Ίσως το δυσκολότερο μάθημα της ζωής είναι να μάθεις να μπαίνεις για λίγο στη θέση του άλλου. Όχι για να συμφωνήσεις μαζί του, ούτε για να δικαιολογήσεις τις επιλογές του, αλλά για να προσπαθήσεις να καταλάβεις τον κόσμο μέσα από τα δικά του μάτια.
Η ενσυναίσθηση δεν είναι απλώς ευγένεια. Δεν είναι ένας καλός τρόπος συμπεριφοράς ούτε μια κοινωνική σύμβαση. Είναι η ικανότητα να αναγνωρίζεις πως πίσω από κάθε πρόσωπο υπάρχει μια ιστορία που δεν γνωρίζεις, πίσω από κάθε συμπεριφορά μια διαδρομή που δεν έχεις περπατήσει και πίσω από κάθε σιωπή ένας πιθανός πόνος που δεν έχει βρει λέξεις.
Είναι εύκολο να κρίνεις έναν άνθρωπο από την αντίδρασή του. Δυσκολότερο να αναρωτηθείς τι προηγήθηκε. Να δεις την αγωνία πίσω από τον θυμό, την ανασφάλεια πίσω από την επιθετικότητα, τη μοναξιά πίσω από την απομόνωση. Να καταλάβεις πως δεν ξεκινούν όλοι από την ίδια αφετηρία, δεν κουβαλούν τα ίδια βάρη και δεν έχουν τις ίδιες αντοχές.
Η ενσυναίσθηση απαιτεί να εγκαταλείψεις, έστω προσωρινά, την αυτάρεσκη βεβαιότητα ότι ο δικός σου τρόπος σκέψης είναι ο μοναδικός σωστός. Να ακούσεις χωρίς να διακόπτεις, να προσπαθήσεις να καταλάβεις χωρίς να ετοιμάζεις την απάντησή σου και να αναγνωρίσεις πως η διαφορετική εμπειρία δεν αποτελεί απειλή για τη δική σου αλήθεια.
Και αυτό το μάθημα δεν αφορά μόνο τις ανθρώπινες σχέσεις. Αφορά τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζουμε τα ζώα, τη φύση, κάθε μορφή ζωής. Γιατί ένας κόσμος που δεν μπορεί να αισθανθεί τον πόνο του πιο αδύναμου, αργά ή γρήγορα θα τον προκαλέσει.
Ίσως τελικά η ενσυναίσθηση να είναι η πιο ουσιαστική μορφή νοημοσύνης. Να μπορείς να κοιτάξεις πέρα από τον εαυτό σου και να αντιληφθείς ότι ο κόσμος δεν περιστρέφεται γύρω από τη δική σου εμπειρία.
Δεν χρειάζεται να έχεις ζήσει τον πόνο του άλλου για να τον σεβαστείς. Χρειάζεται μόνο να μη θεωρείς τον δικό σου πόνο μέτρο όλων των πραγμάτων.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου