29/10/26

Το εγκεφαλικό της κοινωνίας.




Υπάρχουν εγκεφαλικά που παραλύουν το σώμα και εγκεφαλικά που παραλύουν τη σκέψη. Τα πρώτα τα αναγνωρίζει η ιατρική. Τα δεύτερα συχνά τα βαφτίζει κανονικότητα η κοινωνία.

Συμβαίνουν όταν η αδικία περνά μπροστά από τα μάτια μας και δεν αντιδρούμε. Όταν ο πόλεμος γίνεται είδηση ανάμεσα σε διαφημίσεις, η φτώχεια στατιστική και ο θάνατος ενός αγνώστου μια είδηση που προσπερνάμε με τον αντίχειρα στην οθόνη.

Κάπου εκεί, η συνείδηση αρχίζει να χάνει την αιμάτωσή της. Η αλληλεγγύη ατροφεί, η ευαισθησία παραλύει και η αδιαφορία αναλαμβάνει τη διοίκηση. Δεν χάσαμε τη γνώση μας· χάσαμε την ικανότητα να τη μετατρέπουμε σε πράξη. Ξέρουμε τι συμβαίνει, αλλά μάθαμε να ζούμε σαν να μη μας αφορά.

Και το πιο επικίνδυνο σύμπτωμα είναι πως αυτή η παράλυση δεν πονά. Αντίθετα, προσφέρει μια βολική ανακούφιση. Δεν χρειάζεται να πάρεις θέση, να αμφισβητήσεις, να συγκρουστείς. Αρκεί να προσαρμοστείς. Να συνηθίσεις το απαράδεκτο, μέχρι να πάψει να σου φαίνεται απαράδεκτο.

Όμως, μια κοινωνία δεν πεθαίνει μόνο όταν καταρρέουν οι θεσμοί της. Πεθαίνει κι όταν οι άνθρωποι διατηρούν όλες τις λειτουργίες τους, αλλά χάνουν την ανθρωπιά τους. Όταν η καρδιά συνεχίζει να χτυπά, ο εγκέφαλος να σκέφτεται, τα χέρια να εργάζονται, αλλά κανένα από αυτά δεν υπηρετεί πια τον άνθρωπο.

Ίσως, λοιπόν, το πραγματικό εγκεφαλικό της εποχής μας να μην είναι η αδυναμία να καταλάβουμε τον κόσμο, αλλά η απροθυμία να τον αλλάξουμε.

Και η αποκατάσταση δεν θα έρθει με θαυματουργά φάρμακα ούτε με σωτήρες. Θα αρχίσει τη στιγμή που θα ξαναβρούμε το θάρρος να αισθανόμαστε, να σκεφτόμαστε ελεύθερα και να στεκόμαστε δίπλα σε όποιον κινδυνεύει να μείνει μόνος.

Γιατί το χειρότερο εγκεφαλικό δεν είναι να χάσεις τη μιλιά σου. Είναι να βλέπεις την αδικία και να μην έχεις πια τίποτα να πεις.


Δεν υπάρχουν σχόλια: