15/6/26

Τα όμορφα ρολόγια όμορφα χάνουν τον χρόνο...




Τα όμορφα ρολόγια όμορφα χάνουν τον χρόνο, όχι επειδή τον αγνοούν, αλλά επειδή τον μετατρέπουν σε εικόνα και έτσι τον απομακρύνουν από τη λειτουργία του.

Το ρολόι, στην πιο απλή του ιδέα, είναι μια υπόσχεση τάξης: ότι το άμορφο ρεύμα των στιγμών μπορεί να κοπεί σε ίσα, διαχειρίσιμα κομμάτια. Όμως κάθε μηχανισμός που μετρά τον χρόνο δεν τον συλλαμβάνει· απλώς τον αντικαθιστά με ένα σύστημα σημείων. Το λεπτό, η ώρα, ο κύκλος της βελόνας δεν είναι ο χρόνος, αλλά η σκιά του πάνω σε μια επιφάνεια.

Όταν λέμε «όμορφα ρολόγια», συνήθως εννοούμε εκείνα που δεν επιβάλλουν απλώς τη μέτρηση, αλλά την αισθητικοποιούν. Γίνονται αντικείμενα θέασης, όχι μόνο εργαλείων. Και εκεί ακριβώς αρχίζει η απώλεια: το ρολόι παύει να είναι αυστηρό και γίνεται αφήγηση. Κι ο χρόνος, που ζητά ακρίβεια, δεν αναγνωρίζει την αφήγηση ως ισοδύναμο.

Η «απώλεια του χρόνου» δεν είναι δυσλειτουργία. Είναι η στιγμή που ο άνθρωπος παύει να συμφωνεί με τη γραμμικότητα που ο ίδιος κατασκεύασε. Ένα όμορφο ρολόι μπορεί να μας κάνει να ξεχάσουμε τι μετράει, επειδή μας υπενθυμίζει ότι αυτό που μετράμε δεν είναι ποτέ το ίδιο με αυτό που ζούμε.

Έτσι, η φράση κρύβει μια ήσυχη αντίφαση: το ρολόι δεν χάνει τον χρόνο -τον αποκαλύπτει ως κάτι που δεν κατέχεται. Και όσο πιο όμορφο γίνεται το ρολόι, τόσο πιο εύκολα μετατρέπει τη μέτρηση σε στοχασμό, και τον στοχασμό σε απώλεια ακρίβειας.

Ίσως, τελικά, δεν χάνεται ο χρόνος. Ίσως χάνεται η βεβαιότητα ότι τον είχαμε ποτέ.

Δεν υπάρχουν σχόλια: