλαφο.
Και αφού σκότωσαν το ζάρκαδο (τον κλέφτη) τραγούδι συνεχίζει τα βάσανα του Έλληνος:
Δυο παιδιά Ρωμιόπουλα
και Γρεβενιτόπουλα
χήρα Τούρκα δούλευαν
με βουβαλοζεύγαρα,
όλη μέρα στη δουλειά
και το βράδυ στο σκιντιό.
- Βρε παιδιά Ρωμιόπουλα
γίνετε Τουρκόπουλα
να χαρήτε την Τουρκιά
και τα γρίβα τ’ άλογα,
- Γίνεσαι κυρά Ρωμηά
να χαρής την Παναγιά
να χαρής και τη Λαμπρά
με τα κόκκινα τ’ αυγά.
Αδύνατον να φαντασθήτε πόσα συμβολικά τρα­γούδια της Επαναστάσεως γύρω από τα Λάφια έχει η δημοτική ποίησις, η άγνωστος ακόμη κατά 80 τοις 0/0 και την οποίαν τώρα εγγίζω εις την λαγαρήν και άφθονον πηγήν της, εις τους Αγραφιώτας Σκηνίτας. Τι είναι οι ξανθοί αυτοί άνθρωποι; Καταρράκται στίχου, ρυθμού, ήχου, θρύλου, μύθου, παραδό­σεως.
Ο τμηματάρχης της Γεωργίας αγαπητός κ. Χασιώτης - θαρρώ δε και ο σεβαστός κ. Γαβριηλίδης - έχουν δίκαιον επιμένοντες ότι οι σκηνίται Σαρακα­τσάνοι είναι οι καταλαγαρώτεροι Έλληνες. Τους πα­ρακολουθώ δύο μήνας εις τα Ευρυτανικά βουνά και δεν χορταίνω την ομορφιάν των τραγουδιών των, της διηγήσεώς των, της φυσιογνωμίας των, της χειρονο­μίας των. Αλλ’ αρχίζουν και αυτοί να ολιγοστεύουν, υποκύψαντες εις την ολεθρίαν αντικτηνοτροφικήν πολιτικήν του Ελληνικού Κράτους.
Η τωρινή Κυβέρνησις αγωνίζεται ένα τεράστιον αγώνα να σώση την ράτσαν αυτήν, η οποία έδωκεν εις την Τουρκοκρατουμένην Ελλάδα τον Κατσαντώνην, τον Λεπενιώτην, τον Στουρνάραν, τον Χασιώτην, τον Λιακατάν, τον Τσιόγκαν, τον Δίπλαν και χίλιους άλλους Τουρκομάχους, επί πλέον δε διέσωσε την ελληνικήν κτηνοτροφίαν κατά το Εικοσιένα. Διαφορετικά οι Σαρακατσάνοι θα ήσαν μετ’ ολίγον γνω­στοί εκ της παραδόσεως, όπως και τα Λάφια, με τα οποία έχει να κάμη το πολύτροπον τραγούδι των.
Μου διηγούντο, ότι πέρυσι που επλήγωσαν ένα στα πλάγια του Κόζιακα το έβλεπαν επί τρεις ημέρας που έζησε, να κλαίη, να χύνη δάκρυα «σαν κορόμηλα». Οι πολύπαθοι Έλληνες δεν ημπορούσαν να συμβολίσουν τον εαυτόν τους με ζώον άλλο από το Λάφι, το οποίον μέσα από όλας τας διηγήσεις και τα τραγούδια παρουσιάζεται ως ένα ποίημα πόνου.

ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΓΡΑΝΙΤΣΑΣ

Iguassu Falls.

28η ΟΚΤΩΒΡΗ 1940:Το ΟΧΙ του ελληνικού λαού!

Στις 28 Οκτώβρη 1940, γράφτηκε μια απ' τις σημαντικότερες, μια απ' τις πιο λαμπρές σελίδες της σύγχρονης ελληνικής Ιστορίας. Ηταν τότε, όταν ο ελληνικός λαός βροντοφώναξε το ΟΧΙ στη φασιστική επίθεση που τότε ξεκινούσε. Και συνεχίστηκε με τη μεγάλη εποποιία της Εθνικής Αντίστασης του ΕΑΜ την περίοδο της τριπλής χιτλεροφασιστικής κατοχής και κορυφώθηκε στα βουνά της Ελεύθερης Ελλάδας με τον ηρωικό αγώνα του ΔΣΕ.
Ηταν ένας αγώνας εθνικοαπελευθερωτικός, αντιφασιστικός, αντιιμπεριαλιστικός, ενάντια στην ξενική κατοχή, ένας αγώνας για την πραγματική λευτεριά του λαού.

Το «ΟΧΙ» του Μεταξά και το ΟΧΙ του ελληνικού λαού!

Λίγες ώρες πριν την κήρυξη του πολέμου, στις 3 το πρωί, ο Ιταλός πρέσβης στην Αθήνα Εμανουέλε Γκράτσι επισκέφθηκε τον δικτάτορα Ιωάννη Μεταξά στο σπίτι και του επέδωσε εκ μέρους της κυβέρνησης της χώρας του το τελεσίγραφο που αποτέλεσε την τυπική αιτία της έναρξης του πολέμου.
Ο φασίστας Μουσολίνι επικαλέστηκε πως, επειδή βρισκόταν σε εμπόλεμη κατάσταση, ζητούσε από την ελληνική κυβέρνηση - ως απόδειξη της ουδετερότητάς της - να επιτρέψει στις ιταλικές ένοπλες δυνάμεις να καταλάβουν ορισμένα στρατηγικά σημεία επί του ελληνικού εδάφους. «Εάν τα ιταλικά στρατεύματα ήθελον συναντήσει αντίστασιν, η αντίστασις αυτή θα καμφθή διά των όπλων και η Ελληνική κυβέρνηση θα έφερε τας ευθύνας αι οποίαι ήθελον προκύψει εκ τούτου...», έγραφε μεταξύ άλλων στο τελεσίγραφο. Ο Γκράτσι ενημέρωσε τον Μεταξά πως πρέπει να καθοριστεί η στάση της Ελλάδας σε τρεις ώρες. Η διορία θα έληγε στις 6 το πρωί. Η απάντηση του δικτάτορα ήταν αρνητική. Ο ιταλικός στρατός επιτέθηκε πριν ακόμα λήξει η τρίωρη προθεσμία που όριζε το τελεσίγραφο, στις 5.30 π.μ. σε ολόκληρο το μέτωπο, από το Ιόνιο έως τη λίμνη Πρέσπα.
Αυτή τη μέρα η άρχουσα τάξη τη γιορτάζει με περιεχόμενο τους δικούς της σκοπούς, που δεν είναι άλλοι από την υποταγή του λαού στη διαιώνιση της ταξικής της κυριαρχίας σε συνθήκες ιμπεριαλιστικής τάξης πραγμάτων. Και στις τότε συνθήκες ανάλογο ταξικό περιεχόμενο έδινε η ίδια στο ΟΧΙ. Γιατί τα συμφέροντά της ήταν συνυφασμένα μ' αυτά του αγγλικού ιμπεριαλισμού, ενάντια στο γερμανοϊταλικό ιμπεριαλιστικό συνασπισμό, στον μεταξύ τους οξύτατο ανταγωνισμό, που οδήγησε στο Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Το δικτατορικό καθεστώς του Μεταξά, παρά την ιδεολογική του συγγένεια, ιδιαίτερα με το γερμανικό ναζισμό, ουδέποτε τόλμησε να αμφισβητήσει τη διαπλοκή της άρχουσας τάξης με τον αγγλικό ιμπεριαλισμό.
Ωστόσο, ο ελληνικός λαός, παρά τις «εκτιμήσεις» του μοναρχοφασιστικού καθεστώτος του Ι. Μεταξά για τον πόλεμο, ήταν ήδη έτοιμος. Ο αρχιστράτηγος Αλ. Παπάγος, λίγες μέρες πριν την ιταλική εισβολή, έλεγε πως αν μας επιτεθούν «θα ρίξωμεν μερικές τουφεκιές διά την τιμήν των όπλων» και ο δικτάτορας Μεταξάς σε συζήτηση με δημοσιογράφους, μόλις άρχισε η ιταλική επίθεση, δήλωνε πως η Ελλάδα δεν πολεμά για τη νίκη και, όπως σημειώνει στο ημερολόγιό του, τον ανησυχούσε «η υπεραισιόδοξος κοινή γνώμη».
Αυτή την ώρα, λοιπόν, ο ελληνικός λαός πλημμύρισε τους δρόμους της Αθήνας και σχημάτισε μεγαλειώδεις διαδηλώσεις. «Θάνατος στο φασισμό», φώναζαν ρυθμικά οι διαδηλωτές μπροστά στα μάτια των αστυνομικών. Οι έφεδροι γέμιζαν τα κέντρα επιστράτευσης. Η ίδια εικόνα και σε όλες τις γωνιές της Ελλάδας. Ετσι άρχισε μια απ' τις πιο ένδοξες σελίδες της ελληνικής ιστορίας.
Ποια όμως ήταν η στάση της μεταξικής δικτατορίας απέναντι στο λαϊκό κίνημα μέχρι τις παραμονές του ελληνοϊταλικού πολέμου και ποιά η στάση των αστών στον πόλεμο;
Την περίοδο της βασιλομεταξικής δικτατορίας πάνω από 80.000 άτομα βασανίστηκαν στα κρατητήρια των αστυνομικών τμημάτων, στις φυλακές και τις εξορίες. Τους 45.000 φτάνουν οι κομμουνιστές που πιάστηκαν και σε 2.000 περίπου οι μόνιμοι κρατούμενοι και εξόριστοι.
Η μοναρχοφασιστική δικτατορία της 4ης Αυγούστου εξέφραζε τη βούληση της πλουτοκρατικής ολιγαρχίας, της μοναρχίας και του ξένου κεφαλαίου, με επικεφαλής την Αγγλία, να πνίξουν τη λαϊκή πάλη και να εξυπηρετήσουν τα συμφέροντά τους, επιβάλλοντας στο λαό ένα βάρβαρο τυραννικό καθεστώς.
Μετά την εισβολή των Γερμανών, το τμήμα της αστικής τάξης που είχε οικονομικοπολιτικές σχέσεις με τους Αγγλογάλλους φρόντισε να φύγει από την Ελλάδα για τη Μέση Ανατολή, το δε τμήμα της που είχε ανάλογες σχέσεις με τους Γερμανούς να μείνει στην Ελλάδα και να εγκαθιδρύσει το κατοχικό καθεστώς με διάφορα πολιτικά σχήματα και πρόσωπα και έναν κρατικό μηχανισμό. Ενα μηχανισμό που θα αποτελούσε, όπως αποδείχτηκε μετά την απελευθέρωση, ένα από τα πιο καλά εργαλεία εξασφάλισης της εξουσίας του κεφαλαίου στο σύνολό του, με τη χρησιμοποίησή του από το φιλοαγγλικό τμήμα της άρχουσας τάξης και του αστικού πολιτικού κόσμου, που υποτίθεται ότι έκανε αντίσταση στη γερμανική κατοχή από το εξωτερικό, αλλά και τους Αγγλους. Μεμονωμένα μόνο πρόσωπα του αστικού πολιτικού κόσμου πέρασαν στην Αντίσταση.
Αμέσως μόλις εκδηλώθηκε η στρατιωτική επιδρομή της Ιταλίας, η ηγεσία του, τα μέλη και τα στελέχη του από τις φυλακές και τις εξορίες παρέμβηκαν και η παρέμβασή τους αυτή ήταν ουσιαστική, ενεργή και αποφασιστική δίπλα στο δοκιμαζόμενο λαό. Στις 29 Οκτώβρη του 1940, οι περίπου 600 κρατούμενοι στην Ακροναυπλία υπέβαλαν υπόμνημα στην κυβέρνηση που καταδίκαζε την ιταλική φασιστική επίθεση, καλούσαν σε αντίσταση και ζητούσαν να πολεμήσουν. «Εμείς οι κομμουνιστές παίρνουμε τη θέση μας στην πρώτη γραμμή του πυρός ...για τη συντριβή των επιδρομέων και την υπεράσπιση της ακεραιότητας και της ανεξαρτησίας της χώρας μας». Το ίδιο αίτημα εξέφρασαν και οι κομμουνιστές κρατούμενοι σε Φολέγανδρο, Ανάφη, Κίμωλο, Γαύδο, Πύλο, Αίγινα κ.α. Η κυβέρνηση όμως απέρριψε το αίτημα, ζητώντας να αποκηρύξουν πρώτα τις αντιφασιστικές και κομμουνιστικές τους ιδέες.
Οι Ακροναυπλιώτες πέραν του προαναφερόμενου υπομνήματος έστειλαν προς τη μεταξική κυβέρνηση άλλα δύο κείμενα: Ενα «ανοιχτό γράμμα» στις 6/11/1940 κι ένα υπόμνημα στις 13/11/1940. Το «ανοιχτό γράμμα» εξέφραζε τη συμφωνία τους με το περιεχόμενο του γράμματος του Ν. Ζαχαριάδη και το υπόμνημα της 13/11 ήταν η απάντηση προς την κυβέρνηση του Μεταξά, η όποια τους ζητούσε δηλώσεις μετανοίας για να τους επιτρέψει να πάνε να πολεμήσουν στο μέτωπο τον Ιταλό επιδρομέα.
Στις 31 Οκτώβρη από τα κρατητήρια της Γενικής Ασφάλειας της Αθήνας, ο ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ Νίκος Ζαχαριάδης καλούσε τον ελληνικό λαό με ανοιχτό γράμμα του να πολεμήσει ενάντια στο φασισμό. Το «Ανοιχτό γράμμα» του Ν. Ζαχαριάδη ήταν και η βάση της πολιτικής του γραμμής, που καθόρισε και την πορεία και την έκβαση του αγώνα:
«Ο φασισμός του Μουσολίνι χτύπησε την Ελλάδα πισώπλατα, δολοφονικά και ξετσίπωτα, με σκοπό να την υποδουλώσει και εξανδραποδίσει. Σήμερα, όλοι οι Ελληνες παλεύουμε για τη λευτεριά, την τιμή, την εθνική μας ανεξαρτησία. Η πάλη θα είναι πολύ δύσκολη και πολύ σκληρή. Μα ένα έθνος που θέλει να ζήσει, πρέπει να παλεύει αψηφώντας τους κινδύνους και τις θυσίες. Ο λαός της Ελλάδας διεξάγει σήμερα έναν πόλεμο εθνικοαπελευθερωτικό, ενάντια στο φασισμό του Μουσολίνι. Δίπλα στο κύριο μέτωπο και ο ΚΑΘΕ ΒΡΑΧΟΣ, Η ΚΑΘΕ ΡΕΜΑΤΙΑ, ΤΟ ΚΑΘΕ ΧΩΡΙΟ, ΚΑΛΥΒΑ ΜΕ ΚΑΛΥΒΑ, Η ΚΑΘΕ ΠΟΛΗ, ΣΠΙΤΙ ΜΕ ΣΠΙΤΙ, ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΙΝΕΙ ΦΡΟΥΡΙΟ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΤΙΚΟΥ ΑΓΩΝΑ. Κάθε πράκτορας του φασισμού πρέπει να εξοντωθεί αλύπητα. Στον πόλεμο αυτό, που τον διευθύνει η κυβέρνηση Μεταξά, όλοι μας πρέπει να δώσουμε όλες μας τις δυνάμεις, δίχως επιφύλαξη. Επαθλο για τον εργαζόμενο λαό και επιστέγασμα για τον σημερινό του αγώνα πρέπει να είναι, και θα είναι, μια καινούρια Ελλάδα της δουλιάς, της λευτεριάς, λυτρωμένη από κάθε ξενική ιμπεριαλιστική εξάρτηση, με έναν πραγματικό λαϊκό πολιτισμό. Ολοι στον αγώνα, ο καθένας στη θέση του και η νίκη θα είναι νίκη της Ελλάδας και του λαού της. Οι εργαζόμενοι όλου του κόσμου στέκουν στο πλευρό μας».
Με απαρχή το λαϊκό ΟΧΙ του 1940 ξεδιπλώθηκαν ορισμένες απ' τις πιο λαμπρές σελίδες αγώνων του ελληνικού λαού. Η ιστορική αυτή περίοδος είχε, από την άποψη των κοινωνικοπολιτικών εξελίξεων, ως βασικό χαρακτηριστικό της την εθνικοαπελευθερωτική πάλη του λαού μας.Αλλά είχε και ταξικό περιεχόμενο. Σ' όλη τη διάρκεια του πολέμου, αυτό που απασχολούσε την άρχουσα τάξη της Ελλάδας ήταν το μεταπελευθερωτικό καθεστώς. Για την επιβολή της αστικής εξουσίας απαιτήθηκε το τσάκισμα του λαϊκοαπελευθερωτικού κινήματος από την ντόπια άρχουσα τάξη και τον ιμπεριαλισμό. Αυτό έγινε αρχικά το Δεκέμβρη του 1944, όπου ο αστικός πολιτικός κόσμος τα ένοπλα τμήματά του μαζί με το στρατό των Αγγλων ιμπεριλιστών συμμάχων του χτύπησε το λαϊκό κίνημα, που επίσης αντιστάθηκε ηρωικά, γράφοντας μιά απο τις πιο ένδοξες σελίδες του. Αλλά δε νίκησε. Δε νίκησε όμως στη δοσμένη στιγμή οριστικά ούτε η αστική τάξη. Γι'αυτό χρειάστηκε να οδηγήσουν το λαό στον εμφύλιο πόλεμο. Εναν πόλεμο αντιιμπέριαλιστικό-διεθνιστικό όπου ο Δημοκρατικός Στρατός Ελλάδας (ΔΣΕ), παρά τη στρατιωτική ήττα του, την ήττα του λαϊκού κινήματος, έγραψε τις πιο λαμπρές σελίδες στην ιστορία της επαναστατικής πάλης στην Ελλάδα. Ο ΔΣΕ ιδρύθηκε επίσης στις 28 Οκτώβρη 1946.

28η Οκτωμβρίου 1940!

Τα ιστορικά πλέον γράμματα της ηγεσίας του ΚΚΕ, κατα την έναρξη του ελληνοιταλικού πολέμου, που καλούσαν τον ελληνικό λαό σε αντίσταση κατά του φασισμού:

Πρός του λαό της Ελλάδας
Ο φασισμός του Μουσολίνι χτύπησε την Ελλάδα πισώπλατα, δολοφονικά και ξετσίπωτα με σκοπό να την υποδουλώσει και εξανδραποδίσει.
Σήμερα όλοι οι έλληνες παλαίβουμε για τη λευτεριά, την τιμή, την εθνική μας ανεξαρτησία. Η πάλη θα είναι πολύ δύσκολη και πολύ σκληρή. Μα ένα έθνος που θέλει να ζήσει πρέπει να παλαίβει, αψηφώντας τους κινδύνους και τις θυσίες. Ο λαός της Ελλάδας διεξάγει σήμερα έναν πόλεμο εθνικοαπελευθερωτικό, ενάντια στο φασισμό του Μουσολίνι.
Δίπλα στο κύριο μέτωπο και Ο ΚΑΘΕ ΒΡΑΧΟΣ, Η ΚΑΘΕ ΡΕΜΑΤΙΑ, ΤΟ ΚΑΘΕ ΧΩΡΙΟ, ΚΑΛΥΒΑ ΜΕ ΚΑΛΥΒΑ, Η ΚΑΘΕ ΠΟΛΗ, ΣΠΙΤΙ ΜΕ ΣΠΙΤΙ, ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΙΝΕΙ ΦΡΟΥΡΙΟ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΤΙΚΟΥ ΑΓΩΝΑ.
Κάθε πράκτορας του φασισμού πρέπει να εξοντωθεί αλύπητα. Στον πόλεμο αυτό που τον διευθύνει η κυβέρνηση Μεταξά, όλοι μας πρέπει να δόσουμε όλες μας τις δυνάμεις, δίχως επιφύλαξη. Έπαθλο για τον εργαζόμενο λαό και επιστέγασμα για το σημερινό του αγώνα, πρέπει να είναι και θα είναι, μια καινούργια Ελλάδα της δουλιάς, της λευτεριάς, λυτρωμένη από κάθε ξενική ιμπεριαλιστική εξάρτηση, μ’ ένα πραγματικά παλλαϊκό πολιτισμό.
Όλοι στον αγώνα, ο καθένας στη θέση του και η νίκη θάναι νίκη της Ελλάδας και του λαού της. Οι εργαζόμενοι όλου του κόσμου στέκουν στο πλευρό μας.
Αθήνα 31 Οχτώβρη 1940
Νίκος Ζαχαριάδης
Γραμματέας της ΚΕ του ΚΚΕ

Προς τον κ. Υφυπουργόν Δημοσίας Ασφαλείας
Αθήνας
Οι Ιταλοί φασίστες επιδρομείς χωρίς προσχήματα, ξετσίπως και δολοφονικά εξαπόλυσαν τον πόλεμο και τις ορδές του για να εξαφανίσουν την ανεξαρτησίαν της χώρας μας και να υποδουλώσουν τον ελληνικό λαό με τη φωτιά και το σίδερο. Σύσσωμος όμως ξεσηκώνεται ο ελληνικός λαός για να υπερασπιστεί την ανεξαρτησία του και την ύπαρξή του και με την απόφαση να ζήσει ελεύθερος ή να πεθάνει.Ο πόλεμος αυτός υπέρ της ακεραιότητας και της ανεξαρτησίας της χώρας μας, που τον διευθύνει σήμερα η κυβέρνηση Μεταξά, είναι πόλεμος εθνικοαπελευθερωτικός και συγκεντρώνει τις συμπάθειες των εργαζομένων όλου του κόσμου.
Σήμερα για τον καθένα που πονάει τον τόπο του, ένα είναι το καθήκον. Να δώσει όλες του τις δυνάμεις, να πολεμήσει με τα νύχια και με τα δόντια για τη συντριβή του φασίστα επιδρομέα, για τη νίκη του ελληνικού λαού.
Εμείς έχοντας και την εξουσιοδότηση όλων των κομμουνιστών της Ακροναυπλίας διακηρύττουμε:
Υιοθετούμε πλήρως το ανοιχτό γράμμα του Γενικού Γραμματέα του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας Νίκου Ζαχαριάδη, που δημοσιεύτηκε στον τύπο με ημερομηνία 31 Οκτώβρη και που καλεί τον ελληνικό λαό στην πάλη για την ανεξαρτησία του.
Τονίζουμε και πάλι, όπως και με το υπόμνημα μας από τις 29 του Οκτώβρη διακηρύξαμε, ότι είμαστε έτοιμοι να πάρουμε τις θέσεις μας στην πρώτη γραμμή του πυρός, να δώσουμε όλες μας τις δυνάμεις, χωρίς καμιά επιφύλαξη, στον υπέρ της ανεξαρτησίας της χώρας αγώνα, που διευθύνει σήμερα η κυβέρνηση Μεταξά, να πολεμήσουμε μέχρι τη νίκη που πρέπει να εξασφαλίσει στον ελληνικό λαό μια Ελλάδα ελεύθερη από κάθε ξενική εξάρτηση, από κάθε εκμετάλλευση και καταπίεση.
Ναύπλιο 6/11/1940
Ι. ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ
Στέλεχος του ΚΚΕ και πρώην βουλευτής
Κ. ΘΕΟΣ
Στέλεχος του ΚΚΕ, πρώην βουλευτής
Γραμματέας της Ενωτικής Γενικής Συνομοσπονδίας Εργατών Ελλάδας

ΤΑ ΑΓΡΙΑ ΚΑΙ ΤΑ ΗΜΕΡΑ ΤΟΥ ΒΟΥΝΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΛΟΓΓΟΥ: Η ΚΥΡΙΑΡΙΝΑ.

Έχει και ο λόγγος μίαν βασίλισσαν. Ονομάζεται Κυριαρίνα, και είναι περίπου oμοία με την τρυγόναν. Η ιστορία της, η οποία είναι τραγική, όπως όλων των εκπτώτων Μεγαλειοτήτων, λέγει ότι είχε δυο μεγαλυτέρας αδελφάς. Η μία ελέγετο Μήλω και η άλλη Ρόιδω. Ήσαν και αι δύο εύμορφαι, ως μαρτυρούν και τα ονόματά των, αλλ’ η Κυριαρίνα, η οποία ωνομάζετο τότε Χρυσοφεγγαράτη, ήτο ηλιογέννητη, κατά την παράδοσιν. Κάθε πρωί αι αδελφαί της ελούζοντο, εχτενίζοντο, εστολίζοντο και ερωτούσαν τον Ήλιον:
Ήλιε μ’ Ήλιε μ’
και Κύρη μου
Απ’ τη Μήλω και απ’ τη Ρόιδω
ποια ’ναι ωμορφότερη;
Ο Ήλιος απαντούσε:
Είν’ κι Μήλω
είν’ κι η Ρόιδω·
σαν τη Χρυσοφεγγαράτη
άλλη μια δεν είναι.
Η απάντησις αύτη, την οποίαν ελάμβανον καθημε­ρινώς από τον Ήλιον, επόμενον ήτο να καλλιεργήση την ζήλειαν. Και ένα πρωί η ζήλεια είχε τραγικήν την εκδήλωσιν. Ενώ αι τρεις αδελφαί ευρίσκοντο εις τον λόγγον μαζεύουσαι ξύλα, έσπρωξαν την Χρυ­σοφεγγαράτην εις ένα γκρεμόν, όπου έπρεπε να γίνη κομμάτια. Το άλλο πρωί ηρώτησαν πάλιν τον Ήλιον, αλλ’ εκείνος έδωκε την ιδίαν απάντησιν. Η έκπληξίς των όμως δεν διήρκεσε πολύ. Η φήμη διελάλει, ότι ένα Βασιλόπουλο, όπως εκυνηγούσεν εις τον λόγγον, συνήντησε μίαν πεντάμορμην και την έκαμε γυναίκα του. Αι αδελφαί της έπεσαν να πεθάνουν. Επί τέλους μετεμορφώθησαν εις επαίτιδας, εισήλθον εις τα Ανά­κτορα και εφόνευσαν την αδελφήν των, εις ώραν κατά την οποίαν απουσίαζεν ο Βασιλεύς. Εις τον τάφον της Χρυσοφεγγαράτης εφύτρωσε μία κυδωνιά, η οποία έκαμε μόνον ένα κυδώνι. Από το κυδώνι εκείνο, όταν το έσχισεν ο περιβολάρης, επήδησεν η Κυριαρίνα πουλί πλέον, αλλά φέρον όλα τα σημεία της μεγαλειότητος και της ευμορφιάς. Εκάθησεν εις αντικρυνόν δένδρον και ετραγούδησε:
Περιβολά, περιβολά,
σύρε να ’πης του Βασιληά
να λυή να δένη το παιδί
να το ποτίζη γάλα.
Κι αν δεν του πης, περιβολά,
να ξεραθη τ’ αμπέλι
και το κλαρί που στέκομαι
να ξεραθή να πέση.
Ο περιβολάρης δεν έδωκε προσοχήν και την επομένην είδε το αμπέλι του ξηρόν. Έκτοτε η Κυρια­ρίνα γυρίζει στα αμπέλια και παρακαλεί τους αμ­πελουργούς να διαβιβάσουν εις τον άνδρα της την παράκλησίν της διά το ορφανό παιδί της. Το λάλημα της είναι τόσον πένθιμον, ώστε «φέρει χειμώνα».
Γενικώς, άμα ακούωμεν Κυριαρίναν, αναμένομεν να χειμάση δυνατά. Εις παλαιοτέραν εποχήν, που η παράδοσις ετυρανούσε τον κόσμον, οι αμπελουργοί ετρόμαζαν την εμφάνιαιν Κυριαρίνας στ’ αμπέλια των. Άμα ήρχιζε να λαλή, επειδή επίστευον ότι απηυθύνετο εις αυτούς, απήντων επανειλημμένως: «Ορίστε το χρυσό πουλί».
Αλλ’ η παράδοσις της Κυριαρίνας εγήρασε πολύ και μόνον τ’ όνομά της, μερικά σειρήτια εις το μέτωπόν της - ίχνη βασιλικού στέμματος - και το πέν­θιμον άσμα της μας υπενθυμίζουν την ένδοξον και τραγικήν ιστορίαν της.
Αλλ’ η ζωή της είναι ακόμη τραγικωτέρα διά τας ταπεινώσεις, τας οποίας υπέστη εις τον λόγγον. Ως και ο Καλογιάννος, ένα πουλί ίσα με καρύδι, εσκέφθη να την ζητήση εις γάμον. Τόσον όμως εθύμωσεν η ατυχήσασα βασίλισσα διά την ύβριν αυτήν, ώστε είναι το μόνον πουλί που καταδιώκει, κατά τους χωρικούς. Εκείνος όμως εξακολουθεί να την αγαπά και άμα εις τον λόγγον ή στα αμπέλια ακούουν οι χωρικοί λαλήματα Κυριαρίνας και Καλογιάννου είναι βέβαιοι, ότι διαμείβεται ο εξής διάλογος:
- Πάρε με άνδρα, Κυριαρίνα.
- Τι σε θέλω, Καλογιάννε;
- Κυριαρίνα τσακνοπόδα
τ’ έχω ’γω και δε με θέλεις;
το κορμί μου κάνει γάμο
και τ’ αστήθι μου τραπέζι,
το χρυσό μου το κεφάλι
βασιληά ξυπηρετάει.
Η Κυριαρίνα είναι το μάλλον αξιολύπητον φαινόμενον της παρακμής της παραδόσεως. Οι αμπελουρ­γοί, οι οποίοι την έτρεμον άλλοτε, την υποδέχονται σήμερον με αγκίστρια. Άμα ιδίως χιονίζη, τραβά μαρτύρια η ατυχής. Ως πρώην Βασίλισσα, είτε διότι δεν στέκει εις την θέσιν της, είτε διότι δεν είναι συνη­θισμένη, δεν ημπορεί να σκάψη τα χιονοστρώματα και να ψάξη διά τροφήν. Τρέχει λοιπόν όπου δεν είναι χιόνια. Οι χωρικοί, γνωρίζοντες την αδυναμίαν της αυτήν, ρίπτουν εις τους κήπους άχυρα, ούτως ώστε το μέρος εκείνο να φαίνεται αχιόνιστον. Υπό τα άχυρα όμως είναι αγκίστρια με μικρά τεμάχια κρέατος. Μία βασίλισσα δεν ημπορεί να γελασθή με ψωμάκια, όπως τα μποεμικά κοσσύφια. Επίσης, ως Βασίλισσα, η οποία «πολλών ανθρώπων άστεα είδε και νόον έγνω» δεν σύρεται εις παγίδας, όπως ο εραστής της Καλο­γιάννος. Μόλα ταύτα ο θεόκουτος αυτός νέος έχει την αξίωσιν να γίνη σύζυγος μιας Βασιλίσσης.
Μόλις τον χειμώνα ανοίξωμεν τα παράθυρά μας, ορμά εις τα δωμάτια, ως να είναι στενός συγγε­νής μας. Αλλά τι να τον κάμης; Μολονότι έχει την αξίωσιν ότι «το κορμί του κάνει γάμο και τ’ αστήθι του τραπέζι», δεν ημπορεί μολαταύτα να χορτάση ούτε ένα ποντικόν. Είναι όμως παχύς, όπως κάθε ευτυχής άνθρωπος έχων μεγάλην ιδέαν διά τον εαυ­τόν του.
Ο Βαλαωρίτης τον ανακατώνει, είν’ αλήθεια, εις τα ποιήματά του και διηγείται, θαρρώ, κάποιαν παράδοσιν περί αυτού. Αλλ’ ο Βαλαωρίτης ήτο ποιητής και θα ήτο παράξενον, αν δεν συμπαθούσεν εις ένα τόσον φαντασιόπληκτον πτηνόν.

ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΓΡΑΝΙΤΣΑΣ

Φθινοπωρινή Ναυπακτία!

Λίμνη Κρεμαστών.

Σαρωτικές αλλαγές με τον Καποδίστρια ΙΙ.

Στην κορύφωσή της έχει φθάσει η ζύμωση για τον «Καποδίστρια 2» και τη θέσπιση αιρετής περιφερειακής αυτοδιοίκησης εν όψει και της πρόσφατης συνεδρίασης του Διοικητικού Συμβουλίου (ΔΣ) της Ενωσης Νομαρχιακών Αυτοδιοικήσεων Ελλάδας (ΕΝΑΕ), στη διάρκεια του οποίου οι δυνάμεις των ΝΔ, ΠΑΣΟΚ και ΣΥΝ αποφάσισαν να χαράξουν μια κοινή πολιτική με την Κεντρική Ενωση Δήμων και Κοινοτήτων Ελλάδας (ΚΕΔΚΕ) για την προώθηση του νέου πλεον Χάρτη της Χώρας.
Σύμφωνα με τις εφημερίδες «Το Βήμα» και «Καθημερινή» , οι τοπικές εκλογές τον Σεπτέμβριο του 2010 θα είναι από ό,τι φαίνεται ορόσημο, συνδέοντας τις όποιες τροποποιήσεις προκύψουν στην διοικητικό χάρτη με την καθιέρωση του νέου εκλογικού συστήματος βασισμένου στο γερμανικό μοντέλο.

Στόχος της επικείμενης διοικητικής μεταρρύθμισης είναι οι δήμοι να γίνουν 400, οι νομαρχίες 16 και οι περιφέρειες έξι.

Δραστικές αλλαγές στον αριθμό των δήμων, των νομαρχιών, αλλά και των περιφερειών όλης της χώρας θα συντελεστούν κατά την επικείμενη Διοικητική Μεταρύθμιση, «Καποδίστριας 2», που προωθεί το υπουργείο Εσωτερικών, σε μια προσπάθεια η αυτοδιοίκηση να καταστεί ευέλικτη, στα πρότυπα των ευρωπαϊκών χωρών. Με στόχο οι δήμοι να μην ξεπερνούν τους 400 (από 1.034), οι νομαρχίες τις 16, από τις 52 που υπάρχουν σήμερα και οι περιφέρειες να συρρικνωθούν σε έξι, θα αρχίσει η διαβούλευση αμέσως μετά τα συνέδρια της ΚΕΔΚΕ (14-15-16 Νοεμβρίου) και της ΕΝΑΕ (6-7-8 Δεκεμβρίου).

Το νέο διοικητικό μοντέλο στοχεύει στη δημιουργία κρίσιμων αυτοδιοικητικών μεγεθών, ικανών να αποτελέσουν δυναμικούς αναπτυξιακούς μοχλούς και αυτοδύναμες οικονομικές οντότητες, εν όψει μάλιστα και του Δ΄ ΚΠΣ, που δίνει ιδιαίτερο προβάδισμα στις Περιφέρειες.Αν και το εγχείρημα παραμένει ακόμη αντικείμενο μελέτης, εν τούτοις, σύμφωνα με πληροφορίες της εφημερίδας «Καθημερινή», το υπουργείο Εσωτερικών δεν φαίνεται σε πρώτη φάση να αγωνιά τόσο για τα ποσοτικά χαρακτηριστικά του, όσο για τα ποιοτικά και οργανωτικά του δεδομένα, μιας και από αυτά θα εξαρτηθεί και θα κριθεί η επιτυχία του. Δηλαδή εάν θα καταστεί δυνατόν να ενωθούν πόλεις και νομοί με ενιαία κοινωνικά, οικονομικά, αναπτυξιακά, πολιτισμικά και γεωγραφικά χαρακτηριστικά ώστε να επιτευχθεί η κοινωνική συνοχή και να ωριμάσουν τα προαπαιτούμενα για οικονομική ευρωστία και ανάπτυξη.

Οπως όλα δείχνουν, η κοινωνία είναι ώριμη για τη νέα διοικητική δομή. Τα κόμματα είναι ώριμα. Η κυβέρνηση είναι αποφασισμένη. Ο ίδιος ο πρωθυπουργός, άλλωστε, κατά την ανάγνωση των προγραμματικών δηλώσεων της κυβέρνησης, προϊδέασε για τις εξελίξεις που επίκεινται. Αναμένεται, ωστόσο, να διατυπωθούν αντιρρήσεις, που αν δεν αποτυπώνουν προκατασκευασμένες πολιτικές επιλογές, το βέβαιο είναι ότι θα αναδύουν έντονο τοπικό... χρώμα, λόγω μικροπολιτικών, κομματικών και πελατειακών κινήτρων που ευδοκιμούν και επωάζονται στις αυτοδιοικητικές έριδες.

Αλλαγές στους δήμους.

Μια δεκαετία έχει ήδη παρέλθει από την ισχύ του πρώτου σχεδίου «Καποδίστριας», που εφαρμόστηκε το 1998, όταν με απόφαση του τότε υπουργού Εσωτερικών κ. Αλέκου Παπαδόπουλου (και μάλιστα γενναία, αφού έγινε χωρίς τη σύμφωνη γνώμη της αξιωματικής αντιπολίτευσης, που υποστήριζε ότι θα τον καταργήσει) οι 6.000 δήμοι και κοινότητες της χώρας έφτασαν τους 1.033.

Δέκα χρόνια μετά, το εγχείρημα, που παρά τις αδυναμίες και τις ελλείψεις του (δεν δόθηκαν τα απαιτούμενα κονδύλια για οικονομική αυτοδυναμία των νέων μονάδων ούτε και οι υποστηρικτικοί μηχανισμοί που θα τις έκαναν παραγωγικές και αποδοτικές) κρίνεται θετικό και δικαιώνεται. Ομως η διοικητική παθολογία μεγενθύνεται. Το αποσυγκεντρωμένο κράτος παραμένει πάγιο αίτημα. Οι απλές διορθωτικές παρεμβάσεις στο ισχύον μοντέλο δεν μπορούν να αποδώσουν. Οι μεγάλοι δήμοι, με αυξημένη επιχειρησιακή ικανότητα και λειτουργική και οικονομική αυτοδυναμία είναι επιβεβλημένοι.

Ετσι, σύμφωνα με πληροφορίες της «Καθημερινής», αυτήν τη στιγμή μελετάται η σημαντική τους μείωση με στόχο να φτάσουν τους 400. Και την άποψη αυτή φαίνεται να συμμερίζεται και το ΠΑΣΟΚ. Ο πρώην πρόεδρος της ΚΕΔΚΕ, δήμαρχος Κοζάνης κ. Πάρης Κουκουλόπουλος, συχνά υποστήριζε ότι οι δήμοι θα πρέπει να είναι 300.

Το στοίχημα όμως δεν θα κριθεί ενδεχομένως από τον τελικό αριθμό. Θα κριθεί από τα κριτήρια με τα οποία θα γίνουν οι συνενώσεις. Η γεωγραφία, η σύνθεση του πληθυσμού, ο βαθμός ανάπτυξης, η κοινωνική συνοχή θα είναι το ζητούμενο της νέας μονάδας που θα προκύψει. Για παράδειγμα, αν στην Αττική μοιάζει... εύκολο να συνενωθούν οι δήμοι Νέας Πεντέλης, Παλαιάς Πεντέλης, Βριλησσίων, Χαλανδρίου, Νέου Ψυχικού και Μελισσίων (γεωγραφικές, οικονομικές και πληθυσμιακές συγγένειες), εν τούτοις είναι ενδεχομένως λάθος, καθώς η Παλιά και Νέα Πεντέλη πρέπει να αντιμετωπιστούν ως Κηπουπόλεις, με χαλαρό αστικό ιστό, ενώ οι υπόλοιποι δήμοι έχουν κλασική αστική δομή και διαφορετικά περιβαλλοντικά προβλήματα (δεν συνορεύουν με περιαστικό δάσος).

Σε πρώτη φάση, οι συνενώσεις θα είναι εκούσιες, με την παροχή οικονομικών κινήτρων. Στη συνέχεια, όμως, καθώς η Ν.Δ. θέλει να πάει στην επόμενη αυτοδοικητική αναμέτρηση με κατοχυρωμένη τη νέα διοικητική μεταρρύθμιση, θα προχωρήσει στην υποχρεωτική συνένωση. Να σημειωθεί ότι οι δημαρχίες δεν θα κλείσουν (ούτε θα συρρικνωθούν οι υπηρεσίες τους), απλώς θα λειτουργούν ως... υποκαταστήματα των νέων δομών, προκειμένου να εξυπηρετείται καλύτερα ο πολίτης.

Πάντως, από τις μέχρι τώρα βολιδοσκοπήσεις, σε περιφερειακή κλίμακα, πολλοί είναι οι δήμοι που φαίνεται να ανακουφίζονται από μια τέτοια εκδοχή. Στην Κέρκυρα, για παράδειγμα, πολλοί δήμαρχοι που αντιμετωπίζουν μεγάλα οικονομικά προβλήματα, δηλώνουν έτοιμοι. Η ζύμωση φαίνεται να έχει αρχίσει. Ηδη στη Ρόδο, για παράδειγμα, σε τοπικές εφημερίδες (Το Βήμα της Δωδεκανήσου), εμφανίζονται κιόλας τα πρώτα πιθανά σενάρια συνενώσεων.Οσοι γνωρίζουν τον αυτοδιοικητικό κώδικα επικοινωνίας, υποστηρίζουν, πάντως, ότι το εγχείρημα ενός νέου Καποδίστρια θα «κολλήσει», όχι μόνο σε κάποιες... κόκκινες ζώνες, αλλά και στη ματαιοδοξία πολλών τοπαρχών.

Αλλαγές στις νομαρχίες.

Στις νομαρχίες οι αλλαγές θα είναι πολλαπλές και θα αφορούν όχι μόνο αριθμητικά αλλά και ποιοτικά δεδομένα. Σύμφωνα με πληροφορίες, από 52 που είναι σήμερα ενδεχομένως να φτάσουν τις 16. Τα νέα σχήματα που θα προκύψουν θα έχουν τις αρμοδιότητες που έτσι και αλλιώς έχουν σήμερα οι Ν.Α., με τη διαφορά όμως ότι καθώς τα μεγέθη θα διογκωθούν, θα μπορούν να πάρουν και επιπλέον αρμοδιότητες από τις Περιφέρειες, όπως άλλωστε προβλέπει το Σύνταγμα για τις τοπικές υποθέσεις. Παράλληλα, θα διαχωριστούν οι αρμοδιότητες των νέων διευρυμένων πλέον νομαρχιών, από τον Α΄’ βαθμό και κυρίως θα ενισχυθεί ο αναπτυξιακός και προγραμματικός τους ρόλος.Η λειτουργία του νέου σχήματος θα είναι πιθανότατα κεντροβαρής. Μέχρι στιγμής φαίνεται να κερδίζει αυτή η εκδοχή, καθώς κρίνεται πως ο επικεφαλής που θα εκλέγεται με καθολική ψηφοφορία, μαζί με το κεντρικό του συμβούλιο και τις αντίστοιχες επιτροπές, θα αποτελούν το πολιτικό προσωπικό που θα μπορεί να παράγει έργο. Υπάρχει όμως το δίλημμα. Ο πολιτικός προϊστάμενος θα εκλέγεται μαζί με το κεντρικό συμβούλιο, κατά το πρότυπο της σημερινής υπερνομαρχίας (παθογενές και ατελέσφορο κατά γενική ομολογία) ή θα διορίζεται από τον επικεφαλής, κατά το πρότυπο της λειτουργίας των αντινομαρχών; Η διαβούλευση που ήδη έχει αρχίσει θα δώσει απαντήσεις. Ηδη στη Μεσσηνία οι εφημερίδες φιλοξενούν άρθρα και απόψεις (στη συγκεκριμένη περίπτωση του νομάρχη Μεσσηνίας και προέδρου της ΕΝΑΕ κ. Δημήτρη Δράκου) για πιθανή δημιουργία δύο μεγάλων νομαρχιών στην Πελλοπόνησο, η μία εκ των οποίων θα περιλαμβάνει τους νομούς Μεσσηνίας, Λακωνίας, Αρκαδίας, Κορινθίας και Αργολίδας.Στις έδρες του κάθε νομού θα παραμείνει ως έχει η υπάρχουσα υπηρεσιακή δομή, όπως και εκείνη που έχει αναπτυχθεί εντός των ορίων νομών.

Αν για τους δήμους δοθεί μία περίοδος εκούσιας συνένωσης, στις νομαρχίες τα πράγματα θα είναι πιο σκληρά! Η υποχρεωτική συνένωση ίσως είναι μονόδρομος. Οσο για το όνομα που θα έχει η νέα διευρυμένη νομαρχιακή δομή, όλα είναι πιθανά!

Καταργείται ο Νομός Αιτωλοακαρνανίας και δημιουργούνται 7 νέοι οι Δήμοι!

Ο Νομός Αιτωλοακαρνανίας καταργείται και δημιουργείται μία "υπερ"νομαρχία με την συνένωση Ηλείας, Αχαΐας, Φωκίδας και Αιτωλοακαρνανίας! Για την Αιτωλοακαρνανία προβλέπεται η δημιουργία 7 δήμων μέσω των ακόλουθων συνενώσεων:

Δήμος 1: Αποδοτίας, Πλατάνου, Πυλλήνης, Ναυπάκτου, Αντιρρίου και Χάλκειας
Δήμος 2: Αρακύνθου, Αιτωλικού, Οινιάδων και Αγγελοκάστρου
Δήμος 3: Αστακός, Αλυζία, Μεδεώνας, Φυτειών
Δήμος 4: Αγρινίου, Θεσπιέων, Παραβόλας, Παναιτωλικού, Παρακαμπυλίων, Νεάπολης και Στράτου
Δήμος 5: Αμφιλοχίας, Μενιδίου και Ινάχου
Δήμος 6: Θέρμου και Μακρυνείας
Δήμος 7: Ανακτωρίου, Παλαίρου και Κεκρωπίας.

Ταυτόχρονα καταργείται και ο νομός Ευρυτανίας και συνενώνεται με τους άλλους νομούς της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας, δημιουργώντας την υπερπεριφέρεια Στερεάς με έδρα την Λαμία! Σε επίπεδο δήμων, ο Καποδίστριας ΙΙ προβλέπει διάλυση όλων των δήμων του νομού Ευρυτανίας και την ίδρυση ενός και μόνο δήμου, με έδρα το Καρπενήσι. Με απλά λόγια, δηλαδή, καταργείται ο… νομάρχης και γίνεται δήμαρχος.

Αν μη τι άλλο οι "τεχνοκράτες" της Σύγχρονης Ελλάδας στον σχεδιασμό του νέου χάρτη της Χώρας, δεν λαμβάνουν υπόψην τους καθόλου την Ιστορία, την Οικοτοπογεωγραφία, την Πολιτισμική και Κοινωνική Παράδοση, τις Ιδιαιτερότητες του κάθε τόπου ( Κοινωνικές, Πληθυσμιακές, Γεωγραφικές, Ιστορικές κ.α.), όλα αυτά δηλαδή τα στοιχεία που μέχρι και σήμερα διαμόρφωσαν την Ταυτότητα του Λαού και του Τόπου μας! Ξαναχαράζουν τον χάρτη της Χώρας με μόνο κριτήριο το "Οικονομικό Κόστος" και τον "Προυπολογισμό" του Κράτους, και με βάση αυτά τα κριτήρια θα διαμορφώσουν την λαική, εθνική και πατριδοτοπική συνείδηση των νέων γενιών.

Νεκρή λύκαινα στην Κοζάνη...

Μία λύκαινα βρέθηκε νεκρή από θηροφύλακες στην περιοχή του Μεσόβουνου Κοζάνης, στο δήμο Βερμίου.
Η λύκαινα ήταν νεαρής ηλικίας και σύμφωνα με την περιβαλλοντική οργάνωση «Καλλιστώ», ήταν πυροβολημένη από κοντινή απόσταση και βρισκόταν σε κατάσταση αποσύνθεσης.
Με αφορμή το νέο αυτό περιστατικό, η «Καλλιστώ» και η κυνηγετική ομοσπονδία Μακεδονίας-Θράκης καταδικάζουν το κυνήγι λύκου και μάλιστα παρά το γεγονός ότι έχει απαγορευτεί από το 1992. Σύμφωνα με στοιχεία, το 25% του πληθυσμού των λύκων χάνεται ετησίως εξαιτίας των ανθρωπίνων δραστηριοτήτων!

Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της «Καλλιστώς», ο πληθυσμός του λύκου στην Ελλάδα εκτιμάται σε περίπου 700. Ζουν σε μικρές αγέλες- το πολύ τρία ζώα μαζί ανά 100 τετραγωνικά χιλιόμετρασε ορεινές και ημιορεινές περιοχές της Κεντρικής και Βόρειας Ελλάδας. Ο πληθυσμός τους είναι σχετικά σταθερός, ενώ μάλιστα τα τελευταία 20 χρόνια έχει επανακάμψει σε περιοχές, όπως η Νότια Πίνδος, η Ευρυτανία, γεγονός που αποδίδεται κυρίως στη βελτίωση της ποιότητας του βιοτόπου για τους λύκους.

Ωστόσο, ο πληθυσμός του λύκου έχει μειωθεί σε άλλες περιοχές και ιδιαίτερα στην οροσειρά της Πίνδου. Αυτό δε που ανησυχεί τις περιβαλλοντικές οργανώσεις είναι ότι τα τελευταία χρόνια έχουν αυξηθεί τα κρούσματα θανάτωσης, είτε με πυροβόλα όπλα είτε με δηλητηριασμένα δολώματα.

Οι βιολόγοι της «Καλλιστώς» εκτιμούν ότι τα ζώα θανατώνονται κυρίως για να αποφευχθούν οι ζημιές στην κτηνοτροφία. Δεδομένου μάλιστα του αραιού πληθυσμού τονίζουν ότι ένα δηλητηριασμένο δόλωμα μπορεί να εξαφανίσει το είδος από μια ολόκληρη περιοχή.

Η νεαρή λύκαινα που χτυπήθηκε από πυροβόλο όπλο εντοπίσθηκε στο Μεσόβουνο του Δήμου Βερμίου Κοζάνης από θηροφύλακες της Κυνηγετικής Ομοσπονδίας Μακεδονίας Θράκης (ΚΟΜΑΘ), οι οποίοι ειδοποίησαν την ομάδα της περιβαλλοντικής οργάνωσης «Καλλιστώ». Το μέλος της οργάνωσης που έσπευσε στην περιοχή διαπίστωσε ότι επρόκειτο για ένα νεαρό θηλυκό ζώο, το οποίο είχε πυροβοληθεί στο κεφάλι από κοντινή απόσταση, το πολύ πέντε μέτρα. Η λύκαινα βρέθηκε σε προχωρημένη αποσύνθεση, γεγονός που αποδεικνύει πως το περιστατικό συνέβη πριν από αρκετές ημέρες, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις περίπου στις αρχές Οκτωβρίου.

Ένας στους τέσσερις νεκρούς έχει σκοτωθεί από ανθρώπους.

Αν και το κυνήγι του λύκου απαγορεύεται ήδη σε όλη τη χώρα από το 1991 και το είδος θεωρείται αυστηρά προστατευόμενο στη Στερεά Ελλάδα σύμφωνα με ευρωπαϊκή οδηγία, ο αριθμός των ζώων που θανατώνονται από ανθρώπους κάθε χρόνο παραμένει σε υψηλά επίπεδα.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της «Καλλιστώς», εκτιμάται ότι τουλάχιστον ο ένας στους τέσσερις λύκους που πεθαίνουν κάθε χρόνο, πεθαίνει από άνθρωπο. Και μολονότι ο λύκος είναι πιο «ανθεκτικό» είδος σε σχέση με άλλα προστατευόμενα, ο πληθυσμός του μπορεί να κινδυνεύσει εφόσον η λαθροθηρία συνδυαστεί με άλλους παράγοντες, όπως είναι η μείωση της διαθεσιμότητας τροφής και ο κατακερματισμός των βιοτόπων του. Η περαιτέρω βελτίωση του συστήματος αποζημιώσεων και η ενίσχυση των κτηνοτρόφων για την εφαρμογή προληπτικών μέτρων, όπως η χρήση κατάλληλων ποιμενικών σκύλων, η αποτελεσματικότερη φύλαξη ή η τοποθέτηση ηλεκτροφόρων περιφράξεων αποτελούν, σύμφωνα με την «Καλλιστώ», προϋποθέσεις ομαλής συνύπαρξης των ανθρώπων με τα άγρια ζώα. Και βέβαια, όπως αναφέρουν τα μέλη της, η διατήρηση του είδους δεν μπορεί να αποτελεί ευθύνη μόνο των κτηνοτρόφων, αλλά προϋποθέτει τη συμμετοχή και βοήθεια της Πολιτείας.

Το καλύτερο ανέκδοτο των Βρυξελλών με δυο λέξεις : Greek Statistics.

Περήφανε Έλληνα δικομματιστή σε εσένα απευθύνομαι γεμάτος θυμό.

Όλη η Ευρώπη αυτή τη στιγμή γελάει μαζί μας. Είμαστε το ανέκδοτο των Βρυξελλών.Το καλύτερο ανέκδοτο των Βρυξελλών με δυο λέξεις : Greek Statistics.

Σου αρέσει η βιτρίνα.Ψηφίζεις είτε κληρονομικά, είτε επηρεασμένος απ΄τα λόγια. Κάθεσαι επί ώρες μπροστά στην τηλεόραση και ακολουθείς πάντα πιστά τις γνώμες των μεγαλοδημοσιογράφων και των καθωσπρεπιστών πολιτικών. Σου αδειάζουν σταδιακά και σταθερά τις τσέπες σου, σε φορολογούν, σε χρεώνουν με τη δικαιολογία πως το κάνουν για το καλό σου.

Όταν οι βαπτισμένοι απ΄την τηλεόραση αναρχικοί κάνουν εξεγέρσεις εσύ κατευθείαν πετάγεσαι λέγοντας πως μας κάνουν διεθνώς ρεζίλι. Επειδή έτσι σου έμαθε η τηλεόραση να λες.Έτσι σου έμαθε να σκέφτεσαι.

Μιλώ απλά μπας και καταλάβεις τίποτα. Ε λοιπόν, αυτό που πέρασε αφ΄υψηλού εγώ θα στο κράξω μέσα στα αυτιά σου για να ξυπνήσεις.

Γίναμε ρεντίκολο για άλλο λόγο Έλληνα. Ξεφτιλιστήκαμε παγκοσμίως επειδή ένα τεράστιο ποσοστό του υπολογισμού εξαφανίστηκε. Όχι Έλληνα δεν ευθύνεται ο Κόπερφιλντ. Αλλά δεν αποκλείω την περίπτωση πως αν στο πει το χαζοκούτι θα το πιστέψεις και αυτό. Η δύναμη του πουκάμισου και της γραβάτας, η δύναμη της εικόνας δεν σε αφήνει να κοιτάξεις παραπέρα.

Προεκλογικά δήλωσαν 6% έλλειμμα και τώρα 12,5. Ξέρεις μήπως πόσα λεφτά είναι αυτά Έλληνα ή μήπως λες έλα μωρέ τι είναι 12,5 τα εκατό? Αλλού περήφανε Έλληνα ένα της εκατό έλλειμμα ξαφνιάζει κόσμο, εδώ το 12,5 σε αφήνει αδιάφορο.

Σε κάνουν να υποστηρίζεις ότι αυτοί θέλουν. Σε κάνουν να πολεμάς ότι αυτοί θέλουν. Όλη η Ευρώπη γελάει μαζί σου και εσύ συνεχίζεις να μιλάς για την ιστορία σου. Λες και είναι δική σου ιστορία. Λες και έχεις εσύ ο "σύγχρονος" καμιά σχέση με τους αρχαίους. Αν είχες γεννηθεί αλλού Έλληνα και άκουγες για τέτοιο έλλειμμα θα έβγαινες στους δρόμους να διαμαρτυρηθείς για το κορόϊδεμα και την υποκρισία που σου έδειξαν.Όμως γεννήθηκες Έλλην υπερήφανος και σου στραβοφαίνεται να αντιπαρατεθείς μπροστά στους και καλά εκπροσώπους του έθνους.

Ανέχεσαι τα πάντα Έλληνα.Είσαι ένα άβουλο και άψυχο πιόνι,τίποτα παραπάνω. Αντίο Έλληνα σιχάθηκα να ασχολούμαι μαζί σου. Α, και μην ξεχάσεις να κατηγορήσεις κανένα μετανάστη για την τωρινή κατάσταση. Μη τυχόν περάσει η σκέψη απ΄το μυαλό σου ότι ευθύνεσαι και εσύ. Προς θεού δηλαδή. Αυτού του θεού που πιστεύεις του ανεκτικού που σου λέει να μην αγχώνεσε γιατί θα δικαιωθείς μετέπειτα.

Υ.Γ) Όποιος επιθυμεί γλυκόλογα να ανοίξει το ονειροκούτι! ...

Αναδημοσίευση από:

http://anthropini-epanastasi.blogspot.com/2009/10/game-is-over.html

«The game is over»...

«The game is over», μας είπε, εις την άπταιστον γλώσσαν της εταιρικής ...αλληλεγγύης, προχτές ο κ. Γιούγκερ.
«Κάντε κάτι γ...ώ το σταυρό σας» (!) φέρεται ειπών ο πρώην αρχηγός της CIA, εις άπταιστον ελληνικήν (καθότι βέρο Ελληνόπουλο), σε μια σπάνια εκδήλωση του αμοιβαίου σεβασμού και της ...συμμαχικής τρυφερότητας που διαπνέει τις σχέσεις μεταξύ της Ελλάδας και των ΗΠΑ, ψέγοντας τον συνομιλητή του για τις επιδόσεις της χώρας μας στα «αντιτρομοκρατικά» θέματα, κατά την επίσκεψη στην Αμερική του (τότε και νυν) υπουργού Δημοσίας Τάξεως (Προστασίας - πλέον - του Πολίτη...).
*
Κατόπιν αυτών
και παρακάμπτοντας ότι το ...«game» είναι στημένο,
τόσο εκ μέρους της ΕΕ
(που προφανώς δεν ξέρει τίποτα για τα «διπλά βιβλία», όχι μόνο σε Ελλάδα, αλλά και σε Γερμανία, Γαλλία, Ιταλία κλπ., ή που δε θυμάται ότι διά του Αλμούνια δήλωνε προ ολίγων εβδομάδων ότι οι πάντες γνωρίζουν τα στοιχεία για τα ελλείμματα στην Ελλάδα - άρα και ο Γιούγκερ),
αλλά στημένο και εκ μέρους της ελληνικής κυβέρνησης
(που είναι έτοιμη να γευτεί κάθε είδους «περήφανη» χλαπάτσα, αρκεί να περάσει την προπαγάνδα περί της «αναγκαίας λιτότητας» καθότι παρέλαβε «καημένη γη»),
θα περιοριστούμε σε ένα και μόνο σχόλιο:
*
Η συμπεριφορά των «εταίρων» μας και των «συμμάχων» μας απέναντι στους εκπροσώπους του ελληνικού πολιτικού κατεστημένου, καθώς και η επιλογή των τελευταίων όταν τους φτύνουν να ...σκουπίζονται και μάλιστα εξ ονόματος (!) του ελληνικού λαού,
η άποψή τους δηλαδή - ακόμα και στο πλαίσιο μιας στημένης παράστασης μεταξύ ΕΕ και ελληνικής κυβέρνησης - για το πώς εκπροσωπείται ένα έθνος ελεύθερο και μια χώρα κυρίαρχη,
δεν εξευτελίζει την Ελλάδα,
όπως διατείνονται οι υμνητές του Αλμούνια και οι κολαούζοι των «αντιεξουσιαστών της εξουσίας».
Εκείνο που εξευτελίζει είναι το είδος της εξουσίας, τόσο των σημερινών «αντιεξουσιαστών» της «καταγραφής», όσο και των χτεσινών «επανιδρυτών» της «απογραφής», που, όταν δε δέρνει συνταξιούχους έξω από το Μαξίμου, θυμίζει τον Χατζηαβάτη στο πλατύσκαλο του Βεληγκέκα...

ΑΜΕΣΗ ΙΔΡΥΣΗ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ "ΒΑΡΔΟΥΣΙΩΝ-ΣΑΡΑΝΤΑΙΝΑΣ-ΚΡΑΒΑΡΩΝ"!

«θέλουμε και επιδιώκουμε την δημιουργία ενός μεγάλου Εθνικού Πάρκου που να καλύπτει όλη την Ορεινή Ναυπακτία για να προστατευτεί πλήρως το Περιβάλλον της από κάθε άλλου είδους βάρβαρη επέμβαση. Το Πάρκο αυτό θα περιλαμβάνει μια μεγάλη, ευρεία και ενιαία Περιφερική Ζώνη - όπου θα επιτρέπονται ελεγχόμενα οι ανθρώπινες δραστηριότητες με σεβασμό στο Περιβάλλον και στην Παράδοση, και έναν αριθμό από ανεξάρτητους Πυρήνες πλήρους προστασίας ( π.χ. δάσος Οξυάς στην Σαράνταινα, Βράχος Κλεπάς-Στενά Εύηνου, δάσος Καστανιάς στην Άνω Χώρα, και σίγουρα ολόκληρη η Οροσειρά των Βαρδουσίων.) Το Πάρκο αυτό αν λειτουργήσει κατά τα πρότυπα του πάρκου Abruzzo της Ιταλίας όχι μόνο θα προστατεύσει ριζικά μια περιοχή ιδιαίτερης Περιβαλλοντικής Σημασίας αλλά θα αποτελέσει και προωθητική δύναμη για την Οικοτουριστική Ανάπτυξη της Περιοχής αν όχι της Χώρας. Αν οι Ιταλοί τα κατάφεραν να συνδυάσουν την Προστασία του Περιβάλλοντος και την Οικοτουριστική Ανάπτυξη εμείς γιατί δεν μπορούμε; Μια τέτοια προοπτική όμως είναι αντίθετη με υδροηλεκτρικά φράγματα και αιολικά πάρκα. Εμείς πιστεύουμε ότι το ΜΕΛΛΟΝ ΤΗΣ ΝΑΥΠΑΚΤΙΑΣ ΒΡΙΣΚΕΤΑΙ ΣΤΟ ΙΔΙΟ ΤΗΣ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. Η προστασία του Περιβάλλοντός της έχει αξία όχι μόνο για το ίδιο το Περιβάλλον ( που αυτή είναι και ανεκτίμητη ) αλλά και για την ίδια την περιοχή και τους κατοίκους της ( που αυτή μπορεί και να εκτιμηθεί σε δείκτες ανάπτυξης ). Για την Ναυπακτία το μοντέλο της Οικοτουριστικής Ανάπτυξης είναι η μόνη λύση- για το Φυσικό Περιβάλλον της η μόνη Ελπιδα!»

Τώρα στο Facebook στηρίξτε και διαδώστε την προσπάθεια:

ΑΜΕΣΗ ΙΔΡΥΣΗ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ "ΒΑΡΔΟΥΣΙΩΝ-ΣΑΡΑΝΤΑΙΝΑΣ-ΚΡΑΒΑΡΩΝ"

ΤΑ ΑΓΡΙΑ ΚΑΙ ΤΑ ΗΜΕΡΑ ΤΟΥ ΒΟΥΝΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΛΟΓΓΟΥ:Ο ΑΕΤΟΣ.

Πώς ο παμπόνηρος αετός κατώρθωσε να γελάση την Βυζαντινήν Αυτοκρατορίαν, την Δημοτικήν ποίησιν και τον συνάδελφον κ. Σίμον, ότι είναι ο μάλλον υπερήφανος πολίτης του πτερωτού κόσμου; Όλαι σχεδόν αι λεηλατικαί επιχειρήσεις του αποτελούν την ανωτέραν μορφήν της ζωικής πονηρίας. Διά την καταδίωξιν του λαγού έχει την εξής μέθοδον: Καταρτί­ζει εταιρείαν, η οποία μοιράζει τους ρόλους της κατά το κυνηγετικόν σύστημα. Οι μεν εκτελούν καθήκον­τα λαγωνικών οι δε κυνηγών. Τα λαγωνικά εισέρχον­ται εις το δάσος και γαυγίζουν, οι δε κυνηγοί κατα­λαμβάνουν τας υψηλοτέρας θέσεις του δάσους, τα λε­γόμενα καρτέρια, οπόθεν ο ατυχής λαγός έχει την συνήθειαν να διέρχεται όταν καταδιώκεται.
Η συνήθειά του αύτη δεν είναι εντελώς ηλιθία. Το μόνον προφυλακτικόν όπλον του είναι η ακοή του. Διά να κατορθώνη λοιπόν να πληροφορήται τι του γίνε­ται, μόλις αντιληφθή ότι ευρίσκεται υπό καταδίωξιν διευθύνεται προς τα καρτέρια. Εκεί τον περιμένουν οι αετοί - όπως άλλως τε και οι κυνηγοί - και τον αρπάζουν με τα νύχια των. Η μόνη διαφορά την οποίαν έχουν από τους κυνηγούς είναι, ότι οι τελευταίοι μετα­χειρίζονται όπλα. Ποιος έκλεψε το σύστημα από τον άλλον, αυτό είναι ζήτημα της ιστορίας του κυνηγίου. Υπάρχουν όμως και λαγοί, οι οποίοι αφού απέκτησαν πικράν πείραν, κινδυνεύσαντες πολλάκις εις τα καρτέρια, εγκατέλειψαν την τακτικήν αυτήν και άμα ακούουν γαυγίσματα κρύβονται εις τις τούφες, πράγμα το οποίον δεν το κάνουν όταν αντιληφθούν κυνηγε­τικά σκυλιά, διότι γνωρίζουν, ότι αυτά τους «παίρνουν τον ντορόν των» δηλαδή μυρίζονται τα ίχνη των. Διά τους αετούς όμως είναι βέβαιοι, ότι στερούνται της οσφραντικής δυνάμεως και άμα τους ακούουν χώνον­ται εις τις τούφες. Εντεύθεν και ο σχετικός μύθος:
Κάποιος λαγός καταδιωκόμενος από αετόν, διηγεί­ται ο εν λόγω μύθος, ηθέλησε να κρυβή εις μίαν τούφαν, όπου, κατά κακήν του τύχην, έτυχε να ευρίσκεται και μία χελώνα. Ο λαγός εζάρωσεν υπό την τούφαν και έγινε ένα με το χώμα. Τότε εις την χελώναν ήλθε το κέφι να ερωτοτροπήση μαζί του. Ματαίως ο δυσ­τυχής λαγός προσεπάθησε να της παραστήση, ότι η διαγωγή της ήτο άτοπος, ότι θα κατηγορούντο επί παρανόμω συνοικισμώ κ.τ.λ. Η χελώνα επέμενε.
Τότε ο λαγός είδεν ότι πάσα αντίστασις ήτο όχι μόνον μάταιος κόπος, αλλά και επικίνδυνος, διότι εκινδύνευε να τους ακούση ο αετός, αναστέναξε και είπε:
- Για το χατήρι του αετού πέρνα και συ την ώρα σου, μωρή χελώνα.
Διά πολλούς κτηνοτροφικούς ορεινούς πληθυ­σμούς ο αετός είναι βάσανον, όσον και ο λύκος. Επέρχονται κατά τα κοπάδια και ρημάζουν τα πρόβατα. Τα μεν μικρά τα σηκώνουν με τα νύχια τους, διά τα μεγάλα δε πρόβατα, όπως και τα δαμάλια, άλογα και τραγιά έχουν την εξής μέθοδον: Κάθονται εις τον σβέρκον του θύματος, βυθίζουν τα νύχια τους εις τον λαιμόν του, φέρουν τα φτερά τους ως χάμουρα εις τα μάτια του, τα κλείνουν ώστε να μη βλέπουν καθόλου και έπειτα αρχίζουν να κτυπούν το μέτωπόν του με το ράμφος των. Εκείνο παραλογίζει από τους πόνους και ορμά να φύγη. Αλλ’ όπως είναι θεόστραβον, γλυστρά εις κανένα γκρεμόν και γίνεται κομμάτια.
Τότε ο αετός κάθεται και κολατσίζει την λείαν του. Λέγω κολατσίζει, διότι είναι αχόρταγον ζώον.
Προ ολίγων ετών εγκατεστάθησαν εις ένα γκρεμόν του χωριού μας ζεύγη αετών και μας εσήκωναν κάθε μέρα δεκαπέντε είκοσι αρνιά. Οι χωριανοί συνήλθαν και τους επεκήρυξαν προς πέντε πρόβατα τον έναν.. Όποιος, δηλαδή, σκοτώσει έναν αετόν να παίρνη ως αμοιβήν πέντε πρόβατα. Πέντε εξ νέοι ανέλαβον το έργον του Ηρακλέους. Έκαμαν εταιρείαν και αφού επήγαν επάνω από το γκρεμόν, εκρέμασαν ένα διά κλήρου με δαυλιά στα χέρια να βάλη φωτιά στις φωλιές των. Την πρώτην ημέραν η από­πειρα απέτυχεν. Οι αετοί έτυχε να γυρίζουν εκείνην την ώραν και επέπεσαν ως θηρία επάνω εις τον πυρπολητήν, τον οποίον ετρόμαξαν να σώσουν οι σύντρο­φοι του.
Την άλλην εβδομάδα ο κρεμασθείς κατώρθωσε να ρίψη φωτιά μέσα εις τις φωλιές που ήσαν γεμάτες μικρά πουλιά. Οι αετοί έφθασαν αφού πλέον ήρχισαν να καίωνται αι φωλιές των.
Οι παρευρεθέντες περιγράφουν ένα σπαρακτικόν θέαμα. Ετουφέκιζαν απ’ επάνω τους αετούς, αλλ’ εκείνοι ωρμούσαν εις την φωτιάν διά να σώσουν τα μικρά των, και άλλοι εκαίοντο μαζί τους, άλλοι εκαψαλί­ζοντο και έπεφταν δίχως πτερά κάτω στους βράχους. Όσοι εγλύτωσαν έφυγαν και δεν εξαναγύρισαν στα μέρη μας. Από τότε είμεθα πλέον ήσυχοι. Όσο για φλογέρες - το φτερό του αετού γίνεται η γλυκυτέρα φλογέρα - έχομεν υλικά από την εποχήν εκείνην. Πέρυσι μόνον μας επεσκέφθησαν δύο τρεις, εσήκωσαν κάμποσα αρνιά, και το τελευταίο θύμα των ήτο ένα σκυλί του κυνηγιού. Το ήρπασαν ενώ εκυνηγούσεν ένα λαγόν. Να το εξέλαβον για λαγό, ή να το ετιμώρησαν διότι επενέβαινεν εις τα καθήκοντά των;
Επειδή πιθανόν να υπάρξουν και ζωόφιλοι κυρίαι, αι οποίαι ίσως συγκινηθούν από το άγριον χάλασμα των φωλεών, σημειώνομεν και την γνώμην την οποίαν έχουν οι αετοί περί γυναικών. Τρεις σταυραετοί καθόντανε, λέγει ένα τραγούδι, και έκλαιγαν «τα ντέρτια τους και τα παράπονά τους». Ο ένας έκλαιγε πως μέθυσε, ο δεύτερος πως εχήρευσε. Τότε ο τρίτος εγύρισε και τους είπεν:
Τι κλαις εσύ που μέθυσες,
ταχειά θα ξεμεθύσης.
Τι κλαις εσύ που χήρεψες,
άλλη γυναίκα παίρνεις.
Τουτέστι η γυναίκα του έλειπεν ή αρνί το ίδιο πράγμα είναι.

ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΓΡΑΝΙΤΣΑΣ

Βαρδούσια: Μουσουνιτσιώτικα Λιβάδια...

Στο βάθος ο Κόρακας!

Στην Σαράνταινα!

Η διαδρομή που θα προσπαθήσουμε να περιγράψουμε παρακάτω, είναι μια από τις πολλές της ορεινής Ναυπακτίας, η καλύτερη κατά τη γνώμη μας. Μια διαδρομή που θα μας φέρει κοντά σε μέρη σχετικά άγνωστα, αλλά εξ ίσου όμορφα με άλλα, πιο γνωστά και πιο τουριστικά της χώρας μας.

Ακολουθούμε μετά τη Ναύπακτο, το δρόμο προς Λιδωρίκι και χωρίς να στρίψουμε για Πλάτανο, συνεχίζουμε ευθεία, σ’ ένα ανηφορικό δρόμο, με θέα σε όλο τον Πατραϊκό και τον Κορινθιακό κόλπο. Αφού περάσουμε τη μονή Βαρνάκοβας, την οποία αν θελήσουμε να επισκεφτούμε πρέπει να κάνομε μια μικρή παράκαμψη, που πάντως αξίζει τον κόπο, θα σταματήσουμε για καφέ και γλυκό στο χάνι του Ρέρεση.
Απομονωμένο μέσα σε μια γεμάτη βλάστηση λαγκαδιά, είναι κατ’ εξοχή στέκι κυνηγών και ορειβατών. Παράλληλα είναι και ένα ''μουσείο'' φυσικής ιστορίας της περιοχής έτσι όπως είναι γεμάτο γύρω-γύρω με διάφορα ταριχευμένα ζώα της , ανατριχιαστικά λάφυρα μιας ασυλλόγιστης συμπεριφοράς. Αετοί, γεράκια και άλλα πουλιά, αλεπούδες, λύκοι, κεφάλια αγριογούρουνων και ενός ζαρκαδιού, αλλά και δύο από τις σπανιότατες αγριόγατες, κοσμούν το μακάβριο αυτό μουσείο της ανθρώπινης ματαιοδοξίας.
Με ανάμικτα αισθήματα αφήνουμε πίσω μας το χάνι ,για να στρίψουμε λίγο παρακάτω προς Κροκύλειο, την πατρίδα του στρατηγού Μακρυγιάννη. Ανηφορίζουμε τον γεμάτο στροφές δρόμο αφήνοντας πίσω μας και χαμηλά, τη λίμνη του Μόρνου και το δρόμο που περνάει από το φράγμα και κατευθύνεται προς Λιδωρίκι.
Το Κροκύλειο είναι ένα χωριό χτισμένο κάτω από την κορυφή Βλαχοβούνι, με λευκά σπίτια και πολλά νερά. Ονομαστές και οι βρύσες του, με το καθάριο νερό να αναβλύζει μέσα από τα στόματα των αρχόντων του κοινοτικού συμβουλίου, που έφτιαξε τις βρύσες τον περασμένο αιώνα και τα μαρμάρινα ομοιώματα των κεφαλιών τους "διακοσμούν" το χώρο. Ποιος ξέρει! Μπορεί να ήθελαν να υπενθυμίζουν στους διψασμένους οδοιπόρους, ότι έπρεπε να πίνουν νερό στ’ όνομά τους.
Απομακρυνόμενοι από το Κροκύλειο, έχομε αριστερά μας το Βλαχοβούνι και προχωρώντας μέσα στο δάσος φτάνομε στον επόμενο σταθμό μας, στο ξακουστό και χιλιοτραγουδισμένο χωριό Πενταγιοί, την πατρίδα της πανέμορφης Μαρίας της Πενταγιώτισας που άναψε φωτιές στα νιάτα της σε όλη τη Ρούμελη. Αφού έγινε αφορμή να σφαχτούν τα παλληκάρια για τα μάτια της, πλάνεψε και το δικαστή με την ομορφιά της.
Η στάση στην πλατεία με την όμορφη θέα για μια ανάσα , η συζήτηση με τους ντόπιους που συχνάζουν στο γραφικό καφενείο, το γλυκό κουταλιού, το παγωμένο νερό και η φωτογραφία της Μαρίας να μας κοιτά από ψηλά , όλα συνθέτουν ένα θέαμα τόσο οικείο και ευχάριστο , που ξεχνάμε τη ζωή στην πόλη και το πόσο ξένοι ανάμεσα σε ξένους, θα νοιώθουμε από Δευτέρα..
Συνεχίζουμε για τον επόμενο σταθμό μας, την Αρτοτίνα,το κεφαλοχώρι της περιοχής, το χωριό που μεγάλωσε ο Αθανάσιος Διάκος, ο ήρωας της Αλαμάνας, που το άγαλμά του δεσπόζει στην πλατεία , έξω από την εκκλησία .
Οι κορυφές των δυτικών Βαρδουσίων, που ορθώνονται πάνω από το χωριό, δημιουργούν δέος στον επισκέπτη ανάμικτο με θαυμασμό γι’ αυτούς τους ηρωικούς βουνίσιους. Δυστυχώς η υποδομή του χωριού δεν ενθουσιάζει, τον καλομαθημένο ταξιδιώτη. Υπάρχει ξενώνας και δωμάτια ,αλλά λιγοστά και όχι σε πολύ καλή κατάσταση, σε αντίθεση με την Μουσουνίτσα που βρίσκεται αντιδιαμετρικά , στην άλλη πλευρά των Βαρδουσίων και που θεωρείται και είναι πιο οργανωμένη τουριστικά.
Αφήνομε την Αρτοτίνα και συνεχίζομε για Γραμμένη Οξιά. Ο δρόμος που ασφαλτοστρώθηκε μόλις φέτος, φιδογυρίζει μέσα στο πυκνό δάσος προσφέροντας μια πανέμορφη διαδρομή. Συναντάμε το μοναστήρι του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου, όπου διακόνεψε ο Αθανάσιος Διάκος.
Μια προτομή του ήρωα κοσμεί τον όμορφα διαμορφωμένο χώρο, ενώ η Μονή είναι έρημη αλλά ευτυχώς όχι εγκαταλειμμένη.

Από κάτω μας κυλά ο Εύηνος , που πηγάζει λίγο ψηλότερα ,από τις απότομες πλαγιές των Βαρδουσίων.
Ο Εύηνος είναι ο αρχαίος ποταμός Λυκόρμας, όπου έσφαξε τα άλογά του κι' όπου πνίγηκε κι' ο ίδιος ο βασιλιάς Εύηνος, όταν ο ΄Ιδας του έκλεψε την κόρη του, τη Μάρπησσα, κι' αυτά δεν μπόρεσαν να τον φτάσουν, δίνοντας έτσι στο ποτάμι το όνομά του.
Εδώ ψηλά το ποτάμι δέχεται συνέχεια μικρά ρέματα και συνεχίζει ορμητικό μέχρι κάτω, για να περάσει φιδογυρίζοντας τα στενά ανάμεσα στην Ανάληψη και στο Ρηγάνι ,από κει άλλωστε και το άλλο του όνομα, Φίδαρης. Θα ημερέψει χαμηλότερα, περνώντας τον κάμπο του Γαλατά και του Ευηνοχωρίου, πριν χυθεί στον Πατραϊκό κόλπο. Στα χιλιάδες χρόνια της ακατάπαυστης ροής του δημιούργησε μαζί με τον Αχελώο από την άλλη πλευρά, όλο το απίστευτο οικοσύστημα που εκτείνεται από τον Γαλατά μέχρι το Βαλτί , με τις λιμνοθάλασσες , τα αλίπεδα και τις εύφορες πεδιάδες.
Δυστυχώς όλα αυτά που εδώ και χιλιάδες χρόνια δημιουργούν τα ποτάμια, μπορεί εύκολα να καταστραφούν με τις επεμβάσεις μας. Το φράγμα του Ευήνου και ο ταμιευτήρας που δημιουργείται εκεί, όπως και το φράγμα εκτροπής του Αχελώου, αναμένεται να επιφέρουν αλλαγές σε όλη την ευρύτερη περιοχή, ειδικότερα όταν ούτε η ίδια η μελέτη περιβαλλοντολογικών επιπτώσεων, δεν τηρείται.
Αλλά ας αφήσουμε τις απαισιόδοξες σκέψεις κι' ας συνεχίσουμε το ταξίδι μας. Περνάμε τον Εύηνο και μπαίνομε πάλι στην Αιτωλοακαρνανία, ανηφορίζοντας αυτή τη φορά στις δασωμένες πλαγιές της Οξιάς.
Όσο ανεβαίνουμε, τα Βαρδούσια απέναντι, προβάλλουν το εντυπωσιακό περίγραμμα των κορυφών τους, λουσμένο στο πανέμορφο χειμωνιάτικο απογευματινό φως. Φτάνουμε στη Γραμμένη Οξιά, ένα μικρό χωριό σκαρφαλωμένο στη νότια πλευρά του βουνού, στα 1130 μέτρα. Η απόγραφή του 1991 μέτρησε 101 άτομα, αλλά η πραγματικότητα είναι τελείως διαφορετική. Μόλις 5-6 ηλικιωμένοι έχουν απομείνει μόνιμα στο χωριό, που κι αυτό με τη σειρά του, ακολουθεί τη νομοτέλεια της Ελληνικής ορεινής υπαίθρου.
Συνεχίζομε παίρνοντας τον χωματόδρομο προς το Γαρδίκι και προς το νομό Φθιώτιδας. Το δάσος που συναντάμε εδώ είναι το νοτιότερο δάσος οξιάς στην Ευρώπη και είναι πραγματικά πανέμορφο. Ειδικά το φθινόπώρο, πριν του Αγίου Δημητρίου, είναι καταπληκτικά. Γραμμένη εξ' άλλου σημαίνει όμορφη και τα ονόματα ο λαός μας, δεν τα δίνει τυχαία.
Περίπου 6 χιλιόμετρα από το χωριό θα δούμε πινακίδες που μας οδηγούν στο καταφύγιο του ΕΟΣ Λαμίας. Βρίσκεται σ' ένα ξέφωτο του δάσους, κάτω από την κορυφή Πύργος και είναι ιδανικό σημείο για κατασκήνωση. Από 'δω, η ψηλότερη κορυφή της Οξιάς, η Σαράνταινα απέχει περί τη μιάμιση ώρα. Η Σαράνταινα με τα 1926 μέτρα της, εντελώς εκτεθειμένα στα βόρεια ρεύματα που κατεβαίνουν από το Βελούχι, θεωρείται από τα πιο κρύα μέρη στην Ελλάδα. Ο παγωμένος αέρας δεν σταματάει ποτέ να φυσάει, και η πυκνή ομίχλη είναι το πιο συνηθισμένο πανωφόρι της.

Λέγεται πως τ' όνομά της το πήρε , όταν στις παγωμένες πλαγιές της σαράντα άτομα που γύριζαν από ένα γάμο, πέθαναν από το κρύο.
Από την κορυφή, μπορούμε μια καλή ημέρα, να δούμε τριγύρω όλη την περιοχή του '' Καζά των Κραβάρων'', από την Αρτοτίνα και τα νότια Βαρδούσια μέχρι το Τσακαλάκι ,την Κοκκινιά ,το Ριγάνι και ένα μεγάλο μέρος της λεκάνης απορροής του Ευήνου.
Τα ξακουστά Κράβαρα που πρωτοστάτησαν στους αγώνες με τους Τούρκους, αλλά δυστυχώς και στα αδελφικά αλληλοφαγώματα. Ο ίδιος ο Καραϊσκάκης μάζεψε στη Λομποτινά, όλες τις ομάδες και κατάφερε να τους οδηγήσει ενωμένους ενάντια στον κοινό εχθρό.
Από εδώ βλέπομε το τεράστιο ελατοδάσος, που ξεκινάει από τη νότια πλευρά της Οξιάς και συνεχίζει σκεπάζοντας όλη σχεδόν την ορεινή Ναυπακτία, μ' ένα καταπράσινο μανδύα. Προς το βορρά η Καλιακούδα, η Χελιδόνα ,το Βελούχι και πιο πέρα ίσα που φαίνονται οι κορυφές των Αγράφων. Είναι μαγευτικά.
Κατηφορίζουμε από την κορυφή και παρεκλίνοντας λίγο, μπαίνουμε για μια εξερεύνηση στο δάσος,... Οι οξιές πανύψηλες ορθώνονται από πάνω μας και οι αχτίδες του ήλιου, κάνουν χίλια παιχνιδίσματα καθώς προσπαθούν να διαπεράσουν το πυκνό φύλλωμα. Μια πανδαισία χρωμάτων ,κόκκινων, κίτρινων, καφέ ,πράσινων , σε όλες τους τις αποχρώσεις, συνθέτουν αυτόν τον μοναδικό πίνακα. Είναι αδύνατο να αποδώσεις με λόγια τα συναισθήματα που σε πλημμυρίζουν.
Κατεβαίνουμε μέσα από το δάσος , στου Αρβανίτη τη βρύση και στο εκκλησάκι του Σωτήρος ,που έχει χτίσει εκεί η Ορειβατική Ομοσπονδία.
Κάθε χρόνο, στις 6 Αυγούστου, μαζεύονται εδώ όλοι που περνάνε το καλοκαίρι τους στα γύρω χωριά και που δεν είναι καθόλου λίγοι. Από τη Γραμμένη Οξιά, την Άμπλιανη (Σταυροπήγι), την Μικρή και τη Μεγάλη Παλούκοβα (Λεύκα και Μανδρινή αντίστοιχα, τα νέα ονόματα),από το Λειβαδάκι (Αβόρανη) και από μακρύτερα ακόμα, ανταμώνουν όπως τα παλιά τα χρόνια, σ' ένα μεγάλο πανηγύρι που ξυπνά τις αναμνήσεις στους παλιούς και μαθαίνει τους νέους. Οι νέοι, που αν και μεγάλωσαν σε διάφορες πόλεις, δεν ξεχνούν τον τόπο τους και πηγαίνουν τακτικότατα. Μόνο που δυστυχώς τα καινούργια σπίτια που έχτισαν, δεν δένουν με τα παλιά, αλλά ούτε τα παλιά που επισκευάζονται , διατηρούν κάποιο χρώμα ή κάποιο ιδιαίτερο ρυθμό. Αλουμίνιο και τσίγκια σε πέτρινα σπίτια ,τούβλα και λυόμενα δίπλα σε παλιά αρχοντικά και γενικά η αρχιτεκτονική δεν είναι στο φόρτε της στην περιοχή. Δεν πειράζει. Το ίδιο το τοπίο είναι φανταστικό και σκεπάζει την ασχήμια των κατασκευών μας.

Ο Εμβόλιμος.

Γαρδίκι Ομιλαίων.

... στους πρόποδες της μοναδικής και πανέμορφης Σαράνταινας!

ΑΜΕΣΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΑΡΘΕΝΑΣ ΑΙΤΩΛΙΚΗΣ ΦΥΣΗΣ!

ΟΧΙ ΑΙΟΛΙΚΑ ΠΑΡΚΑ ΣΤΑ ΚΡΑΒΑΡΙΤΙΚΑ ΒΟΥΝΑ!

ΑΜΕΣΗ ΙΔΡΥΣΗ ΕΘΝΙΚΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ "ΚΡΑΒΑΡΩΝ - ΒΑΡΔΟΥΣΙΩΝ - ΣΑΡΑΝΤΑΙΝΑΣ"

Ασπίδα προστασίας για τη βιοποικιλότητα.

Το κενό στη θεσμική θωράκιση του ελληνικού φυσικού πλούτου έρχεται να καλύψει η πρόταση 10 περιβαλλοντικών οργανώσεων για ένα ολοκληρωμένο θεσμικό πλαίσιο προστασίας της βιοποικιλότητας που παραδόθηκε σήμερα στην Υπουργό Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής, κυρία Τίνα Μπιρμπίλη.

Η κοινή πρόταση των οργανώσεων WWF Ελλάς, Greenpeace, Αρκτούρος, Αρχέλων, Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία, Ελληνική Εταιρεία Προστασίας Περιβάλλοντος και Πολιτισμού, Ελληνική Εταιρεία Προστασίας της Φύσης, MOm, Καλλιστώ και Δίκτυο Μεσόγειος SOS, προτείνεται ως βάση διαλόγου για την επίτευξη του καλύτερου δυνατού θεσμικού πλαισίου προστασίας του βιολογικού πλούτου της χώρας.

Σε 18 κεφάλαια, η πρόταση συμπληρώνει σημαντικά κενά στην υπάρχουσα νομοθεσία, εκσυγχρονίζει υφισταμένες διατάξεις, και ενισχύει το υπάρχον νομικό καθεστώς.
Συγκεκριμένα, οι οργανώσεις προτείνουν:
-Εκσυγχρονισμό του συστήματος προστατευόμενων περιοχών και συντονισμό των διαφορετικών κατηγοριών προστασίας.
-Ξεκαθάρισμα του καθεστώτος προστασίας και του πλαισίου διαχείρισης του δικτύου Natura 2000.
-Συγκεκριμένες ρυθμίσεις για την προστασία ευαίσθητων οικοσυστημάτων, όπως οι μικροί υγρότοποι και οι βραχονησίδες.
-Ρυθμίσεις για την προστασία του φυσικού χώρου, όπως κατάργηση της εκτός σχεδίου δόμησης και συγκεκριμένων «δασοκτόνων» νομικών διατάξεων.
-Ενίσχυση των μέτρων προστασίας των σημαντικών ειδών χλωρίδας και πανίδας, με ιδιαίτερες ρυθμίσεις για τα ενδημικά είδη και μέτρα που αντιμετωπίζουν την απειλή της εξάπλωσης εισβαλλόντων και ξενικών ειδών.
-Προστασία του βιολογικού πλούτου από την απελευθέρωση γενετικά τροποποιημένων οργανισμών.
-Δημιουργία «Πράσινου Ταμείου», το οποίο θα εισπράττει τα ποσά που ήδη πληρώνουν οι φορολογούμενοι για την προστασία του περιβάλλοντος, με σκοπό τη χρηματοδότηση έργων όπως οι αστικές αναπλάσεις και η σωστή λειτουργία προστατευόμενων περιοχών.
-Αναβάθμιση των ελεγκτικών μηχανισμών για την αντιμετώπιση του περιβαλλοντικού εγκλήματος.
Σημειώνεται πως είναι η πρώτη φορά που κατατίθεται ολοκληρωμένη κοινή πρόταση περιβαλλοντικών οργανώσεων για συγκεκριμένες μεταρρυθμίσεις με στόχο την προστασία του βιολογικού πλούτου της χώρας.
Η πρόταση ανταποκρίνεται στην ανάγκη για επιτάχυνση της προσπάθειας αναχαίτισης των ρυθμών απώλειας της βιοποικιλότητας, με δεδομένο ότι οι παγκόσμιοι στόχοι για μείωση των απωλειών του πλανήτη σε βιολογικό πλούτο μέχρι το 2010 δεν έχουν επιτευχθεί. Ειδικά όμως στην περίπτωση της Ελλάδας, η μεγάλη οικολογική αξία των οικοσυστημάτων και ειδών, που ακόμα αντιστέκονται στις αυξημένες πιέσεις και σε δεκαετίες πολιτικής και κοινωνικής απαξίωσης, καθιστούν επιτακτική την ανάγκη για άμεση δράση.

Αιολικά Πάρκα και Ορνιθοπανίδα.

Το κείμενο που ακολουθεί περιλαμβάνει συνοπτικά την τοποθέτηση της Ελληνικής Ορνιθολογικής Εταιρίας πάνω στο ζήτημα της αιολικής ενέργειας και των πρακτικών εκμετάλλευσής της σε σχέση με τη διαφύλαξη του φυσικού περιβάλλοντος και πιο συγκεκριμένα σε σχέση με τη διατήρηση της βιοποικιλότητας και ειδικότερα των πουλιών.

A. Εισαγωγή.

Οι κλιματικές αλλαγές θεωρούνται ως η πιο σημαντική απειλή για την ανθρωπότητα και την παγκόσμια βιοποικιλότητα. Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας παίζουν σημαντικό ρόλο στην καταπολέμηση τους μειώνοντας τις εκπομπές των αερίων του θερμοκηπίου ενώ ταυτόχρονα συμβάλουν στην απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα. Η αιολική ενέργεια είναι από τις πλέον ανεπτυγμένες ανανεώσιμες πηγές και με συνεχώς αυξανόμενη συνεισφορά στην παραγωγή ενέργειας. Παρ' όλα αυτά η παραγωγή ενέργειας, ακόμη και όταν προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές, όπως η αιολική, δημιουργεί και ζημιογόνες επιπτώσεις στο φυσικό περιβάλλον.Με βάση την οδηγία 2001/77 της ΕΕ και τις δεσμεύσεις του πρωτοκόλλου του Κυότο, μέχρι το 2010 το 20.1% του συνόλου της παραγωγής ενέργειας στην Ελλάδα οφείλει να προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές. Το 50% του παραπάνω ποσοστού αναμένεται να προέλθει από την εκμετάλλευση της αιολικής ενέργειας. Το γεγονός αυτό συνεπάγεται αυξημένο επενδυτικό ενδιαφέρον για την εκμετάλλευση του αιολικού δυναμικού.Τα αιολικά πάρκα τοποθετούνται σε περιοχές που διασφαλίζουν μεγάλη ταχύτητα ανέμου για μεγιστοποίηση την ενεργειακής απόδοσης. Αυτές οι περιοχές σε ορισμένες περιπτώσεις περιλαμβάνουν κάποια από τα σημαντικότερα και πιο ευαίσθητα οικοσυστήματα. Υπάρχει λοιπόν ανάγκη να διασφαλιστεί ότι πιθανά επιζήμια αποτελέσματα θα πρέπει αποφεύγονται και αν αυτό δεν είναι δυνατόν να ελαχιστοποιούνται.Επιπλέον, η δημιουργία αιολικών πάρκων προϋποθέτει, μεταξύ άλλων, και τη δημιουργία συνοδευτικών έργων όπως διανοίξεις δρόμων και πολλά χιλιόμετρα καλωδιώσεων. Τα συνοδευτικά αυτά έργα, είναι πιθανό σε μερικές περιπτώσεις να έχουν μεγαλύτερες επιπτώσεις σε ευαίσθητα οικοσυστήματα από ότι αυτές καθαυτές οι συστοιχίες ανεμογεννητριών.Η ΕΟΕ υποστηρίζει την ανάπτυξη της αιολικής ενέργειας με την προϋπόθεση ότι οι αναπτυξιακές προτάσεις λαμβάνουν υπόψη τα ανάλογα μέτρα για την προστασία της άγριας ζωής. Η δημιουργία των αιολικών πάρκων οφείλει να ισορροπεί με τους στόχους που έχει θέσει η Ευρωπαϊκή Ένωση για την αναστροφή της μείωσης της βιοποικιλότητας μέχρι το 2010.

Η Ελλάδα διαθέτει αξιόλογη βιοποικιλότητα και οφείλει να την διατηρήσει σαν στοιχείο της εθνικής και παγκόσμιας φυσικής κληρονομιάς.

Σύμφωνα με τα Διεθνή κριτήρια αξιολόγησης του BirdLife International, η Ελλάδα διαθέτει 196 Σημαντικές Περιοχές για τα Πουλιά.(ΣΠΠΕ) Σε αυτές περιλαμβάνονται οι υγρότοποι Ramsar και οι Ζώνες Ειδικής Προστασίας (ΖΕΠ), της εναρμονισμένης με το εθνικό δίκαιο, οδηγίας 79/409EEC. Οι περιοχές αυτές αποτελούν τόπους αναπαραγωγής και διαχείμασης μεταξύ άλλων και παγκοσμίως απειλούμενων ειδών πουλιών (73 από τις 196 ΣΠΠΕ φιλοξενούν παγκοσμίως απειλούμενα είδη).Ταυτόχρονα, αρκετές από τις περιοχές αυτές αποτελούν ενδιάμεσους σταθμούς στην πορεία των μεταναστευτικών πουλιών από την βορειοανατολική Ευρώπη προς την Αφρική και την Ασία.
B. Επιπτώσεις στην ορνιθοπανίδα.

Τα αιολικά πάρκα μπορούν να επιφέρουν αρνητικές επιπτώσεις στην ορνιθοπανίδα. Ο τόπος εγκατάστασής τους είναι ο πιο κρίσιμος παράγοντας στον προσδιορισμό των επιπτώσεων. Γενικά, όσο πιο κοντά βρίσκονται οι ανεμογεννήτριες σε τόπους τροφοληψίας, μετανάστευσης, κουρνιάσματος και φωλεοποίησης των πουλιών, τόσο μεγαλύτερη είναι η πιθανότητα της επίδρασής τους. Διακρίνονται δύο τύποι επιπτώσεων: άμεσες (προερχόμενες από συγκρούσεις με τις εν γένει κατασκευές που υπάρχουν εντός του αιολικού πάρκου) και έμμεσες (απώλεια ενδιαιτήματος, φραγμοί στη μετακίνηση, όχληση κλπ.). Επίσης πρέπει να λαμβάνονται υπόψη και οι αθροιστικές επιπτώσεις, που προκαλούνται από την παρουσία και άλλων αιολικών πάρκων στην ίδια περιοχή. Έτσι, αφού κάθε μεμονωμένο αιολικό πάρκο μπορεί να συνιστά μία έστω και ελάχιστη απειλή για το περιβάλλον, όσο και αν εφαρμοστούν τα συνηθισμένα αντισταθμιστικά μέτρα, η αθροιστική επίπτωση των αιολικών εγκαταστάσεων, ήδη εγκατεστημένων και μελλοντικών, μπορεί να αποβεί πολύ σημαντική. Οι επιπτώσεις σύμφωνα με την βιβλιογραφία (Position Statement on Wind Farms and Birds, BirdLife International 2005) είναι:
Αμεση Θνησιμότητα.

Η άμεση θνησιμότητα προκαλείται από πρόσκρουση των πουλιών στις πτέρυγες ή στον κορμό των ανεμογεννητριών ή στις σχετιζόμενες υποδομές, όπως υπερυψωμένα καλώδια ή στο σύστημα περιστροφής των πτερυγίων. Τέτοιου τύπου επιπτώσεις εξαρτώνται από τη λεπτομερή σχεδίαση του αιολικού πάρκου (πλήθος, τύπος, ακριβής θέση-διάταξη των ανεμογεννητριών και των λοιπών υποδομών όπως μετεωρολογικοί πύργοι, κτιριακές εγκαταστάσεις, εγκαταστάσεις μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας, υποδομές προσβάσεων κλπ) και μπορούν να μειωθούν δραστικά με κατάλληλες τροποποιήσεις
Καταστροφή και απώλεια κατάλληλου αναπαραγωγικού βιότοπου.

Αλλαγή η απώλεια βιοτόπου λόγω των εκχερσώσεων και άλλων επεμβάσεων που απαιτούνται για την εγκατάσταση των ανεμογεννητριών και των σχετικών υποδομών.

Μειωμένη αναπαραγωγή ή βιωσιμότητα μπορεί να οδηγήσει στον αποκλεισμό των πουλιών από τον προτιμητέο βιότοπο και να μην είναι σε θέση να βρουν κατάλληλες εναλλακτικές θέσεις.
Εμπόδιο σε βασικές βιολογικές ανάγκες των πουλιών (Αναπαραγωγή - Μετανάστευση- Τροφοληψία).

Εμπόδια στη μετακίνηση των πουλιών μεταξύ των περιοχών τροφοληψίας, διαχείμασης, αναπαραγωγής, πτερόρροιας (moulting areas) ή περιοχών κουρνιάσματος (roosting areas). Επίσης, ενδεχόμενες παρατεταμένες πτήσεις εξ αιτίας των αιολικών πάρκων οδηγούν σε αύξηση των ενεργειακών αναγκών και επιδείνωση της βιωσιμότητας των πουλιών.
Ενόχληση.

Ενόχληση και εκτοπισμός των πουλιών γύρω από τις ανεμογεννήτριες ή αποκλεισμός από όλη την επικράτεια του αιολικού πάρκου και επιδείνωση ζωτικών λειτουργιών τους. Ενόχληση μπορεί να υπάρξει και μόνο από την παρουσία των ανεμογεννητριών αυτών καθαυτών όπως και από τις εργασίες εγκατάστασης και συντήρησης. Συμπεραίνεται, ότι ο διαθέσιμος χώρος για την ορνιθοπανίδα ελαττώνεται, όσο αυξάνει ο αριθμός των ανεμογεννητριών ενός συγκεκριμένου αιολικού πάρκου.

Συνοπτικά, για όλους τους λόγους που αναφέρονται παραπάνω τα αιολικά πάρκα οδηγούν σε απώλεια ζωτικού χώρου για τα πουλιά.
Γ. Αιολικά Πάρκα και περιοχές ενδιαφέροντος για τη Διατήρηση της Φύσης στην Ελλάδα.

Συγκεκριμένα, σε ότι αφορά την υπάρχουσα σύγκρουση συμφερόντων στις περιοχές υψηλού ενδιαφέροντος για την προστασία της φύσης, η εκμετάλλευση των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και ειδικότερα της αιολικής ενέργειας, θα πρέπει να υπακούει σε μια συμβατότητα με τους ειδικούς στόχους προστασίας αυτών των περιοχών, με τρόπο που να εφαρμόζει τις νόμιμες προϋποθέσεις διαχείρισης τους.Το έγγραφο που εκφράζει τη θέση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου (Council of Europe, Windfarms and Birds: an analysis of the effects of windfarms on birds, and guidance on environmental assessment criteria and site selection issues. Strasbourg 2003.) σχετικά με αυτό τον προβληματισμό, είναι σαφές, όταν αναφέρει, ότι τα αιολικά πάρκα δεν πρέπει να έχουν αρνητικές επιπτώσεις σε περιοχές, ή σε περιοχές που θα μπορούσαν να προταθούν στο μέλλον, ως περιοχές διατήρησης της φύσης, συμπεριλαμβανομένων και των ΣΠΠΕ. Δεν είναι θεμιτό να υπάρχουν εγκαταστάσεις σε αυτούς τους τόπους, εάν προηγουμένως δεν έχει αποδειχθεί η συμβατότητά τους.Είναι θεμελιώδες, να αναγνωρίσει κάθε χώρα τα γεωγραφικά όρια των περιοχών ειδικού ενδιαφέροντος (μεταναστευτικές οδοί και τόποι αναπαραγωγής απειλούμενων ειδών), όπου θα ήταν ασύμβατη με την ισχύουσα περιβαλλοντική νομοθεσία η κατασκευή αιολικών πάρκων, προωθώντας την προστασία αυτών των περιοχών με τη δημιουργία ειδικών ζωνών προστασίας γύρω από αυτές. Ανάλογα θα πρέπει να αναγνωριστούν οι περιοχές, όπου τέτοιες δραστηριότητες δεν θεωρούνται απειλή για τη διατήρηση της φύσης και της βιοποικιλότητας.Το ίδιο έγγραφο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. δίνει έμφαση στην εκδήλωση ενδιαφέροντος των κυβερνήσεων και της βιομηχανίας αιολικής ενέργειας, να χρηματοδοτήσουν μελέτες, για να αναλυθούν οι επιπτώσεις όχλησης και πιθανής πληθυσμιακής επίδρασης των αιολικών πάρκων επί των πληθυσμών των πουλιών, της φραγής στις μετακινήσεις τους, της θνησιμότητας και της απώλειας ενδιαιτήματος.Μέχρι τώρα τέτοια χωροταξική ανάλυση σε εθνικό επίπεδο δεν έχει πραγματοποιηθεί, ούτε θεωρείται απαραίτητη στις αναρίθμητες αιτήσεις εγκατάστασης, που πολλές φορές υποβάλλονται αφορώντας περιοχές υψηλής οικολογικής σημασίας. Επείγει λοιπόν να αναπτυχθεί μια σαφής μεθοδολογία, που να θέτει στην πράξη τις βάσεις, για μια τέτοιου είδους ανάλυση. Μόνο με αυτό τον τρόπο θα καταστεί δυνατή η επαγρύπνηση για το δημόσιο συμφέρον, που αφορά στη διατήρηση των εθνικών φυσικών αξιών.Η Ελλάδα εξαιτίας της γεωγραφικής θέσης της, είναι μία χώρα όχι μόνο αρκετά ευνοημένη σε όρους αιολικής ενέργειας, αλλά επίσης και σε σχέση με φυσικά ενδιαιτήματα και τα είδη που τα χρησιμοποιούν. Η επιφάνεια που καταλαμβάνουν οι προστατευόμενες περιοχές είναι μεγάλη και περιλαμβάνει περιοχές με αξιόλογο και εκμεταλλεύσιμο αιολικό δυναμικό. Για αυτό βασική θέση της ΕΟΕ είναι πως θα πρέπει να αναγνωριστούν ταυτόχρονα οι συμβατοί και μη συμβατοί τόποι για εγκατάσταση αιολικών πάρκων.Τα αιολικά πάρκα στην Ελλάδα βρίσκονται συνήθως εγκατεστημένα σε ορεινές και νησιωτικές περιοχές, φυσικά εκτεθειμένες σε ανέμους μεγάλης έντασης όλο το χρόνο, με τρόπο που να μεγιστοποιεί την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από αυτή την πηγή. Πολλές από αυτές τι περιοχές περιλαμβάνουν σημαντικά ενδιαιτήματα για τη διατήρηση της φύσης, μερικά εκ των οποίων είναι πολύ υψηλής περιβαλλοντικής σπουδαιότητας. Προς αυτή την κατεύθυνση απαιτείται να ληφθεί ειδική μέριμνα, ώστε να διασφαλιστεί, ότι δεν θα γίνουν συμβιβασμοί στην ενσωμάτωση περιοχών, που έχουν υποδειχτεί για διατήρηση, όπως ΖΕΠ και ΣΠΠΕ.Εξάλλου, λαμβάνοντας υπόψη την οδηγία 92/43ΕΕC για τους οικοτόπους, και ειδικότερα το Αρθρο 6, τα σχέδια και τα προγράμματα για τα οποία, υπάρχει υποψία,, ότι μπορούν να επηρεάσουν με σημαντικό τρόπο ένα τόπο του Δικτύου Natura 2000, μόνα τους ή σε συνδυασμό με άλλα προγράμματα, θα πρέπει να υποβάλλονται σε κατάλληλη αξιολόγηση.Προς την κατεύθυνση μίας προσπάθειας συμβιβασμού των συμφερόντων της διατήρησης της φύσης και της εκμετάλλευσης της αιολικής ενέργειας, πρέπει να επιδιωχθεί ο προσδιορισμός των περιοχών που είναι ασύμβατες με την εγκατάσταση αιολικών πάρκων. Για αυτό επιβάλλεται να αναγνωριστούν οι σημαντικές περιοχές για τη διατήρηση των απειλούμενων ειδών, για την εποχική συγκέντρωση των πουλιών και για τους μεταναστευτικούς διαδρόμους.Μία τέτοια μελέτη, χρησιμοποιούμενη σαν βάση, και ενσωματωμένη στα χωροταξικά σχέδια των περιοχών, θα έδινε τη δυνατότητα στις αρχές, να προχωρούν σε αποφάσεις με μεγαλύτερη αντικειμενικότητα, και να αξιολογούν τα προγράμματα με μεγαλύτερη ταχύτητα, συμβάλλοντας συγχρόνως τόσο στον χωροταξικό σχεδιασμό της χώρας, όσο και στη διατήρηση και προστασία της φύσης.

Με βάση τα παραπάνω η ΕΟΕ θεωρεί ότι θα πρέπει προληπτικά να εξαιρεθούν από την χωροθέτηση αιολικών πάρκων οι ΖΕΠ που έχουν ήδη θεσμοθετηθεί, αλλά και αυτές που η Ελλάδα οφείλει να ακόμη θεσμοθετήσει για την πλήρη εναρμόνιση της οδηγίας 79/409EEC. Επίσης θα πρέπει να θεσπιστούν ειδικές προδιαγραφές για τις μελέτες περιβαλλοντικών επιπτώσεων για περιοχές που ενώ είναι σημαντικές από άποψη ορνιθοπανίδας, δεν έχουν για διαφόρους λόγους χαρακτηριστεί. Τέτοιες περιοχές είναι οι ΣΠΠΕ που δεν επικαλύπτονται πλήρως από τις αντίστοιχες ΖΕΠ αλλά και περιοχές που βρίσκονται στην πορεία των μεταναστευτικών διαδρόμων.Η ΕΟΕ σαν περιβαλλοντική ΜΚΟ υποστηρίζει ότι το ιδανικό είναι να μην εγκατασταθούν αιολικά πάρκα σε καμία περιοχή του δικτύου Natura έτσι ώστε να διαφυλαχτεί ο χαρακτήρας τους ως περιοχές διατήρησης της φύσης.
Δ. Οι Μελέτες Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων.

Οι σχετικές με την εγκατάσταση αιολικών πάρκων ΜΠΕ, ως διαδικασία αξιολόγησης των επιπτώσεών τους και προσδιορισμού μέτρων προστασίας του φυσικού και ανθρωπογενούς περιβάλλοντος αποτελούν βασικό εργαλείο για την ορθολογική εκμετάλλευση του αιολικού δυναμικού στο πλαίσιο των αρχών της βιώσιμης ανάπτυξης. Παρά ταύτα, η μέχρι σήμερα εφαρμογή αυτού του εργαλείου στην Ελλάδα μόνο σε λίγες περιπτώσεις και αποσπασματικά έχει λάβει σοβαρά υπ όψη τα ειδικότερα οικολογικά και ορνιθολογικά δεδομένα των περιοχών εγκατάστασης των αιολικών πάρκων.

Για το λόγο αυτό η ΕΟΕ υποστηρίζει ότι οι εν λόγω ΜΠΕ θα πρέπει να περιλαμβάνουν:
Μελέτη των μόνιμων ειδών ορνιθοπανίδας της περιοχής. Η μελέτη αυτή αφορά όλα τα είδη που ζουν μόνιμα στην περιοχή και μπορεί να επηρεαστούν από την υλοποίηση του έργου. Θα πρέπει να περιλαμβάνει τους πληθυσμούς των ειδών, την χρήση των ενδιαιτημάτων και την συμπεριφορά τους ( συνήθεις διαδρομές, ύψος πτήσεων). Επιπλέον, στην μελέτη των μόνιμων ειδών θα πρέπει να συγκαταλέγονται οι νυχτερίδες αλλά και η χλωρίδα και τα ενδιαιτήματα της περιοχής. Ειδικότερα για την ορνιθοπανίδα πρέπει να καθοριστούν είδη-δείκτες (π.χ. αρπακτικά) τα οποία, προβλέπεται να αποτελέσουν τους κύριους δέκτες των επιπτώσεων.
Μελέτη των μεταναστευτικών ειδών ορνιθοπανίδας. Είναι σημαντικό να υπάρξει μελέτη και καταγραφή των ειδών που χρησιμοποιούν την περιοχή κατά την διάρκεια της μετανάστευσης. Η αξιολόγηση της χρήσης της περιοχής ως προς αυτή την παράμετρο είναι αναγκαία για την διαβάθμιση των επιπτώσεων που θα προκύψουν από τις ανεμογεννήτριες και τις γραμμές μεταφοράς της ενέργειας. Επίσης πρέπει να ληφθούν υπόψη οι καιρικές συνθήκες οι οποίες, κάτω από συγκεκριμένες προϋποθέσεις ενδέχεται να αυξάνουν τις επιπτώσεις (π.χ. χαμηλή ορατότητα).
Μελέτη των μη επιδημητικών αναπαραγόμενων ειδών και των ειδών που διαχειμάζουν. Η μελέτη αυτή αφορά όλα τα είδη που χρησιμοποιούν την περιοχή ως τόπο αναπαραγωγής ή ως τόπο διαχείμασης (πληθυσμοί, χώροι φωλεοποίησης, αριθμό αναπαραγόμενων ζευγαριών).Οι μελέτες των μόνιμων και μεταναστευτικών ειδών ορνιθοπανιδας πρέπει να γίνονται με συστηματικό τρόπο και να έχουν επαρκή χρονική διάρκεια καλύπτοντας όλες τις εποχές του χρόνου και λαμβάνοντας υπόψη και τις αθροιστικές επιπτώσεις που ενδεχομένως να υπάρχουν από την εγκατάσταση και άλλων αιολικών πάρκων σε γειτονικές περιοχές.
Σχεδιασμός αιολικού πάρκου. Ο σχεδιασμός του αιολικού πάρκου πρέπει να πραγματοποιείται μετά την ολοκλήρωση των παραπάνω μελετών. Στην φάση του σχεδιασμού πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οι ζώνες διέλευσης έτσι ώστε να προβλέπεται η δημιουργία ελεύθερων διαδρόμων που θα συμβάλουν στην ελαχιστοποίηση των επιπτώσεων κατά την διάρκεια των πτήσεων. Θεωρείται απαραίτητη η πρόβλεψη τεχνικών λύσεων για τη μείωση των επιπτώσεων αλλά ακόμη και τεκμηριωμένες εισηγήσεις ως προς, τον αριθμό τον ανεμογεννητριών όταν αυτό κριθεί απαραίτητο.
Παρακολούθηση. Θα πρέπει να εφαρμοστεί ένα σχέδιο παρακολούθησης της περιοχής του αιολικού πάρκου το οποίο, θα εφαρμόζεται για επαρκή χρονική περίοδο πριν την εγκατάσταση αλλά και κατά την διάρκεια λειτουργίας του αιολικού πάρκου. Το σχέδιο παρακολούθησης οφείλει να αξιολογεί και να ποσοτηκοποιεί τις επιπτώσεις στην ορνιθοπανίδα. Επίσης να λαμβάνει υπόψη την φαινολογία και βιολογία όλων των ειδών που είναι αντικείμενο της μελέτης (η οποία μπορεί να ποικίλει εξαιρετικά) ώστε να καλύπτεται το σύνολο του βιολογικού τους κύκλου. Τα δεδομένα που θα προκύπτουν πρέπει να δημοσιοποιούνται και να μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τον καθορισμό αντισταθμιστικών μέτρων για την μείωση των επιπτώσεων ή για την τροποποίηση συγκεκριμένων παραμέτρων του προγράμματος εγκατάστασης και λειτουργίας του αιολικού πάρκου.