Λέμε πως "είμαστε αυτό που τρώμε", σαν να μπορούσε η ταυτότητα του ανθρώπου να χωρέσει σε ένα πιάτο. Σαν να αρκούσε να γνωρίζουμε τι μπαίνει στο στόμα για να γνωρίσουμε ποιος βρίσκεται απέναντί μας. Κι όμως, η φράση κρύβει μέσα της μια αλήθεια πολύ βαθύτερη από μια συμβουλή διατροφής.
Η τροφή είναι η πιο καθημερινή μορφή μεταμόρφωσης. Κάτι που βρίσκεται έξω από εμάς περνά τα όριά μας και, ύστερα από μια αόρατη χημική τελετουργία, παύει να είναι αυτό που ήταν. Το ψωμί δεν παραμένει ψωμί. Το φρούτο δεν παραμένει φρούτο. Η πρωτεΐνη, το λίπος, το μέταλλο, η γλυκόζη αποκτούν μια δεύτερη ζωή μέσα μας. Η ύλη του κόσμου γίνεται ύλη του σώματός μας.
Τρώγοντας, λοιπόν, δεν προσλαμβάνουμε απλώς τροφή. Ενσωματώνουμε κόσμο.
Ένα μέρος του σώματός μας υπήρξε κάποτε χώμα, νερό, φως, φύλλο, καρπός. Τα άτομα που σήμερα συγκροτούν το σώμα μας έχουν περάσει από αμέτρητες μορφές ζωής πριν φτάσουν σε εμάς. Το σώμα δεν είναι ένα κλειστό σύστημα· είναι ένας προσωρινός σταθμός της ύλης.
Και τότε η ερώτηση αλλάζει.
Δεν είναι μόνο «τι τρώμε;». Είναι «τι αφήνουμε να γίνει μέρος μας;»
Γιατί δεν τρεφόμαστε μόνο με τροφή. Τρεφόμαστε με εικόνες, λέξεις, ανθρώπους, ιδέες, φόβους, επιθυμίες. Υπάρχουν άνθρωποι που τρώνε εξαιρετικά και δηλητηριάζονται από όσα σκέφτονται. Υπάρχουν άλλοι που στερούνται πολλά από το τραπέζι, αλλά διατηρούν μια παράξενη πληρότητα μέσα τους.
Ο άνθρωπος είναι το σημείο όπου η ύλη συναντά τη μνήμη.
Αυτό που τρώμε γίνεται σώμα. Αυτό που ζούμε γίνεται μνήμη. Αυτό που σκεφτόμαστε γίνεται τρόπος να κοιτάζουμε τον κόσμο. Και κάποια στιγμή όλα αυτά μπλέκονται τόσο βαθιά, ώστε δεν μπορούμε εύκολα να ξεχωρίσουμε πού τελειώνει το σώμα και πού αρχίζει αυτό που ονομάζουμε «εγώ».
Ίσως γι’ αυτό το φαγητό έχει πάντοτε κάτι περισσότερο από τη βιολογική του σημασία. Το τραπέζι είναι μνήμη, οικογένεια, κοινωνία, πολιτισμός. Ένα γεύμα μπορεί να μας επιστρέψει σε μια παιδική ηλικία που νόμιζαν πως είχαμε χάσει. Μια γεύση μπορεί να ανοίξει ξαφνικά μια πόρτα στον χρόνο.
Τελικά, δεν είμαστε απλώς αυτό που τρώμε.
Είμαστε η ιστορία όσων περάσαμε μέσα μας.
Η τροφή γίνεται κύτταρο.
Η εμπειρία γίνεται μνήμη.
Η μνήμη γίνεται άνθρωπος.
Και ίσως το πιο παράξενο είναι πως, κάθε φορά που τρώμε, δεν γεμίζουμε απλώς το σώμα μας.
Αφήνουμε ένα μικρό κομμάτι του κόσμου να γίνει εμείς.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου