Μύθοι και Αλήθειες για την Ελλάδα.

Η Ελλάδα είναι μια χώρα που κουβαλά περισσότερες αφηγήσεις απ' όσες χωρά ο χάρτης της. Άλλες γεννήθηκαν από την ιστορία, άλλες από την ανάγκη να πιστέψουμε σε ένα ένδοξο παρελθόν, και άλλες από τις υπερβολές που συνοδεύουν κάθε λαό όταν κοιτάζει τον εαυτό του στον καθρέφτη. Ανάμεσα στους μύθους και στις αλήθειες, η Ελλάδα συνεχίζει να υπάρχει όχι ως ιδέα, αλλά ως ένας ζωντανός τόπος που μεταβάλλεται.

Μύθος είναι πως η Ελλάδα ζει μόνο από το αρχαίο της μεγαλείο. Η αλήθεια είναι ότι ο πολιτισμός δεν είναι μουσείο· είναι μια αδιάκοπη συνομιλία του χθες με το σήμερα. Από τα μικρά χωριά μέχρι τις σύγχρονες πόλεις, από τα πανεπιστήμια μέχρι τα καΐκια των ψαράδων, η χώρα εξακολουθεί να παράγει ιστορίες, τέχνη, επιστήμη και δημιουργία.

Μύθος είναι επίσης ότι οι Έλληνες διαφωνούν για τα πάντα. Η αλήθεια είναι πως η διαφωνία υπήρξε πάντοτε στοιχείο της δημοκρατικής σκέψης. Εκεί όπου ακούγονται πολλές φωνές, υπάρχει συχνά και η αναζήτηση της αλήθειας. Το ζητούμενο δεν είναι να πάψει η διαφωνία, αλλά να μη χαθεί ο σεβασμός.

Υπάρχει ακόμη ο μύθος πως η Ελλάδα είναι μικρή. Στην έκταση ίσως· στην επίδρασή της όμως δύσκολα χαρακτηρίζεται μικρή. Η γλώσσα, η φιλοσοφία, οι επιστήμες, η ναυτοσύνη και ο πολιτισμός της ταξίδεψαν πολύ μακρύτερα από τα σύνορά της. Μια χώρα μπορεί να μετριέται σε τετραγωνικά χιλιόμετρα, αλλά η ακτινοβολία της μετριέται στον χρόνο.

Η μεγαλύτερη αλήθεια, όμως, είναι ότι η Ελλάδα δεν είναι ούτε οι θρύλοι της ούτε οι αδυναμίες της. Είναι οι άνθρωποί της. Εκείνοι που φυτεύουν ένα δέντρο χωρίς να ξέρουν ποιος θα καθίσει στη σκιά του, που ανοίγουν το σπίτι τους στον ξένο, που επιμένουν να δημιουργούν ακόμη και στις δύσκολες εποχές. Η Ελλάδα δεν είναι μια χώρα που ολοκληρώθηκε κάποτε· είναι μια χώρα που γράφεται κάθε μέρα από την αρχή.

Ίσως, τελικά, οι μύθοι να είναι απαραίτητοι, γιατί δίνουν φτερά στη φαντασία. Οι αλήθειες, όμως, είναι εκείνες που κρατούν τα πόδια μας στη γη. Και μια πατρίδα χρειάζεται και τα δύο: όραμα για να προχωρά και αυτογνωσία για να μη χάνεται.