Η ΜΕΣΟΧΩΡΑ ΑΝΤΙΣΤΕΚΕΤΑΙ...

Η Μεσοχώρα είναι ένα χωριό των Τρικάλων που πρόκειται να υποστεί ..κατακλυσμό κατόπιν φράγματος στα πλαίσια της εκτροπής του Αχελώου. Όμως ο αγώνας των κατοίκων είναι σθεναρός και δημιουργεί προβλήματα στην προσπάθεια εφαρμογής των διατάξεων του ν. 3734/2008 (με αποτέλεσμα να μην εφαρμόζεται το χρονοδιάγραμμα για τις απαλλοτριώσεις).

Η ιστοσελίδα των Μεσοχωριτών που " δεν πουλάνε" http://www.mesochoranet.gr/ γράφει: "Το χωριό δεν είναι σπίτια, είναι μια κοινωνία ανθρώπων. Αυτή την κοινωνία μας ζητάνε να πουλήσουμε" και έχει πολλά στοιχεία απο την ιστορία αντίστασης ελάχιστων αλλά αποφασισμένων κατοίκων, απέναντι σε ένα φαραωνικό έργο και κρατικούς φορείς (ΔΕΗ, ΥΠΕΧΩΔΕ κλπ)...

ΟΧΙ ΣΤΗΝ ΕΚΤΡΟΠΗ ΤΟΥ ΑΧΕΛΩΟΥ...

Ο Αχελώος είναι ο δεύτερος σε μήκος ποταμός της Ελλάδας (222 χλμ). Λέγεται και Ασπροπόταμος, γιατί τα νερά του, περνώντας από τη ζώνη του φλύσχη, παίρνουν ένα άσπρο θολό χρώμα που προέρχεται από τον άργιλο. Πηγάζει σε υψόμετρο 2.000 μέτρων από το Λάκμο του Μετσόβου στο κέντρο της Πίνδου, και χύνεται στο Ιόνιο Πέλαγος, στα νότια των Εχινάδων Νήσων. Στην αρχαιότητα ο Αχελώος λατρεύτηκε επειδή θεωρούνταν ως ο σπουδαιότερος ποτάμιος θεός. Στα αρχαιολογικά ευρήματα της περιοχής ο Αχελώος εμφανίζεται ως δράκος ή ταύρος. Μαζί του πάλεψε ο ημίθεος Ηρακλής, που κατάφερε να δαμάσει την εκπληκτική δύναμη του ποταμού. Τα άφθονα νερά, που ξεχείλιζαν στο πέρασμά του, γονιμοποιούσαν την γη της Αιτωλιας και Ακαρνανίας. Όμως οι ανεξέλεγκτες πλημμύρες προκαλούσαν συχνά μεγάλες καταστροφές. Από τους αρχαίους χρόνους ο άνθρωπος προσπάθησε να δαμάσει το ποτάμι και σύμφωνα με τον γεωγράφο Στράβωνα "με παραχώματα και διοχετεύσεις δάμασε τον ποταμό, έβαλε σε έλεγχο την ακατάστατη ροή του και εξυγίανε έτσι τη χώρα ... ". Τα παλιότερα χρόνια λοιπόν ο Ασπροπόταμος κατέβαινε ασυγκράτητος ανάμεσα από τις καταπράσινες όχθες με τα πλατάνια και τις ιτιές. Μετά το 1960, με τη δημιουργία των φραγμάτων που έπνιξαν μερικές από τις πιο πανέμορφες περιοχές, ο Αχελώος έπαψε να είναι το θεϊκό ποτάμι και μετατράπηκε σε μια σειρά από τεχνητές λίμνες που έχουν αλλοιώσει την άγρια φυσική ομορφιά του χώρου. Τα φράγματα αυτά δημιούργησαν πολλά προβλήματα στο ποτάμι, στο Δέλτα αλλά και στη λιμνοθάλασσα. Η κατασκευή των φραγμάτων στη λεκάνη απορροής του Αχελώου έχει αλλοιώσει ριζικά τα υδρογραφικά και υδρολογικά του γνωρίσματα, ενώ η πιο εντυπωσιακή απόδειξη της "τεχνικής υπεροχής" είναι η δημιουργία των μεγαλύτερων ελληνικών υδροηλεκτρικών σταθμών στη λεκάνη απορροής του ποταμού. Σαν να μην έφταναν όλ` αυτά. θέλουν να αποτελειώσουν το πληγωμένο ποτάμι με τη σχεδιαζόμενη εκτροπή του, η οποία θα στείλει νερά του στη Θεσσαλία. Αν γίνει κάτι τέτοιο, θα καταστραφεί εντελώς η λιμνοθάλασσα του Μεσολογγίου και θα χαθεί ένα ανεκτίμητο πλήθος από φυτά και ζώα. Επίσης θα είναι ανεπανόρθωτες και οι οικονομικές επιπτώσεις για το νομό της Αιτωλοακαρνανίας. Οι οικολογικές επιπτώσεις ενός τέτοιου έργου αφορούν την περιοχή του πάνω Αχελώου και τις ευρύτερες περιοχές απορροής και εκτροπής. Οι βιότοποι του πάνω Αχελώου και της Ν. Πίνδου, θα υποστούν μεγάλη καταστροφή από την κατασκευή και την λειτουργία των έργων. Θα εξαφανισθούν σπάνια θηλαστικά και πουλιά που βρίσκουν σήμερα καταφύγιο στη συγκεκριμένη περιοχή. Επίσης το φυσικό τοπίο και τα δάση θα υποστούν μεγάλη υποβάθμιση στη κοιλάδα του Αχελώου και στη Νότια Πίνδο, ενώ τα μνημεία λαϊκής παράδοσης άλλα θα εξαφανισθούν ή πολλά θα υποστούν ανεπανόρθωτες καταστροφές. Στον Αχελώο, θα υπάρξουν επιπτώσεις στην ήδη μικρή ροή του ποταμού, με αποτέλεσμα να δημιουργηθούν προβλήματα στη λιμνοθάλασσα του Μεσολογγίου και στις αμμοθίνες, που την διαχωρίζουν από την θάλασσα. Η μείωση της παροχής του νερού θα επιφέρει αλλαγές στην αλατότητα στους υγροτόπους του Δέλτα, και θα δημιουργήσει προβλήματα στη χλωρίδα και στην πανίδα της περιοχής. Εμείς είμαστε από αυτούς που πιστεύουν ότι τα νερά των ποταμών πρέπει να πορεύονται και να καταλήγουν στα δέλτα τους και από εκεί να πέφτουν και να εμπλουτίζουν τη θαλάσσια ζωή.Φθάνει πια, δεν μας χρειάζεται περισσότερο βαμβάκι και καλαμπόκι!Ήρθε η ώρα στο Θεσσαλικό Κάμπο να μιλήσουμε για οικονομία νερού και να υιοθετήσουμε εναλλακτικές, οικονομικά πιο προσοδοφόρες καλλιέργειες!Εμείς ανήκουμε σ΄ αυτούς που λένε ΟΧΙ ΣΤΗΝ ΕΚΤΡΟΠΗ ΤΟΥ ΑΧΕΛΩΟΥ. Γιατί στηρίζουμε τον κύκλο της ζωής, τον κύκλο του νερού...

Η ΕΚΤΡΟΠΗ ΤΟΥ ΑΧΕΛΩΟΥ ΕΙΝΑΙ ΕΝΑ ΜΕΓΑΛΟ ΕΓΚΛΗΜΑ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΛΛΑ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΦΥΣΗΣ.

ΤΑ ΠΟΤΑΜΙΑ ΔΕΝ ΓΥΡΙΖΟΥΝ ΠΙΣΩ.

ΣΩΣΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΗΣΗ ΤΩΝ ΥΔΑΤΩΝ ΤΩΡΑ!!!

ΥΠΟΓΡΑΨΤΕ ΓΙΑ ΝΑ ΣΤΑΜΑΤΗΣΕΙ ΕΝΑ ΑΠΟ ΤΑ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΑ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΕΓΚΛΗΜΑΤΑ ΣΤΗ ΧΩΡΑ ΜΑΣ.

Συνέχεια >εδώ<

Εκτροπή του Αχελώου: περιβαλλοντικό και κοινωνικό έγκλημα αξίας εκατοντάδων εκατομμυρίων € ...

Αθήνα 10/04/09: Σε εποχές παγκόσμιας οικονομικής κρίσης και μεγάλης δοκιμασίας για τον ελληνικό λαό, η Κυβέρνηση αποφάσισε να πετάξει τουλάχιστον 300 εκατ. ευρώ από τον κρατικό προϋπολογισμό για ένα άχρηστο και περιβαλλοντικά καταστροφικό έργο: την εκτροπή του Αχελώου.
Σύμφωνα με τις χθεσινές δηλώσεις του Υπουργού ΠΕΧΩΔΕ Γ. Σουφλιά, το έργο της εκτροπής του Αχελώου προς τη Θεσσαλία θα ολοκληρωθεί με κρατική χρηματοδότηση που μόλις εξασφάλισε από το Υπουργείο Οικονομικών.
Οι περιβαλλοντικές οργανώσεις WWF Ελλάς, Ελληνική Εταιρεία Προστασίας Περιβάλλοντος και Πολιτισμού, Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία, Ελληνική Εταιρεία Προστασίας της Φύσης, Δίκτυο Μεσόγειος SOS και Greenpeace που συνυπογράφουν με κατάπληξη και απογοήτευση αυτή την ανακοίνωση, επισημαίνουν ότι:
*Το φαραωνικών διαστάσεων και παρωχημένης αναπτυξιακής λογικής έργο της εκτροπής δεν θα επιλύσει το αρδευτικό πρόβλημα της Θεσσαλίας ούτε θα το αντιμετωπίσει στη ρίζα του. Αντίθετα, θα δώσει άλλοθι για τη συνέχιση της καταστροφικής κακοδιαχείρισης των υδάτινων πόρων και του περιβαλλοντικά απαράδεκτου γεωργικού μοντέλου που επί δεκαετίες υποβαθμίζει τον θεσσαλικό κάμπο.
*Δεν υπάρχει κανένας σχεδιασμός για τη διοχέτευση του νερού από το σημείο εξόδου στη θέση Δρακότρυπα προς το ανύπαρκτο αρδευτικό δίκτυο. Προφανώς το έργο δεν προβλέπεται να φέρει νερό στην περιοχή, ειδικά στον Πηνειό, πριν περάσουν πολλά, μα πάρα πολλά χρόνια ακόμα.
*Η εκτροπή του Αχελώου σκανδαλωδώς βαφτίστηκε εσχάτως και «περιβαλλοντικό» έργο, με τη δικαιολογία ότι θα «ξεπλύνει» τη συνεχιζόμενη αγροχημική ρύπανση του Πηνειού. Στην πραγματικότητα, η εκτροπή του Αχελώου θα προκαλέσει τεράστια καταστροφή σε βιοτόπους και ποτάμια οικοσυστήματα.
*Η ΕΕ έχει από το 1994 αρνηθεί να χρηματοδοτήσει αυτό το παράλογο έργο.
*O Υπουργός προχωράει ένα έργο που έχει στοιχειώσει επί δεκαετίες, ενώ εκκρεμεί η 6η ακυρωτική απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας.
*Ο Υπουργός δηλώνει με περηφάνια ότι από το 1981 κάνει ότι μπορεί για να προχωρήσει η εκτροπή του Αχελώου. Δεν αναφέρει όμως πουθενά τι έχει κάνει για να σταματήσει η κατασπατάληση νερού στη Θεσσαλία.
*Η κατασπατάληση δημόσιου χρήματος για το παράλογο έργο της εκτροπής του Αχελώου, ειδικά όταν η κοινωνία μας ζει μια πρωτόγνωρη οικονομική κρίση και χιλιάδες πολίτες έχουν βυθιστεί στη φτώχια, δεν αποτελεί μόνο περιβαλλοντικό αλλά και κοινωνικό έγκλημα. Όταν σε ολόκληρο τον κόσμο τονίζεται η ανάγκη εξόδου από την οικονομική κρίση με στροφή προς μια περιβαλλοντικά βιώσιμη ανάπτυξη, η Ελλάδα απαντάει με πανάκριβα έργα καταστροφής του περιβάλλοντος.
Σημείωση προς συντάκτες:
1. Το υδατικό πρόβλημα της Θεσσαλίας δεν οφείλεται στη φυσική έλλειψη υδάτινου δυναμικού. Η πεδιάδα της Θεσσαλίας, προικισμένη από τη φύση με σημαντικά υδάτινα οικοσυστήματα, όπως ο Πηνειός, η Κάρλα και ο Πάμισος, κακοποιήθηκε και εξακολουθεί να κακοποιείται περιβαλλοντικά. Σήμερα η Θεσσαλία μαστίζεται από εκτεταμένη ρύπανση και σοβαρή υποβάθμιση της ποιότητας των υπόγειων και επιφανειακών νερών της, ενώ η διαθέσιμη ποσότητα ύδατος εμφανίζεται ανεπαρκής για την άρδευση των τεράστιων και εξαιρετικά υδροβόρων εντατικών καλλιεργειών.
2. Οι ταμιευτήρες των φραγμάτων δεν ευνοούν τη δημιουργία φυσικών οικοσυστημάτων λόγω της απότομης αυξομείωσης της στάθμης και του αφύσικα μεγάλου βάθους.
3. Όπως προκύπτει από όλα τα διαθέσιμα στοιχεία, η ροή του Αχελώου παρουσιάζει μείωση κατά τουλάχιστον 11%.
WWF
Περισσότερες πληροφορίες: Θεοδότα Νάντσου (6982471722), Ξενοφών Κάππας (6977337950), Μαρτίνος Γκαίτλιχ (210 3224944)

ΣΩΣΤΕ ΤΟΥΣ ΤΕΛΕΥΤΑΙΟΥΣ ΛΥΚΟΥΣ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ ΜΑΣ...

ΝΑ ΑΠΑΓΟΡΕΥΘΕΙ ΤΟ ΚΥΝΗΓΙ ΤΩΡΑ!

ΝΑ ΙΔΡΥΘΕΙ ΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΠΑΡΚΟ "ΚΡΑΒΑΡΩΝ-ΒΑΡΔΟΥΣΙΩΝ-ΣΑΡΑΝΤΑΙΝΑΣ" ΑΜΕΣΑ!

ΔΟΛΟΦΟΝΟΙ ΛΥΚΩΝ ΣΤΗΝ ΕΥΡΥΤΑΝΙΑ...

ΟΙ ΥΠΕΥΘΥΝΟΙ ΝΑ

ΟΔΗΓΗΘΟΥΝ ΣΤΗΝ ΦΥΛΑΚΗ ΑΜΕΣΑ!

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΕΠΑΝΕΝΩΣΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΑΡΚΟΥΔΩΝ

Ο ΛΑΖΑΡΟΣ κι ο ΒΑΙΟΣ ξαναβρήκαν τη μαμά τους…
ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΕΠΑΝΕΝΩΣΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΑΡΚΟΥΔΩΝ!

Το πρωί του Σαββάτου, 11 Απριλίου θηλυκή αρκούδα με 2 μικρά ηλικίας μόλις 3-4 μηνών «εισέβαλε» σε εκτροφείο αγριογούρουνων, λίγα μόλις χιλιόμετρα δυτικά της Πτολεμαΐδας. Η αρκούδα πέρασε άνετα το χαμηλό φράχτη σε αναζήτηση τροφής, αφήνοντας έξω τα αρκουδάκια της να περιμένουν. Η ύπαρξη υποτυπώδους ηλεκτρικής περίφραξης στο εκτροφείο με μία μόλις σειρά σύρματος (απαιτούνται τουλάχιστον τέσσερις σειρές και με διαφορετική διάταξη) δεν εμπόδισε καθόλου την αρκούδα.
Το γεγονός έγινε αντιληπτό στις 10.30 το πρωί από τον ιδιοκτήτη του εκτροφείου, Γιώργο Κακλίδη ο οποίος ειδοποίησε την ομοσπονδιακή θηροφυλακή και την αγροφυλακή.
Ο ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ ειδοποιήθηκε για το περιστατικό από τον τοπικό θηροφύλακα της ΚΟΜΑΘ Γιώργο Τριανταφυλλίδη που έσπευσε πρώτος στο εκτροφείο. Παρά την άμεση υπόδειξη του ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ να απομακρυνθούν όλοι οι παρευρισκόμενοι ώστε η αρκούδα να αισθανθεί ασφαλής και να επιστρέψει στα μικρά της, ο ιδιοκτήτης ήδη είχε συλλάβει και απομακρύνει τα μικρά.
Για το περιστατικό ενημερώθηκαν ακόμη η τοπική αστυνομία αλλά και η δασική υπηρεσία ενώ στο σημείο έφθασαν, ο εκπρόσωπος της ΚΟΜΑΘ Γιάννης Ισαάκ, η κτηνίατρος της Καλλιστώ, Suzane Riegler, ο βουλευτής του νομού Κοζάνης Γιώργος Κασαπίδης και τα τοπικά κανάλια.
Από το μεσημέρι ξεκίνησε επιχείρηση ασφαλούς απόδρασης της αρκούδας και επανένωσης της οικογένειας. Αφού απομακρύνθηκαν οι περίοικοι, απομονώθηκαν τα μικρά σε ασφαλές και ήσυχο μέρος. Στις 18.30, ώρα που ξεκινάει το σούρουπο –οπότε η αρκούδα ξανακινείται με άνεση καθώς είναι από φύση νυκτόβιο και μοναχικό ζώο- τα αρκουδάκια τοποθετήθηκαν σε ξύλινη κατασκευή κοντά στο σημείο εισόδου της αρκούδας στο εκτροφείο και απομακρύνθηκε ακόμη και η ομάδα ειδικών του ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ που μαζί με τον θηροφύλακα διαχειρίστηκαν όλη την επιχείρηση διάσωσης της οικογένειας αρκούδων.
Στις 10.30 το βράδυ η αρκούδα αισθάνθηκε πια ασφαλής, βγήκε από το εκτροφείο πήρε τα μωρά αρκουδάκια και η οικογένεια επανενώθηκε και απομακρύνθηκε στην ευρύτερη περιοχή Άσκιου Όρους.
Το περιστατικό «τονίζει» για άλλη μια φορά την ανάγκη άμεσης στήριξης αγροτών και κτηνοτρόφων από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων με έναρξη των επιδοτήσεων που προβλέπουν τα αγροπεριβαλλοντικά μέτρα για την αγορά ηλεκτροφόρων περιφράξεων και ελληνικών ποιμενικών σκύλων για την πρόληψη ζημιών από μεγάλα θηλαστικά.
Ο ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ και φέτος κάνει έκκληση στο αρμόδιο Υπουργείο να ανοίξει άμεσα και με προτεραιότητα την επιδότηση ηλεκτροφόρων περιφράξεων (μέτρο που ήδη έχει προβλεφθεί με χρονικό ορίζοντα 2007 ως 2013) προκειμένου να γίνει εφικτή η συμβίωση ανθρώπου και αρκούδας στις σημαντικές για το είδος περιοχές και να μην έχουμε περαιτέρω αύξηση φόνων αρκούδας λόγω της αναζήτησης τροφής σε ανθρώπινες παραγωγικές μονάδες.
Να επιστήσουμε την προσοχή σε κατοίκους αλλά και επισκέπτες ορεινών περιοχών με πληθυσμό αρκούδας ότι σε περίπτωση εύρεσης μικρών αρκούδων στο δάσος χωρίς μητέρα δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να επεμβαίνουν και να τα μετακινούν, ούτε και να πλησιάζουν. Η μητέρα βρίσκεται κάπου κοντά και θα επιστρέψει και αν αντιληφθεί οποιαδήποτε απειλή για τα μικρά της θα τα υπερασπιστεί ενώ αν τρομάξει υπάρχει κίνδυνος να τα εγκαταλείψει. Σε περίπτωση διαπιστωμένου φόνου της μητέρας αρκούδας είναι καλό να ειδοποιείται ο ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ, η δασική υπηρεσία, η αγροφυλακή ή άλλος αρμόδιος φορέας χωρίς και πάλι να γίνεται καμία επέμβαση από απλούς πολίτες.
Η περίοδος κινητικότητας θηλυκών αρκούδων με μικρά μόλις άρχισε, μετά το χειμέριο ύπνο. Οι επόμενοι 8 μήνες είναι πολύ κρίσιμοι τόσο για την επιβίωση του απειλούμενου είδους όσο και για την καλή κατάσταση των δασών που είναι ο βιότοπός που θρέφει και φιλοξενεί τις αρκούδες.

Περισσότερες πληροφορίες στην ιστοσελίδα http://www.arcturos.gr/

ΟΡΓΑΝΩΜΕΝΟΙ ΘΑΝΑΤΟΙ ΛΥΚΩΝ ΣΕ ΟΛΗ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ.

Καταγγελία για ομαδικές δολοφονίες λύκων σε όλη την Ελλάδα από ασυνείδητους, οι οποίοι μάλιστα δεν διστάζουν να… φωτογραφίζονται με τα «τρόπαιά» τους, κάνει η μη κερδοσκοπική εταιρεία για την προστασία της άγριας ζωής και του φυσικού περιβάλλοντος “Αρκτούρος”.
Οργανωμένο κυνήγι λύκων στο Καρπενήσι...

Αφορμή για την καταγγελία ήταν ένα ανώνυμο ηλεκτρονικό μήνυμα που δέχτηκε η οργάνωση στις 5 Φεβρουαρίου και συνοδευόταν από σχετική φωτογραφία:

(το παραθέτουμε αυτούσιο)

«Ήμουν στο Καρπενήσι το σαββατοκύριακο και βρήκα αυτή τη φωτογραφία!

Γνώρισα επίσης και κάποιον που μου έλεγε με καμάρι και τρελό κέφι πως από πέρυσι έχει σκοτώσει 12 λύκους!!! Και δεν είναι ο μόνος που τους κυνηγάει!!! Ολόκληρη γενοκτονία!!! Ψάξτε στα χωριά Κερασοχώρι, Κρέντη και Λημέρι. Δεν ξέρω αν γίνεται κάτι σ’ αυτήν την περίπτωση αλλά είπα να σας στο στείλω έτσι κι αλλιώς!
Υ.Γ. Στην επισυναπτόμενη φωτογραφία είναι 4 λύκοι που δεν συμπεριλαμβάνονται στους 12 παραπάνω!!! Έλεος. » έγραφε το email.
Ο «Αρκτούρος», που είχε δεχτεί ανάλογες καταγγελίες πολλές φορές, χωρίς όμως να μπορεί να ταυτοποιήσει τον δράστη και την περιοχή, υπέβαλε μήνυση κατ’ αγνώστων στο Πρωτοδικείο Ευρυτανίας, επισυνάπτοντας τη φωτογραφία ως αποδεικτικό στοιχείο.
Παράλληλα, όμως, η οργάνωση είχε πληροφορίες και για τη χρήση δηλητηριασμένων δολωμάτων με σκοπό την εξόντωση λύκων στο δήμο Περάσματος του νομού Φλώρινας αλλά και τη Βόρεια Εύβοια και τα Γρεβενά:
«Όλα τα παραπάνω περιστατικά αποδεικνύουν την ελλιπή φύλαξη της υπαίθρου παρά τη διοικητική λειτουργία της θηροφυλακής και της αγροφυλακής. Η χρήση δηλητηριασμένων δολωμάτων παρά τη συγκεκριμένη στόχευση και χρήση της έχει καταστροφικά αποτελέσματα και θύματα σε πολλά και σημαντικά είδη της άγριας πανίδας που τρέφονται και ζουν στους ίδιους βιοτόπους» επισημαίνει ο «Αρκτούρος».
Στην Ελλάδα, ο λύκος έπαψε να θεωρείται επιζήμιο είδος από το 1991 και χαρακτηρίζεται επίσημα «τρωτό» είδος με πρώτη προτεραιότητα προστασίας από τον 39ο παράλληλο και νότια (νοητή γραμμή, στο χάρτη, που βρίσκεται η πόλη της Λαμίας).
Για περισσότερες πληροφορίες:
Βάσω Πετρίδου: 6937 422537
Λάζαρος Γεωργιάδης: 6972640062

από το μπλογκ του Αρκτούρου

Υπόθεση «Πατσίφικο» και τα «Παρκερικά».

Οι παρεμβάσεις των μεγάλων δυνάμεων στα εσωτερικά της χώρας μας ξεκίνησαν αμέσως σχεδόν με την ίδρυση του νεοελληνικού κράτους, εξαιτίας και του τρόπου που επετεύχθη η απελευθέρωση του Γένους. Ένα τέτοιο γεγονός ήταν η υπόθεση Πατσίφικο και τα επακολουθήσαντα «Παρκερικά».
Τον Απρίλιο του 1849, κατά τη διάρκεια των εορτών του Πάσχα, απαγορεύθηκε από τις αρχές το έθιμο του καψίματος του Ιούδα. Εξαγριωμένοι Αθηναίοι επέδραμαν επί της οικίας ενός εβραίου τυχοδιώκτη, ονόματι Δαβίδ Πατσίφικο, στην οδό Καραϊσκάκη στου Ψυρρή, προξενώντας ασήμαντες ζημίες. Μία άλλη εκδοχή αναφέρει ότι το περιστατικό έγινε τη Μεγάλη Παρασκευή κατά την περιφορά του Επιταφίου του Αγίου Φιλίππου, όταν ο Πατσίφικο προκάλεσε τους πιστούς.
Ο Πατσίφικο, που είχε διατελέσει πρόξενος της Πορτογαλίας στην Αθήνα, αλλά είχε απαλλαγεί των καθηκόντων του λόγω καταχρήσεων, εστράφη κατά της ελληνικής κυβερνήσεως και ζήτησε αποζημίωση 888.736 δραχμών και 57 λεπτών. Ο πανούργος τυχοδιώκτης έβαλε στο παιγνίδι και την Αγγλία, αφού, εν τω μεταξύ, είχε αποκτήσει τη βρετανική υπηκοότητα. Η πονηρή «Αλβιών», που ανταγωνίζετο Γαλλία και Ρωσία στην περιοχή, ζήτησε την καταβολή του υπέρογκου ποσού στον υπηκόο της.
Η κυβέρνηση Κριεζή αρνήθηκε και η Αγγλία διέταξε στις 3 Ιανουαρίου του 1850 τον ναύαρχο Ουίλιαμ Πάρκερ να επιβάλλει ναυτικό αποκλεισμό στον Πειραιά και τα κυριότερα ελληνικά λιμάνια.
Η Ελλάδα υπέστη ανυπολόγιστες ζημίες, ιδίως οι έμποροι και οι ναυτιλλόμενοι, ενώ σημαντικά ήταν και τα προβλήματα επισιτισμού στην πρωτεύουσα.
Η σθεναρή στάση του βασιλιά Όθωνα συσπείρωσε το λαό, που με ψυχραιμία και καρτερικότητα αντιμετώπισε την αγγλική πρόκληση. Ο αποκλεισμός ήρθη τελικά στις 15 Απριλίου του 1850, μετά και από την αντίδραση Γαλλίας και Ρωσίας, τα συμφέροντα των οποίων είχαν πληγεί από τον αποκλεισμό. Το θέμα Πατσίφικο παραπέμφθηκε τελικά σε διαιτησία και η αποζημίωση που του επιδικάσθηκε ήταν μόλις 3.750 δραχμές, ποσό, όμως, σημαντικό για το φτωχό ελληνικό κράτος εκείνη την εποχή.

ΜΕΣΟΛΟΓΓΙ...

Η πρώτη πολιορκία του Μεσολογγίου.
Μετά την καταστροφική μάχη του Πέτα για τους έλληνες επαναστάτες (4 Ιουλίου 1822), ο Ομέρ Βρυώνης και ο Κιουταχής, επικεφαλής 11.000 ανδρών, κατήλθαν χωρίς αντίσταση στην κοιλάδα του Μεσολογγίου, την οποία απέκλεισαν από ξηράς (25 Οκτωβρίου ). Μαζί τους βρέθηκαν και οι οπλαρχηγοί Βάλτου και Ξηρομέρου, Γεώργιος Βαρνακιώτης, Γιαννάκης Ράγκος, Γώγος Μπακόλας, Γεωργάκης Βαλτινός και Ανδρέας Ίσκος, που είχαν δηλώσει υποταγή στους δύο πασάδες. Ο Γιουσούφ Πασάς με τον στόλο του συμπλήρωνε τον αποκλεισμό της πόλης από τη θάλασσα. Το Μεσολόγγι εκείνα τα χρόνια ήταν το οικονομικό και πολιτικό κέντρο της Δυτικής Χέρσου Ελλάδας (σημερινής Δυτικής Στερεάς Ελλάδας).
Ο Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος και ο Μάρκος Μπότσαρης με τα λείψανα του εκστρατευτικού σώματος του Πέτα ανέλαβαν την υπεράσπιση της πόλης. Το Μεσολόγγι ήταν ευπρόσβλητο από ξηράς και προστατευόταν από ένα χαμηλό περιτείχισμα κατασκευασμένο στις αρχές της Επανάστασης. Η δύναμη των πολεμιστών δεν υπερέβαινε τους 700 άνδρες, ενώ χρειάζονταν τουλάχιστον επταπλάσιοι υπερασπιστές. Στους προμαχώνες δεν υπήρχαν παρά μόνο 14 πυροβόλα. Τα πολεμοφόδια και τα τρόφιμα μόλις έφθαναν για ένα μήνα. Η θέση των πολιορκουμένων ήταν απελπιστική.
Στο στρατόπεδο των πολιορκητών υπήρχε διχογνωμία για το σχέδιο ενεργειών. Ο Κιουταχής και ο Γιουσούφ υποστήριζαν την άμεση κατάληψη του Μεσολογγίου με έφοδο. Ο Ομέρ Βρυώνης ήταν της γνώμης να το καταλάβουν δια συμβιβασμού, προκειμένου να διατηρηθεί η πόλη αλώβητη για τις ανάγκες του στρατού, μετά την ερήμωση της Αιτωλοακαρνανίας.
Τελικά, επικράτησε η γνώμη του Ομέρ. Οι πολιορκούμενοι εξέλαβαν ως θείο δώρο την εξέλιξη αυτή. Άρχισαν ατέρμονες συζητήσεις περί συμβιβασμού, αναμένοντας τη βοήθεια που είχαν ζητήσει από την Πελοπόννησο και τα νησιά. Πράγματι, στα μέσα Νοεμβρίου στολίσκος από 11 πλοία υπό τον Ανδρέα Μιαούλη διέσπασε τον θαλάσσιο αποκλεισμό του Μεσολογγίου. Αποβίβασε 1000 άνδρες υπό τους Πετρόμπεη Μαυρομιχάλη, Ανδρέα Ζαΐμη και Κανέλλο Δεληγιάννη και προμήθευσε με τροφές και πολεμοφόδια τους υπερασπιστές του. Τότε, οι πολιορκούμενοι διαμήνυσαν στους Τούρκους πασάδες, ότι αν θέλουν το Μεσολόγγι να έλθουν να το πάρουν.
Η κατάσταση στο στρατόπεδο των πολιορκητών δεν ήταν καλύτερη από αυτή τον πολιορκουμένων. Τα πολεμοφόδια και τα τρόφιμα άρχισαν να ελαττώνονται και οι προμήθειες νέων κατέστησαν δυσχερείς. Έτσι, οι πασάδες αποφάσισαν έφοδο, αφού είχε χαθεί πολύτιμος χρόνος με τις διαπραγματεύσεις. Η επίθεση προγραμματίστηκε για τη νύχτα της 25η Δεκεμβρίου , με την ελπίδα ότι οι μαχητές θα εγκατέλειπαν τους προμαχώνες και θα πήγαιναν στις εκκλησιές για να γιορτάσουν τα Χριστούγεννα. Όμως, το σχέδιο της επίθεσης είχε διαρρεύσει στους μαχητές του Μεσολογγίου από τον ελληνικής καταγωγής γραμματικό του Ομέρ Βρυώνη, Γιάννη Γούναρη, κι έτσι η φρουρά παρέμεινε στις θέσεις της πανέτοιμη για την επίθεση.
Κατά την έφοδο, οι Οθωμανοί υπέστησαν πανωλεθρία και οι δύο πασάδες αποφάσισαν να λύσουν την πολιορκία στις 31 Δεκεμβρίου 1822, επειδή κυκλοφορούσαν έντονες φήμες ότι έφθανε εναντίον τους ο Οδυσσέας Ανδρούτσος. Κατά τη διάρκεια της επιστροφής τους στην Ήπειρο, νέα δοκιμασία περίμενε τους καταπονημένους Οθωμανούς. Στην προσπάθειά τους να διαβούν τον πλημμυρισμένο Αχελώο, πολλοί στρατιώτες έχασαν τη ζωή τους. Τα υπολείμματα των δυνάμεων του Κιουταχή και του Ομέρ Βρυώνη έφθασαν σε κακή κατάσταση στις 21 Φεβρουαρίου 1823 στο Κραβασσαρά (σημερινή Αμφιλογία) και στη συνέχεια πέρασαν με πλοία στην Πρέβεζα.
Η καταστροφή του οθωμανικού στρατού προκάλεσε την αποτυχία της εκστρατείας των δύο πασάδων κατά της Δυτικής Ελλάδας. Η επιτυχία των Ελλήνων έγινε μεγαλύτερη, καθώς μετά την αναχώρηση των Οθωμανών από το Μεσολόγγι, ενώθηκαν με τους επαναστάτες οι οπλαρχηγοί Ανδρέας Ίσκος και Γεωργάκης Βαλτινός, που είχαν προσχωρήσει στο τουρκικό στρατόπεδο. Ο εθνικός μας ποιητής Διονύσιος Σολωμός, με νωπά τα γεγονότα στο μυαλό του, αναφέρεται στην πρώτη πολιορκία του Μεσολογγίου και την καταστροφική διάβαση του Αχελώου από τους Τούρκους στο ποίημα του «Ύμνος εις την Ελευθερίαν», που έγραψε το Μάιο του 1823 (στροφές 88-121)
Η δεύτερη πολιορκία και η έξοδος του Μεσολογγίου.
Τρία χρόνια μετά την αποτυχημένη απόπειρα κατάληψης του Μεσολογγίου από τους Κιουταχή και Ομέρ Βρυώνη, ο Σουλτάνος επανήλθε με νέο σχέδιο. Ανέθεσε και πάλι στον νικητή της Μάχης του Πέτα, Κιουταχή, να καταλάβει την πόλη, συνδυάζοντας αυτή τη φορά την επιχείρηση με την εκστρατεία του Ιμπραήμ στην Πελοπόννησο. Με μια πανίσχυρη στρατιά 20.000 ανδρών, ο Κιουταχής ξεκίνησε από τα Τρίκαλα στα τέλη Φεβρουαρίου του 1825 και στις 15 Απριλίου 1825 έφθασε προ του Μεσολογγίου.
Αμέσως άρχισε την πολιορκία της πόλεως, η οποία μπορεί να χωρισθεί σε δύο περιόδους: α) 15 Απριλίου έως 12 Δεκεμβρίου 1825 και β) 25 Δεκεμβρίου 1825 έως τις 11 Απριλίου 1826. Χωρίς σημαντική βοήθεια από τους υπόλοιπους Έλληνες, λόγω του εμφυλίου πολέμου, και έχοντας να αντιμετωπίσουν υπέρτερες εχθρικές δυνάμεις, οι 12.000 ψυχές του Μεσολογγίου αντιστάθηκαν καρτερικά επί ένα χρόνο. Την οργάνωση της άμυνας ανέλαβε τριμελής επιτροπή υπό τους Ιωάννη Παπαδιαμαντόπουλο, Δημήτριο Θέμελη και Γεώργιο Καναβό.
Το φρούριο της πόλεως μετά την πρώτη πολιορκία είχε βελτιωθεί, κατόπιν των προσπαθειών του Αλέξανδρου Μαυροκορδάτου, του Βύρωνα και του μηχανικού Μιχαήλ Κοκκίνη. Η τάφρος έγινε βαθύτερη, ο μικρός περίβολος ενισχύθηκε με πύργους και πολύγωνα προτειχίσματα, πάνω στα οποία τοποθετήθηκαν 48 τηλεβόλα και 4 βομβοβόλα. Η νησίδα Βασιλάδι, μεταξύ της λιμνοθάλασσας και της θάλασσας, έγινε ένα είδος προκεχωρημένου οχυρού. Εκεί τοποθετήθηκαν 6 πυροβόλα και συγκεντρώθηκαν 2.000 γυναικόπαιδα για να μην επιβαρύνουν τη φρουρά της πόλης. Εντός του Μεσολογγίου υπήρχαν 10.000 άτομα, εκ των οποίων 4.000 άνδρες, άριστοι πολεμιστές από την Ήπειρο και την Αιτωλοακαρνανία και ακόμη 1.000 άνδρες, δυνάμενοι να φέρουν όπλα.
Κατά την πρώτη φάση της πολιορκίας (15 Απριλίου - 12 Δεκεμβρίου 1825) το Μεσολόγγι πολιορκήθηκε μόνο από τις δυνάμεις του Κιουταχή. Οι επιθέσεις τους συντρίβονταν εύκολα ή δύσκολα από τους υπερασπιστές της πόλης. Εξάλλου, ο από θαλάσσης αποκλεισμός δεν ήταν ισχυρός και επανειλημμένως διασπάσθηκε από τον στόλο του Μιαούλη, ο οποίος ενίσχυε με πολεμοφόδια και τρόφιμα τους πολιορκούμενους. Στις 24 Ιουλίου , 1000 ρουμελιώτες πολεμιστές υπό τον Γεώργιο Καραϊσκάκη ανάγκασαν τον Κιουταχή να αποσύρει τις δυνάμεις του στις υπώρειες του όρους Ζυγός, χαλαρώνοντας την πολιορκία του Μεσολογγίου. Αλλά και ο τουρκικός στόλος, παρενοχλούμενος από τον ελληνικό, αναγκάσθηκε να ζητήσει καταφύγιο στην αγγλοκρατούμενη Κεφαλληνία.
Στις 5 Αυγούστου ο Κίτσος Τζαβέλλας, επικεφαλής δυνάμεως Σουλιωτών πολεμιστών, εισήλθε στην πόλη, αναπτερώνοντας το ηθικό των πολιορκουμένων. Όμως, στις αρχές Νοεμβρίου, ο κοινός στόλος Τούρκων και Αιγυπτίων αποβίβασε 8.000 αιγύπτιους στρατιώτες κι ένα μήνα αργότερα κατέφθασε στην περιοχή ο Ιμπραήμ που είχε σχεδόν καταστείλει την Επανάσταση στην Πελοπόννησο. Τούρκοι, Τουρκαλβανοί και Αιγύπτιοι αριθμούσαν 25.000 άνδρες, με σύγχρονο πυροβολικό, που διοικούσαν γάλλοι αξιωματικοί. Οι Έλληνες είχαν να αντιπαρατάξουν 4.000 μαχητές.
Στις 25 Δεκεμβρίου 1825 άρχισε η δεύτερη φάση της πολιορκίας του Μεσολογγίου. Όπως και στην πρώτη πολιορκία, πάλι υπήρξε διάσταση απόψεων μεταξύ των δύο πασάδων. Ο αιγύπτιος Ιμπραήμ επεχείρησε με τις δικές του δυνάμεις να καταλάβει το Μεσολόγγι στις 16 Ιανουαρίου 1826. Απέτυχε, όμως, και αναγκάσθηκε να συμπράξει μετά του Κιουταχή. Οι δύο στρατοί κατέστησαν ασφυκτική την πολιορκία με ανηλεή κανονιοβολισμό του Μεσολογγίου και με την κατάληψη των στρατηγικής σημασίας νησίδων Βασιλάδι (25 Φεβρουαρίου) και Κλείσοβας (25 Μαρτίου ). Μετά την πτώση των δύο νησίδων, η θέση των πολιορκουμένων κατέστη δεινή, μετά και την αποτυχία του Μιαούλη να διασπάσει τον ναυτικό αποκλεισμό.
Η κατάσταση πλέον μέσα στην πόλη είχε φθάσει σε οριακό σημείο. Τρόφιμα δεν υπήρχαν και οι πολιορκούμενοι (γυναίκες, παιδιά, τραυματίες, γέροντες και μαχητές) σιτίζονταν με φύκια, δέρματα, ποντίκια και γάτες! Υπό τις συνθήκες αυτές, που καθιστούσαν αδύνατη την αποτελεσματική υπεράσπιση της πόλης, αποφασίστηκε σε συμβούλιο οπλαρχηγών και προκρίτων στις 6 Απριλίου η έξοδος και ορίστηκε γι' αυτή, η νύχτα του Σαββάτου του Λαζάρου προς Κυριακή των Βαΐων 10 Απριλίου. Τα μεσάνυχτα, σύμφωνα με το σχέδιο, χωρίστηκαν σε τρεις ομάδες, υπό τους Δημήτριο Μακρή, Νότη Μπότσαρη και Κίτσο Τζαβέλα, με την ελπίδα να διασπάσουν τις εχθρικές γραμμές, επωφελούμενοι από τον αιφνιδιασμό των πολιορκητών. Νωρίτερα είχαν σκοτώσει τους τούρκους αιχμαλώτους, ενώ στην πόλη παρέμειναν τραυματίες και γέροι. Όμως, το σχέδιο της εξόδου, είτε προδόθηκε, είτε δεν εφαρμόστηκε σωστά κι έτσι οι δυνάμεις του Ιμπραήμ κατέσφαξαν με τα γιαταγάνια τούς μαχητές της ελευθερίας. Στο μεταξύ, μέσα στο Μεσολόγγι είχαν αρχίσει οι σφαγές από τους Τουρκοαιγύπτιους, που είχαν εισβάλει από άλλο σημείο της πόλης. Σε πολλά σημεία σημειώθηκαν δραματικές σκηνές: ο δημογέροντας Χρήστος Καψάλης, όταν κυκλώθηκε από τους εισβολείς στο σπίτι του, όπου είχαν συγκεντρωθεί τραυματίες, γέροντες και γυναικόπαιδα, έβαλε φωτιά στην πυριτιδαποθήκη, ενώ ο μητροπολίτης Ρωγών Ιωσήφ ανατίναξε τον Ανεμόμυλο, στην τελευταία πράξη αντίστασης, όταν κυκλώθηκε από τους εχθρούς. Το πρωί της 10ης Απριλίου , ανήμερα των Βαΐων, η οθωμανική ημισέληνος κυμάτιζε στα χαλάσματα του Μεσολογγίου.
Οι πληροφορίες για τις απώλειες των Ελλήνων κατά την πολιορκία και την έξοδο είναι αντιφατικές. Πιθανότερο φαίνεται ότι από τους 3.000 που πήραν μέρος στην έξοδο, οι 1.700 έπεσαν ηρωικά μαχόμενοι. Ανάμεσα στους νεκρούς, ο Ιωάννης Παπαδιαμαντόπουλος, ο Μιχαήλ Κοκκίνης, ο Αθανάσιος Ραζηκότσικας, ο Νικόλαος Στορνάρης, ο γερμανός εκδότης της εφημερίδας «Ελληνικά Χρονικά» Ιάκωβος Μάγιερ και άλλοι γερμανοί φιλέλληνες. Γύρω στα 6.000 γυναικόπαιδα οδηγήθηκαν για να πουληθούν στη Μεθώνη και στα σκλαβοπάζαρα της Κωνσταντινούπολης και της Αλεξάνδρειας. Οι απώλειες για τους τουρκοαιγύπτιους εισβολής ανήλθαν σε 5.000 άνδρες.
Η Επανάσταση μετά την πτώση του Μεσολογγίου είχε σχεδόν κατασταλεί. Η φλόγα της, όμως, παρέμεινε άσβεστη, καθώς η ήττα μετατράπηκε σε νίκη. Ένα νέο κύμα φιλελληνισμού αναδύθηκε μετά την αμαύρωση του Αγώνα, εξαιτίας του εμφύλιου σπαραγμού. Αυτό με τη σειρά του επηρέασε εμμέσως την ευρωπαϊκή διπλωματία για τα εθνικά δίκαια των Ελλήνων. Πολλά έργα, ζωγραφικά, λογοτεχνικά και άλλα, απαθανάτισαν τη θυσία των Μεσολογγιτών. Ο εθνικός μας ποιητής Διονύσιος Σολωμός έγραψε την ημιτελή ποιητική του σύνθεση «Ελεύθεροι Πολιορκημένοι», με τους γνωστούς στίχους από το Σχεδίασμα Β':
Άκρα του τάφου σιωπή στον κάμπο βασιλεύει
Λαλεί πουλί, παίρνει σπυρί, κι η μάνα το ζηλεύει.
Τα μάτια η πείνα εμαύρισε' στα μάτια η μάνα μνέει'
Στέκει ο Σουλιώτης ο καλός παράμερα και κλαίει:
«Έρμο τουφέκι σκοτεινό, τι σ΄έχω γω στο χέρι;
Οπού συ μου ΄γινες βαρύ κι ο Αγαρηνός το ξέρει»
Αμέσως μετά την κατάληψη του Μεσολογγίου, ο Κιουταχής με τον στρατό του κατευθύνθηκε προς την Ανατολική Στερεά Ελλάδα, με αντικειμενικό σκοπό την κατάληψη της Αττικής. Ο Ιμπραήμ επανήλθε στην Πελοπόννησο για να εξαλείψει και τις τελευταίες εστίες αντίστασης σε Μάνη και Αργολίδα.
Το Μεσολόγγι απελευθερώθηκε στις 11 Μαΐου 1829. Το 1937 αναγνωρίστηκε ως «Ιερά Πόλις» και η Κυριακή των Βαΐων ορίστηκε ως επέτειος της εξόδου

ΕΠΙΚΑΙΡΑ ΑΠΟΦΘΕΓΜΑΤΑ

«Το αξίωμα δεν τιμά τον άνθρωπο, αλλά ο άνθρωπος το αξίωμα.»

Φίλων ο Αλεξανδρεύς

ΚΙΝΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΣΩΤΗΡΙΑ ΤΗΣ ΓΚΙΩΝΑΣ!

ΑΣΥΔΟΤΗ Η ΤΡΟΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΩΝ ΜΠΡΑΒΩΝ! ­­­

Βγάλτε Τις Κουκούλες Των Τρομοκρατών Εμπρηστών!

Ένα συγκλονιστικό γεγονός ξύπνησε τα ξημερώματα της 30ης Μάρτη τους λιγοστούς κατοίκους της Καλοσκοπής Γραβιάς Φωκίδας, που είναι χτισμένη στις πλαγιές της Γκιώνας.

Θρασύδειλοι εμπρηστές, κρυμμένοι στο σκοτάδι, έβαλαν για δεύτερη φορά φωτιά στο σπίτι του μέλους της Κίνησης για τη Σωτηρία της Γκιώνας Στέφανου Κόλλια, για να ολοκληρώσουν την καταστροφή του πρώτου εμπρησμού.

Ο Στέφανος είναι ένας από τους ελάχιστους νέους, που απαρνήθηκαν την Αθήνα και γύρισαν στην περιφέρεια, όπου έγινε μόνιμος κάτοικος Καλοσκοπής. Οι φλόγες τύλιξαν γρήγορα το σπίτι και λίγες ώρες ήταν αρκετές για να καταστραφεί ολοσχερώς. Η καταστροφή, που ξεκίνησε σήμερα τα χαράματα, έγινε αντιληπτή τυχαία από κάτοικο της περιοχής, που εκείνη της ώρα είχε βγει από το σπίτι του. Έντρομος ενημέρωσε την πυροσβεστική, ξύπνησε και κινητοποίησε αμέσως τους περίοικους, ενώ γρήγορα όλο το χωριό έσπευσε επί τόπου για να βοηθήσει στο σβήσιμο της πυρκαγιάς. Έτσι, αποτράπηκε τουλάχιστον η επέκταση στα γύρω σπίτια, κάποια εκ των οποίων είχαν στην αυλή δεξαμενές πετρελαίου και γκαζιού και αποσοβήθηκε ένα άλλο ολοκαύτωμα της ηρωικής «Κουκουβίστας», σαν αυτό που είχαν κάνει οι φασίστες κατακτητές το 1944. Ευτυχώς, κανείς δεν ήταν μέσα στο σπίτι, καθώς ο Στέφανος έλειπε για λόγους υγείας στην Αθήνα. Όπως φαίνεται όμως ο αγώνας του για την σωτηρία της Γκιώνας, από την αλόγιστη εκμετάλλευση των μεταλλείων, ήταν πολύ σημαντικός για να θελήσουν κάποιοι να τον εκφοβίσουν για να του κλείσουν το στόμα. Η Πυροσβεστική και η αστυνομία, που ειδοποιήθηκαν, έφτασαν όταν ήταν πια αργά, γιατί τα οχήματα ξεκίνησαν από την Άμφισσα και το Πολύδροσο. Η Αστυνομία διενεργούσε και διενεργεί έρευνα για την ταυτότητα των δραστών, οι έρευνες όμως αυτές δεν πλησίασαν κανέναν από τους φυσικούς τρομοκράτες, που αποθρασύνθηκαν και ξαναχτύπησαν ολοκληρώνοντας την καταστροφή. Όμως για μας είναι γνωστοί... Τουλάχιστον οι ηθικοί αυτουργοί. Δεν είναι τυχαίο, που οι τρομοκράτες θρασύδειλοι εμπρηστές «χτύπησαν» μετά από συγκεντρώσεις των κατοίκων της περιοχής ενάντια στην ασυδοσία των μεταλλείων. Δεν είναι τυχαίο, που πριν μερικές μέρες η «Κίνηση για τη σωτηρία της Γκιώνας» κατέθεσε ένσταση κατά της Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων της εταιρείας «ΕΛΜΙΝ Α.Ε.» συμφερόντων Βαρδινογιάννη. Αποκορύφωμα η «αυθόρμητη» κινητοποίηση δεκάδων εργαζομένων της εταιρείας S&B και υπεργολάβων, στα πλαίσια της συγκέντρωσης στον Αποστολιά Φωκίδας στις 14 Δεκέμβρη 2008, με πληρωμένα τα έξοδα μετακίνησης για αρκετούς. Στοχοποιούν τους υπερασπιστές της Γκιώνας, για να μπορέσουν άνετα να ρίξουν τα βάρη της κρίσης στους εργαζόμενους και στο περιβάλλον. Φυσικοί αυτουργοί είναι εκείνοι οι θρασύδειλοι τρομοκράτες, που πιστεύουν ότι οι αγώνες σταματούν με μια πυρκαγιά, πως πάνω από τα συντρίμμια των πατρογονικών εστιών τα στόματα σφραγίζουν και δεν είναι η οργή αυτή που δυναμώνει την πάλη. Όμως οι κάτοικοι της Καλοσκοπής και των χωριών της Γκιώνας έχουν διαφορετική άποψη. Μια βουβή οργή έχει ήδη ξεσπάσει, που θα γίνει αγανάκτηση και αγώνας. Ήδη πολλοί προτρέπουν την «Κίνηση για τη σωτηρία της Γκιώνας» να οργανώσει πορεία διαμαρτυρίας. Γι’ αυτούς τους λόγους συνεδριάζει απόψε η συντονιστική επιτροπή των χωριών.

Γκιώνα, 30 Μαρτίου 2009

Η Κίνηση για τη Σωτηρία της Γκιώνας.

Συγκέντρωση στην Καλοσκοπή ενάντια στην τρομοκρατία!

Ειρηνική συγκέντρωση διαμαρτυρίας ενάντια στην τρομοκρατία των κερδοσκόπων, που καταστρέφουν το φυσικό πλούτο της Γκιώνας, πραγματοποίησαν στις 5/4/09 στην πλατεία της Καλοσκοπής Γραβιάς (Φωκίδα) εκατοντάδες αγανακτισμένοι κάτοικοι των χωριών της Γκιώνας και της ευρύτερης περιοχής.
Εξάλλου, η κινητοποίηση είχε και χαρακτήρα συμπαράστασης στον ενεργό υπερασπιστή του περιβάλλοντος Στέφανο Κόλλια, που θρασύδειλοι του κατέστρεψαν ολοσχερώς το σπίτι με εμπρησμό.
Οι συγκεντρωμένοι στην συνέχεια πραγματοποίησαν πορεία από την πλατεία στο σπίτι του θύματος των τρομοκρατών φωνάζοντας συνθήματα.
Επίσης, συνέταξαν και εξέδωσαν ψήφισμα το οποίο έχει ως εξής:

ΨΗΦΙΣΜΑ

Των Συγκεντρωμένων στην Καλοσκοπή στις 5 Απριλίου 2009

Καταγγέλλουμε την τρομοκρατική εμπρηστική επίθεση στο σπίτι του Στέφανου Κόλλια, μέλους της Κίνησης για την Σωτηρία της Γκιώνας, στην Καλοσκοπή Φωκίδας, ξημερώματα Δευτέρας 30 Μαρτίου.
Η επίθεση αυτή δεύτερη μέσα σε διάστημα τριών μηνών, προκάλεσε την ολοκληρωτική καταστροφή του σπιτιού, ξυπνώντας μνήμες του ολοκαυτώματος του χωριού από τους φασίστες κατακτητές.
Δεν είναι τυχαίο που οι τρομοκράτες θρασύδειλοι εμπρηστές «χτύπησαν»
· Την πρώτη φορά στις 26/12/08, λίγες μέρες μετά από συγκέντρωση που διοργάνωσε η Κίνηση στον Αποστολιά στις 14/12, με μαζική συμμετοχή κατοίκων των χωριών, στην οποία εμφανίστηκαν «αυθόρμητα» ένστολοι εργαζόμενοι της εταιρίας S&B με πρόθεση να την διαλύσουν
· Τη δεύτερη φορά στις 30/3, λίγες μέρες μετά την κατάθεση ένστασης κατά της μελέτης περιβαλλοντικών επιπτώσεων της εταιρίας ΕΛΜΙΝ από την Κίνηση και άλλους φορείς της περιοχής
Είναι φανερό ότι κάποιοι ενοχλήθηκαν από τη δημιουργία της Κίνησης, γιατί αυτή συσπείρωσε τους κατοίκους της περιοχής και εξέφρασε την οργή και αγανάκτηση για την καταστροφή που συντελείται εδώ και χρόνια στην περιοχή από την ασύδοτη και ανεξέλεγκτη δραστηριότητα των μεταλλευτικών εταιριών. Μια δραστηριότητα που προκαλεί εξάντληση των υδάτινων πόρων, ρύπανση νερών και εδαφών, καταστροφή των δασών, της χλωρίδας και πανίδας (εξορύξεις πραγματοποιούνται και μέσα σε περιοχές NATURA), και κατά συνέπεια υποβάθμιση της ζωής, καταστροφή παραδοσιακών δραστηριοτήτων (γεωργία, κτηνοτροφία, υλοτομία), εμπόδια σε κάθε προσπάθεια διαφορετικού τύπου ανάπτυξης.
Όλα αυτά βέβαια με τη συναίνεση των αρμοδίων αρχών (υπουργείων και τοπικών αρχών) και κάτω από την ομπρέλα μιας απαρχαιωμένης νομοθεσίας χουντικής έμπνευσης (Μεταλλευτικός Κώδικας) η οποία ταυτίζει το δημόσιο συμφέρον με τα συμφέροντα των εταιριών. Έτσι χρόνια τώρα στην περιοχή έχει επιβληθεί ένα μονοδιάσταστο μοντέλο «ανάπτυξης» που απαξιώνει κάθε άλλη παραγωγική δραστηριότητα, που θα μπορούσε να δώσει ζωή στα χωριά, με σοβαρό ενδεχόμενο αν κάποια στιγμή η οικονομικές συγκυρίες το επιβάλλουν (πτώση τιμών βωξίτη) να μετατραπεί η περιοχή σε ένα νέο Μαντούδι.
Δυστυχώς οι τρομοκράτες εμπρηστές δεν κρύβονται μόνο στο σκοτάδι της νύχτας, αλλά καλύπτονται και από το σκοτάδι της απουσίας ερευνών από την πλευρά των αρμοδίων αρχών και κυρίως από το σκοτάδι του γενικότερου κλίματος εκφασισμού της κοινωνικοπολιτικής ζωής που έχει στόχο την κατάπνιξη κάθε φωνής που αντιστέκεται και διεκδικεί
Απευθυνόμενοι στους εμπνευστές και δράστες της αποτρόπαιας αυτής πράξης δηλώνουμε απερίφραστα πως αυτή τη φορά κατάφεραν να πετύχουν πολύ περισσότερα από την καταστροφή ενός σπιτιού
· Να μας πεισμώσουν και να μας συσπειρώσουν περισσότερο
· Να διευρυνθεί το κίνημα αλληλεγγύης και συμπαράστασης
· Να μαζικοποιηθεί ο αγώνας μας
Καλούμε:
θεσμικούς φορείς και συλλογικότητες να καταδικάσουν αποφασιστικά τέτοιες ενέργειες
Απαιτούμε:
· Να αποκαλυφθούν και να τιμωρηθούν οι φυσικοί και ηθικοί αυτουργοί του εμπρησμού
· Να υπάρξει πλήρης αποζημίωση για την αποκατάσταση των ζημιών
· Να ασχοληθούν επιτέλους οι αρμόδιοι φορείς με το πρόβλημα της καταστροφής της Γκιώνας

Από Τον Εμπρησμό Κρατάμε Τη Φωτιά,
Να Φωτίζει Τους Αγώνες Μας!
Τους Χαρίζουμε Τις Στάχτες Της Βάρβαρης
& Απάνθρωπης Ενέργειας!

Η Αλληλεγγύη & Ο Αγώνας Είναι Τα «Όπλα» Μας!

Η ΚΙΝΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΣΩΤΗΡΙΑ ΤΗΣ ΓΚΙΩΝΑΣ.
Το παρόν ψήφισμα προσυπέγραψαν και οι πιό κάτω:
ΦΟΡΕΙΣ – ΣΥΛΛΟΓΙΚΟΤΗΤΕΣ (αλφαβητικά)
Αθηναϊκός ορειβατικός σύλλογος
Δίκτυο για τη διάσωση του Κορινθιακού
Δίκτυο για τη σωτηρία Ασωπού – Ευβοϊκού
Ελληνικό κέντρο περίθαλψης άγριων ζώων – τμήμα Πελοποννήσου
Επιτροπή για τη διάσωση του Ελαιώνα
Κωστής Γιωργάκης, Ομοσπονδία ΣΕΤΕΕ
Οικολογική κίνηση Αντίκυρας «η Άρτεμις»
Όμιλος φίλων του δάσους Ν. Φθιώτιδας
Ομοσπονδία Οικολογικών Οργανώσεων Κορινθιακού «Η ΑΛΚΥΩΝ»
Ορειβατικός σύλλογος Άμφισσας
Παναιτωλοακαρνανικό μέτωπο για το περιβάλλον
Παναττικό δίκτυο κινημάτων πόλης
Πανελλήνια Ένωση Καταναλωτών «ΒΙΟΖΩ»
Παρατηρητήριο μεταλλευτικών δραστηριοτήτων – Χαλκιδική
Παρμενόπουλος Βαγγέλης, ΤΕΕ Αν. Στερεάς
Πολίτες Φωκίδας
Πολιτιστικός σύλλογος Αποστολιά
Πολιτιστικός σύλλογος Καστελλίων
Πρωτοβουλία Ν. Κορινθίας για τη σωτηρία του Κορινθιακού
Σύλλογος γυναικών Πανόρμου
Σύλλογος ερασιτεχνών αλιέων
Σύλλογος εργαζομένων Ινστιτούτου Τεχνολογίας Υπολογιστών Πάτρας
Συμπαράταξη Βοιωτών για το περιβάλλον
ΜΕΣΑ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ
· Εφημερίδα «Δρυάς»
· Περιοδικό «Γαλέρα»
· Περιοδικό «οικολογείν»
· Ραδιοφωνικός σταθμός «το κόκκινο»
ΠΟΛΙΤΙΚΑ ΚΟΜΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΑΡΑΤΑΞΕΙΣ
· Δημοτική κίνηση «Ανοιχτή πόλη»
· Οικολόγοι Πράσινοι
· Πολιτική κίνηση «η αξιοπρέπεια»
· ΣΥΡΙΖΑ:
Τσούκαλης – βουλευτής
Θεματική περιβάλλοντος
Νομαρχιακή Επιτροπή Κορινθίας
Νομαρχιακή Επιτροπή Φθιώτιδας
Νομαρχιακή Επιτροπή Φωκίδας

ΕΛΕΥΘΕΡΟΙ ΠΟΛΙΟΡΚΗΜΕΝΟΙ (Δ. ΣΟΛΩΜΟΣ)

ΣΧΕΔΙΑΣΜΑ Α'

1

Τότες εταραχτήκανε τα σωθικά μου, και έλεγα πως ήρθε ώρα να ξεψυχήσω' κ' ευρέθηκα σε σκοτεινό τόπο και βροντερό, που εσκιρτούσε σαν κλωνί στάρι 'ς το μύλο που αλέθει ογλήγορα, ωσάν το χόχλο 'ς το νερό που αναβράζει' ετότες εκατάλαβα πως εκείνο ήτανε το Μεσολόγγι' αλλά δεν έβλεπα μήτε το κάστρο, μήτε το στρατόπεδο, μήτε τη λίμνη, μήτε τη θάλασσα, μήτε τη γη που επάτουνα, μήτε τον ουρανό' εκατασκέπαζε όλα τα πάντα μαυρίλα και πίσσα, γιομάτη λάμψι, βροντή, και αστροπελέκι' και ύψωσα τα χέρια μου και τα μάτια μου να κάνω δέηση, και ιδού μες' 'ς την καπνίλα μία μεγάλη γυναίκα με φόρεμα μαύρο σαν του λαγού το αίμα, όπου η σπίθα έγγιζε κ' εσβενότουνε' και με φωνή, που μου εφαίνονταν πως νικάει την ταραχή του πολέμου, άρχισε.

Το χάραμα επήρα
Του Ήλιου το δρόμο,
Κρεμώντας τη λύρα
Τη δίκαιη 'ς τον ώμο,
Κι' απ' όπου χαράζει
Ως όπου βυθά,

Τα μάτια μου δεν είδαν τόπον ενδοξότερον από τούτο το αλωνάκι.

2.

Παράμερα στέκει
Ο άντρας και κλαίει'
Αργά το τουφέκι
Σηκώνει, και λέει'
"Σε τούτο το χέρι
Τι κάνεις εσύ;
Ο εχθρός μου το ξέρει
Πως μου είσαι βαρύ."

Της μάνας ω λαύρα!
Τα τέκνα τριγύρου
Φθαρμένα και μαύρα,
Σαν ίσκιους ονείρου'
Λαλεί το πουλάκι
στου πόνου τη γη,
Και βρίσκει σπυράκι,
Και μάνα φθονεί.

3.

Γροικούν να ταράζη
Του εχθρού τον αέρα
Μιαν άλλη, που μοιάζει
Τ' αντίλαλου πέρα'
Και ξάφνου πετειέται
Με τρόμου λαλιά'
Πολύ ώρα γροικειέται
Κι' ο κόσμος βροντά.

4.

Αμέριμνον όντας
Τ' Αράπη το στόμα
Σφυρίζει, περνώντας
στου Μάρκου το χώμα
Διαβαίνει, κι' αγάλι
Ξαπλώνετ' εκεί,
Που εβγήκ' η μεγάλη
Του Μπάϋρον ψυχή.

5.

Προβαίνει και κράζει
Τα έθνη σκιασμένα.

6.

Και ω πείνα και φρίκη!
Δε σκούζει σκυλί!

7.

Και η μέρα προβαίνει,
Τα νέφια συντρίβει
Να, η νύχτα που βγαίνει,
Κι αστέρι δεν κρύβει.

H ΕΞΟΔΟΣ TOY ΜΕΣΟΛΟΓΓΙΟΥ.

Σήμερα και αύριο θα πραγματοποιηθεί στο Μεσολόγγι, η 183η επέτειος από την Εξόδο της Φρουράς των ΕΛEYΘEPΩN ΠOΛIOPKHMENΩN.

Σημαντικότατο ρόλο έπαιξε το Μεσολόγγι κατά τη διάρκεια του απελευθερωτικού αγώνα των Ελλήνων. Μετά τη μάχη του Πέτα, οι Τούρκοι κατευθύνθηκαν στο Μεσολόγγι του οποίου η στρατηγική θέση εξασφάλιζε τον έλεγχο της Πελοποννήσου για όποιον το κατακτούσε. Η πρώτη σημαντική απειλή ήρθε την 20η Ιουλίου 1822 από τη θάλασσα, όταν έφτασε ενωμένος τουρκικός και αιγυπτιακός στρατός υπό τις διαταγές του Χασάν Πασά με 84 καράβια. Μετά από την πρώτη αποτυχημένη επίθεση οι Έλληνες ξεκινούν διαπραγματεύσεις με διαμεσολαβητή τον Βαρνακιώτη (ο οποίος στη συνέχεια λέγεται ότι «προσκύνησε» τους Τούρκους) με τον Ομέρ Βρυώνη. Η πόλη προστατευόταν από το «φράχτη» το χωμάτινο ανάχωμα που είχε κατασκευάσει ο Αθ. Ραζηκώτσικας και από την έξω μεριά με μια τάφρο πλάτους 2μ., βάθους 1,20 μ. και μήκους 1600 μ. Κατά μήκος του φράχτη παρατάχτηκαν 350 άνδρες από το Μεσολόγγι και 500 Αιτωλικιώτες. Πάνω στο τείχος υπήρχαν ακόμη 14 κανόνια και 2 τουρκικά που είχαν πάρει καθώς και μπαρούτι για ένα μήνα.Στις 21 Οκτωβρίου φτάνουν στην πόλη ο Κίτσος Τζαβέλας και ο Μπότσαρης με λίγους άνδρες και στη σύσκεψη που ακολούθησε με τον Μαυροκορδάτο αποφασίζουν «αγώνα μέχρις εσχάτων».Την αποτυχία της τουρκικής επίθεσης των 11.000 ανδρών διαδέχτηκαν διαπραγματεύσεις οι οποίες έδωσαν πολύτιμο χρόνο στους Μεσολογγίτες για να οργανώσουν την άμυνά τους και στους Υδραίους να προλάβουν να στείλουν στις 8 Νοεμβρίου επτά καράβια για να βοηθήσουν το Μεσολόγγι.
Οι Τούρκοι όρισαν την επίθεση ανήμερα των Χριστουγέννων του 1822, με σκοπό να βρουν τους Έλληνες απροετοίμαστους λόγω της γιορτής. Την παραμονή της επίθεσης, ο Κωνσταντίνος Γούναρης από τα Γιάννενα, ο Έλληνας γραμματέας του Ομέρ Βρυώνη, του οποίου τη γυναίκα και τα παιδιά είχαν όμηρους οι Τούρκοι στην Άρτα, πρόδωσε το σχέδιο στους Έλληνες κι έτσι όταν επιτέθηκαν οι Τούρκοι βρήκαν άντρες και γυναίκες σε κάθε προμαχώνα να αντιστέκονται ηρωικά. Έτσι οι Έλληνες πήραν τη νίκη, ενώ ο Γούναρης μετά τη σφαγή της οικογένειάς του καλογέρεψε στο μοναστήρι της Κλεισούρας.
Στα χρόνια που μεσολάβησαν ανάμεσα στις δύο πολιορκίες, οργανώνεται η οχύρωση της πόλης με άνοιγμα μεγάλης τάφρου, που ανατέθηκε στον Ιταλό φιλέλληνα μηχανικό Πέτρο Κοκκίνη, και με 48 κανόνια. Έχοντας τελεσίγραφο του Σουλτάνου ο Κιουταχής με 35.000 στρατό, στρατοπεδεύει έξω από το Μεσολόγγι τέλος Απριλίου του 1825. Μέσα στο Μεσολόγγι βρίσκονταν περίπου 4.500 Έλληνες μαχητές. Στη θάλασσα ο στόλος του Μαχμούτ Πασά περιπολεί και εφοδιάζει τους Τούρκους με τρόφιμα και πολεμοφόδια συνεχώς. Τον Ιούνιο ο Κιουταχής διατάζει γενική έφοδο η οποία αντικρούεται με πάθος. Βλέποντας την ηρωική αντίσταση ο Κιουταχής επιχειρεί διαπραγματεύσεις για να πετύχει συνθήκη, κάτι που οι Έλληνες αρνούνται. Η πολιορκία συνεχίζεται και οι Έλληνες, αν και χωρίς τροφή και πολεμοφόδια, εξακολουθούν να αντιστέκονται και προκαλούν το θυμό του Σουλτάνου που απειλεί να του «πάρει το κεφάλι αν δεν πέσει το Μεσολόγγι».
Το Δεκέμβριο του 1825 ο Ιμπραήμ Πασάς πολιορκεί το Μεσολόγγι και αφού αποτυγχάνει, επιζητεί τη συνεργασία του Κιουταχή. Η κατάσταση όμως για τους Έλληνες χωρίς προμήθειες γίνεται όλο και πιο απελπιστική, καθώς ο λιμός και οι αρρώστιες είναι πλέον γεγονός. Ο Μιαούλης αδυνατεί να εφοδιάσει τους μαχητές κι έτσι αποφασίζεται η Έξοδος τη νύχτα της 10ης Απριλίου του 1826. Κατασκευάστηκαν τρεις κινητές γέφυρες που στήθηκαν σε ισάριθμα σημεία. Σε αυτές μοιράστηκαν όσοι θα εξέρχονταν, ενώ οι ανήμποροι μαζί με όσους επέλεξαν να πεθάνουν κοντά τους, κατέλαβαν τα ανθεκτικότερα κτίρια μαζί με πυρομαχικά για να πολεμήσουν μέχρις εσχάτων. Πριν την Έξοδο μεταλαμβάνουν των Αχράντων Μυστηρίων και καίνε ό,τι περιττό. Λίγο πριν όμως, αντιλαμβάνονται την προδοσία του σχεδίου στον Ιμπραήμ από κάποιον, πιθανώς Τούρκο, από το Σώμα του οπλαρχηγού Ίσκου. Αν και τροποποιούν το σχέδιο, η σύγχυση, ο πανικός την ώρα της Εξόδου και τα τουρκικά πυρά προκαλούν τεράστιες απώλειες. Η υποστήριξη που περίμεναν στον Αϊ-Συμιό από τους μαχητές του Καραϊσκάκη, δεν ήρθε λόγω αιφνίδιας αντικατάστασής του στη ηγεσία των δυνάμεων της Στερεάς Ελλάδας.Μόλις 1.300 μαχητές κατάφεραν να φτάσουν στην Άμφισσα, ενώ αποδεκατίστηκαν τα γυναικόπαιδα. Όσοι δεν κατάφεραν να βγουν, με αρχηγό τον Χρήστο Καψάλη έβαλαν φωτιά και ανατίναξαν την πυριτιδαποθήκη. Ο δεσπότης Ιωσήφ Ρωγών μετά από σκληρή αντίσταση επί δύο μερόνυχτα στον ανεμόμυλο, έβαλε φωτιά στο τελευταίο βαρέλι με τα πολεμοφόδια ολοκληρώνοντας περίλαμπρα στις 12 Απριλίου του 1826, το Έπος της Εξόδου.

Επίκαιρο Ρητό.

«Τρία πράγματα πρέπει να θυμάται κανείς όταν βρίσκεται στην εξουσία: Ότι κυβερνάει ανθρώπους, ότι πρέπει να διαχειρίζεται την εξουσία σύμφωνα με το νόμο και ότι δεν θα κυβερνάει αιώνια.»

Αγάθων

Ο Ελληνοτουρκικός Πόλεμος του 1897.

Η πρώτη τουφεκιά έπεσε στις 6 Απριλίου1897 και οι πολεμικές συγκρούσεις τερματίστηκαν στις 8 Μαΐου του ίδιου χρόνου με ήττα της Ελλάδας.

Στις αρχές του 1896 την Ελλάδα κυβερνούσε ο Θεόδωρος Δηλιγιάννης, πολιτικός με δημαγωγικές τάσεις. Εκτός από τα μεγάλα και δυσεπίλυτα οικονομικά προβλήματα, είχε να αντιμετωπίσει και την κατάσταση στην Κρήτη, που βρισκόταν τότε υπό οθωμανικό ζυγό. Η διακυβέρνηση της μεγαλονήσου από τον ελληνικής καταγωγής Καραθεοδωρή Πασά είχε στεφθεί από αποτυχία. Τα φιλελεύθερο και φιλοδίκαιο πνεύμα του εξόργισε τους Τουρκοκρητικούς, οι οποίοι αποφάσισαν να καταστήσουν αδύνατη την περαιτέρω παραμονή του στο νησί. Ταραχές εξερράγησαν και δολοφονίες χριστιανών προκρίτων σημειώθηκαν, όχι κάτι ασυνήθιστο στη μακραίωνα διαβίωση μουσουλμάνων και χριστιανών στην Κρήτη.Τον Καραθεοδωρή Πασά διαδέχθηκε ο τουρκαλβανός Τουρχάν Πασάς, ο οποίος ούτε και αυτός έγινε αποδεκτός από τους ομοδόξους του. Με προτροπή των μεγάλων δυνάμεων, τη διοίκηση της Κρήτης ανέλαβε ο χριστιανός Γεώργιος Βέροβιτς, πρώην διοικητής της Σάμου. Η κατάσταση, όμως, παρέμεινε έκρυθμη και το αίμα έρεε άφθονο. Οι χριστιανοί Έλληνες, που αποτελούσαν το 80% των κατοίκων της Κρήτης, είχαν ξεσηκωθεί και ζητούσαν αυτονομία για το νησί τους.Η Αγγλία, η Γαλλία, η Ρωσία, η Αυστρία και η Ιταλία έστειλαν από ένα πλοίο στην Κρήτη για την προστασία των υπηκόων τους. Το ίδιο ήθελε να πράξει και η Ελλάδα, αλλά εμποδίστηκε από τις πρεσβευτές των Μεγάλων Δυνάμεων στην Αθήνα. Πάντως, βοήθεια έφθανε από την Ελλάδα στην Κρήτη, χάρη στην ιδιωτική πρωτοβουλία και συγκεκριμένα την «Εθνική Εταιρεία», μια μεγαλοϊδεατική οργάνωση, με βαθιές ρίζες στην ελίτ της αθηναϊκής κοινωνίας και της ελληνικής διασποράς.
Η ενέργεια αυτή προκάλεσε την αντίδραση του Σουλτάνου Αμπντούλ Χαμίτ, ενώ από την πλευρά τους οι Μεγάλες Δυνάμεις προσπαθούσαν να τον πείσουν να δώσει μεγαλύτερα προνόμια στην Κρήτη. Ο Σουλτάνος δέχθηκε ο διοικητής της Κρήτης να είναι πάντοτε χριστιανός και να διορίζεται με τη σύμφωνη γνώμη των μεγάλων Δυνάμεων, αλλά την ίδια ώρα ενθάρρυνε τους Τουρκοκρητικούς να γίνονται καθημερινά προκλητικότεροι.Στις 24 Γενάρη 1897 οι μουσουλμάνοι προέβησαν σε σφαγές χριστιανών στα Χανιά. Ο Δηληγιάννης, ευρισκόμενος σε δύσκολη θέση και υπό την πίεση των λαϊκών αντιδράσεων, αναγκάσθηκε να στείλει στρατιωτικές δυνάμεις στην Κρήτη, γνωρίζοντας ότι αυτό θα αποτελούσε αιτία πολέμου για την Υψηλή Πύλη. Στολίσκος πολεμικών πλοίων κατευθύνθηκε στο νησί υπό τον βασιλόπαιδα Γεώργιο, ενώ ο συνταγματάρχης Τιμολέων Βάσσος με χίλιους άνδρες αποβιβάσθηκε στον όρμο του Κολυμπαρίου (δυτικά των Χανίων), με εντολή να καταλάβει την Κρήτη εν ονόματι του Βασιλιά Γεωργίου Α'.Στις 7 Φεβρουαρίου είχε την πρώτη του επιτυχία, όταν κατανίκησε τετραπλάσια δύναμη τουρκοκρητών και οθωμανικών δυνάμεων. Στρατιωτικά αγήματα είχαν αποβιβάσει στο νησί και οι Μεγάλες Δυνάμεις, που απαγόρευσαν κάθε περαιτέρω επιθετική ενέργεια στον Βάσσο και τους άνδρες του. Με την παρουσία ελληνικών δυνάμεων στην Κρήτη, ο Σουλτάνος δεν είχε άλλη δυνατότητα, παρά να κηρύξει τον πόλεμο κατά της Ελλάδας. Το έπραξε στις 5 Απριλίου 1897.Την εποχή εκείνη, η ελληνοτουρκική μεθόριος διέτρεχε τη γραμμή από την Άρτα έως τις νοτιοανατολικές προσβάσεις του Ολύμπου. Οι Οθωμανοί συγκέντρωσαν στρατιωτική δύναμη, αποτελούμενη από 121.500 άνδρες και 1300 ιππείς, με αρχηγό τον Ετέμ Πασά και γερμανούς συμβούλους. Οι ελληνικές δυνάμεις παρέταξαν 54.000 άνδρες και 500 ιππείς, με επικεφαλής τον διάδοχο Κωνσταντίνο.Η πρώτη εβδομάδα των πολεμικών επιχειρήσεων αναλώθηκε σε μάχη χαρακωμάτων κατά μήκος των Θεσσαλικών συνόρων. Στις 11 Απριλίου, ο Ετέμ Πασάς και οι άνδρες του εισήλθαν στο ελληνικό έδαφος από τα στενά της Μελούνας και διέσπασαν γρήγορα τις ελληνικές δυνάμεις στον Τύρναβο (12/4 ). Οι έλληνες στρατιώτες υποχώρησαν άτακτα και συμπτύχθηκαν στα Φάρσαλα, όπου αντέταξαν νέα γραμμή άμυνας. Η Λάρισα αφέθηκε στην τύχη της και καταλήφθηκε από τους Τούρκους στις 13 Απρίλη , αφού προηγουμένως είχε εκκενωθεί από τους κατοίκους της. Την ίδια μέρα, τουρκική δύναμη κατευθύνθηκε στο Βελεστίνο, όπου αντιμετωπίστηκε από τον Συνταγματάρχη Σμολένσκη και την ταξιαρχία του.Με πεσμένο το ηθικό, οι Έλληνες υπέστησαν και νέα ήττα στα Φάρσαλα, στις 24 Απρίλη , υποχωρώντας αυτή τη φορά με τάξη. Ο Σμολένσκης διατάχθηκε να εγκαταλείψει το Βελεστίνο και να μεταβεί με τις δυνάμεις του στον Δομοκό, όπου ο Έλληνες προετοίμαζαν νέα γραμμή άμυνας. Μάταια, όμως, αφού ο υπέρτερος τουρκικός στρατός πέτυχε μια ακόμη νίκη στις 5 Μαΐου, έχοντας πλέον ανοιχτό το δρόμο για την Αθήνα. Σε μια ύστατη προσπάθεια, ο Σμολένσκης, που αποδείχθηκε ο πιο αξιόπιστος στρατιωτικός, διατάχθηκε από τον Κωνσταντίνο να κρατήσει το πέρασμα στις Θερμοπύλες. Δεν χρειάστηκε, γιατί επενέβησαν οι Μεγάλες Δυνάμεις.Ο τσάρος Νικόλαος Β', συγγενής εκ μητρός του έλληνα βασιλιά Γεωργίου Α', έπεισε τον Σουλτάνο να διατάξει κατάπαυση του πυρός. Το σχετικό πρωτόκολλο υπογράφτηκε στο χωριό Ταράτσα της Λαμίας στις 8/5/1897, με τους Οθωμανούς να έχουν ανακαταλάβει όλη τη Θεσσαλία. Στο μέτωπο της Ηπείρου η ανακωχή έγινε μία μέρα νωρίτερα (7/5/ 1897). Τα πράγματα εκεί είχαν εξελιχθεί καλύτερα για τον Ελληνικό Στρατό. Οι δυνάμεις του συνταγματάρχη Μάνου όχι μόνο κράτησαν στη γραμμή Άρτας - Πέτα, αλλά προήλασαν και μέσα στο τουρκικό έδαφος. Οι απώλειες για την ελληνική πλευρά ήταν 672 νεκροί, 2.383 τραυματίες και 252 αιχμάλωτοι και για την τουρκική 1111 νεκροί, 3.238 τραυματίες και 15 αιχμάλωτοι.Οι βασικότερες αιτίες για την εθνική ντροπή του 1897 ήταν η έλλειψη διορατικότητας από την πολιτική τάξη και το απαράσκευο του ελληνικού στρατού. Η κυβέρνηση Δηλιγιάννη, για να αντιμετωπίσει το οικονομικό πρόβλημα της χώρας, είχε περικόψει τις στρατιωτικές δαπάνες, ενώ ο κομματισμός βασίλευε στο στρατό, με την προαγωγή στις ανώτερες θέσεις ανίκανων αξιωματικών.
Ο στρατηγός και μετέπειτα δικτάτωρ Θεόδωρος Πάγκαλος χαρακτηρίζει στα Απομνημονεύματά του «ένοπλο συρφετό» το ελληνικό εκστρατευτικό σώμα και αναφέρει σχετικά: «Η κατάστασις του στρατού μας ήτο οικτρά… Τα στελέχη του πεζικού, εκτός ολίγων, ήσαν τελείως αμαθή και ανίκανα. Η μεγίστη πλειοψηφία των ανωτέρων αξιωματικών απετελείτο από αγαθούς τύπους, των οποίων η στρατιωτική μόρφωσις περιωρίζετο εις την τακτικήν της καταδιώξεως, ληστών, φυγοδίκων και ζωοκλεπτών… Αυτός ήτο στρατός, διά του οποίου η ανεκδιήγητος εκείνη κυβέρνησις ενόμιζεν ότι θα νικήση την Τουρκική Αυτοκρατορία…». Το οριστικό τέλος του ελληνοτουρκικού πολέμου γράφτηκε στις 22 Νοεμβρίου 1897 στην Κωνσταντινούπολη, με καταρρακωμένο το γόητρο της χώρας και την υπερηφάνεια των Ελλήνων. Ο Θεόδωρος Δηληγιάννης είχε παραιτηθεί υπό το βάρος της ήττας και τη Συνθήκη της Κωνσταντινούπολης υπέγραψε ο Αλέξανδρος Ζαΐμης. Με τη συμφωνία, που επεξεργάστηκαν οι Μεγάλες Δυνάμεις, οι εδαφικές απώλειες για την Ελλάδα ήταν μικρές, αφού επανέκτησε τη Θεσσαλία, την οποία είχε χάσει στο πεδίο της μάχης.Όμως, η Ελλάδα των τόσων οικονομικών προβλημάτων και του τρικούπειου «Δυστυχώς επτωχεύσαμεν!» υποχρεώθηκε να καταβάλει μια υπέρογκη αποζημίωση στην Τουρκία (4.000.000 τουρκικές λίρες), ως πολεμική επανόρθωση. Αναγκάσθηκε να λάβει ένα ακόμη δάνειο και προκειμένου να ξεπληρώσει το δυσβάστακτο χρέος της τέθηκε υπό Διεθνή Οικονομικό Έλεγχο. Αυτό είχε ως συνέπεια να εκχωρήσει πηγές των δημοσίων εσόδων στους πιστωτές της και να δημιουργηθούν έτσι τα περίφημα μονοπώλια στο τσιγαρόχαρτο, το αλάτι, το πετρέλαιο, τον καπνό, τα σπίρτα και τα τραπουλόχαρτα, που θα διατηρηθούν μέχρι την είσοδο της χώρας μας στην ΕΟΚ το 1981.Το θετικό για τις εθνικές διεκδικήσεις ήταν η αποχώρηση των Οθωμανών από την Κρήτη, η οποία απέκτησε την αυτονομία της (1898), πρώτο στάδιο για την ενσωμάτωσή της στην Ελλάδα (1913). Η εθνική οργή θα απαλυνθεί με τον καιρό, η φτωχή Ελλάδα γρήγορα θα σηκώσει κεφάλι και 15 χρόνια αργότερα θα γραφτεί το έπος των Βαλκανικών Πολέμων του 1912-1913.

Επίκαιρα Αποφθέγματα.

«Μεγαλύτερος σκλάβος δεν είναι αυτός που υπηρετεί κάποιον τύραννο, όσο μεγάλο κι αν είναι αυτό το κακό, αλλά αυτός που είναι δούλος της δικής του ηθικής άγνοιας, του ατομισμού και της αχρειότητας.»

Σάμιουελ Σμάιλς

Το σκιάδιον και η κουκούλα

Tου Παντελη Μπουκαλα
Δεν είναι η πρώτη φορά στη νεοελληνική ιστορία που ένα ενδυματολογικό αξεσουάρ εκλαμβάνεται σαν σύμβολο ανταρσίας από όσους το προσθέτουν εκτάκτως στην τυπική στολή τους και σαν τεκμήριο ανομίας από όσους βλέπουν να το φορούν άλλοι και το βαθμολογούν με βάση τη δική τους κοπτοραπτική ιδεολογία. Οπως σε όλα σχεδόν τα πράγματα που ξεκινούν αυθόρμητα, και στα ενδυματολογικά το πάνω χέρι τα παίρνει κάποια στιγμή η αγορά, που, για να επιβάλει τους νόμους της ακόμα κι εκεί όπου θεωρείται παρείσακτη, επιχειρεί να αφομοιώσει ό,τι είναι ή θέλει να φαίνεται αιρετικό, επιχειρεί δηλαδή να λειάνει και να κάνει μόδα ένα όντως ή κατά φαντασίαν σημάδι ετεροδοξίας. Μήπως και το σύμβολο της ειρήνης, αλλά και της αναρχίας, δεν έχουν μεταποιηθεί σε διαφημιστική ύλη για την προώθηση ποικίλων προϊόντων; Αν έπρεπε οπωσδήποτε να προσδιορίσω ένα και μόνο ρούχο που να συμβολίζει ευκρινώς την εποχή μας, θα μιλούσα για τα πανάκριβα παντελόνια που έχουν πάνω τους κραυγαλέα σημάδια φθοράς, ξεβαψίματα και σχισίματα, δήθεν από την πολλή χρήση, ενώ στην πραγματικότητα όλα αυτά τα «ίχνη πενίας και ανεμελιάς» ετοιμάζονται επιμελώς στα εργοστάσια. Παριστάνουμε τους φτωχούς μες στην πολλή χλιδή μας και για να ξεγελάσουμε το αίσθημα κόρου που μας προκαλεί, παίζουμε το παιχνίδι της αντισυμβατικότητας και της αδιαφορίας για τον καθωσπρεπισμό αγοράζοντας ετοιματζίδικη αντισυμβατικότητα. Είναι σαν να φοράμε και στα πόδια μας κάποιας λογής πουκάμισα αδειανά.
Γενικότερα, τα ρούχα είναι στοιχείο ταυτότητας, ατομικής, συλλογικής, εθνικής. Η φουστανέλα εξακολουθεί να συμβολίζει τον επαναστατημένο Ελληνα του 1821 και κατά δεύτερο λόγο τον εύζωνο του 1940, μολονότι μια εκδοχή της λερώθηκε από τους γερμανοτσολιάδες στα χρόνια της Κατοχής. Αυτό το μαγάρισμα μάλιστα, και η προκληθείσα σύγχυση, στάθηκε αιτία για ένα επεισόδιο με ήρωα τον Νίκο Γαβριήλ Πεντζίκη. Οπως διηγείται ο ίδιος στο κείμενό του «Εκτοτε δεν είχα πια κανένα πάρε δώσε με το κόμμα» (πρωτοδημοσιευμένο στις «Επτά Ημέρες» της «Καθημερινής», στις 2.3.1997, βλ. τώρα τον τόμο «Γραφή Κατοχής», εκδ. «Αγρα», 2008), είχε βρει τον μπελά του το 1943, όταν ένα στέλεχος της οργάνωσης του ΕΑΜ της Θεσσαλονίκης, με την οποία σχετιζόταν ο συγγραφέας, του ζήτησε «να επιμεληθεί με τους φίλους του το διάκοσμο των δρόμων» της πόλης, όπου θα παρέλαυναν οι δυνάμεις των αντιστασιακών. «Δέχτηκα και τού ’καμα μια μακέτα, αλλά άμα την είδε είπε πως έτσι που παράσταινα τον ήρωα με φουστανέλα, μπορούσε κανένας να τον πάρει και για Ταγματασφαλίτη, κι έφυγε και δεν τον ξανάδαμε».
Ας πάμε ωστόσο, με όχημα την προχθεσινή εθνική επέτειο, στις πρώτες μετεπαναστατικές δεκαετίες, όταν η φουστανέλα δεν είχε καταχωνιαστεί ακόμα στα σεντούκια. Στις 10 και 11 Μαΐου 1859, λοιπόν, έμελλε να αρχίσει η επαλήθευση όσων προφήτευε ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης βλέποντας να χτίζεται το Πανεπιστήμιο: «Το σπίτι ετούτο [το Πανεπιστήμιο δηλαδή] θα φάει το σπίτι εκείνο [το Παλάτι]». Τρία χρόνια μετά την αντιδυναστική εξέγερση της σπουδάζουσας νεολαίας το 1859, σύμβολο της οποίας υπήρξε ένα στοιχείο της ενδυμασίας τους, το σκιάδιο, επιτεύχθηκε η έξωση του Οθωνα. Προσημειώνοντας ότι η ίδια η ιστορία απαγορεύει την εξίσωση εποχών και συμβόλων (το σκιάδιο αποκαλύπτει πανηγυρικά, η κουκούλα ή το μαντίλι, που φοριούνται «εξ ιδεολογίας» ή απλώς για άμυνα, όταν πέφτουν βροχή τα χημικά, καλύπτουν), θυμίζω εν συντομία όσα έλαβαν χώρα το 1859, τα λεγόμενα «Σκιαδικά»: Με αφορμή την ιδέα του Αλέξανδρου Ρίζου Ραγκαβή, υπουργού Εξωτερικών τότε, να στηριχθεί η εγχώρια παραγωγή, οι νέοι στις κυριακάτικες εξόδους τους στο Πεδίον του Αρεως άρχισαν να εμφανίζονται φορώντας στην κεφαλή τους ένα σιφνιώτικο ψαθάκι, σκιάδιον στην καθαρεύουσα, στολισμένο με γαλανόλευκη κορδελίτσα. Με τούτη την απλή κίνηση, οι «Γαριβαλδινοί» ήθελαν να καταδείξουν την πολιτική τους αντίθεση απέναντι στους ξένους, και βέβαια απέναντι στους εν Ελλάδι ξενόφιλους ή και ξενόδουλους, τους «Αυστριακούς», που φορούσαν άσπρα ψηλά καπέλα. Οι εισαγωγείς ευρωπαϊκών καπέλων, βλέποντας ότι κινδύνευαν να χάσουν την πελατεία τους αν γενικευόταν η αντιξενική μόδα, έστειλαν υπαλλήλους τους στο Πεδίον το Αρεως, με κουρελιασμένα και βρώμικα σκιάδια στην κεφαλή τους, για να διακωμωδήσουν τον αγώνα των μαθητών και φοιτητών. Προκλητικοί οι μπιστικοί των εισαγωγέων εξερέθισαν τους σκιαδιοφόρους και η συμπλοκή δεν άργησε. Δεν άργησε επίσης να καταφτάσει η Χωροφυλακή, η οποία ξυλοφόρτωσε τους σπουδαστές και συνέλαβε τρεις. Με το κεφάλι τους αγύριστο κάτω από το σκιάδιό τους, οι ξυλοκοπηθέντες κινήθηκαν προς τα Εξάρχεια και πολιόρκησαν το αστυνομικό τμήμα της Νεάπολης, απαιτώντας να αποφυλακιστούν οι τρεις σύντροφοί τους της «Χρυσής Νεολαίας».
Κατά το συνήθειό τους, οι δυνάμεις της τάξεως τους προπηλακίζουν εκ νέου και οι εξεγερμένοι υποχωρούν προς το καφενείο «Η Ωραία Ελλάς», Ερμού και Αιόλου, όπoυ ανασυγκροτούνται. Η διαδήλωσή τους, που ανέβηκε την Ερμού και στην οποία συμμετείχαν πια και «εξωφοιτητικά στοιχεία» (έτσι τα λέμε τώρα, τότε τα έλεγαν «ετερογενή»), στρέφεται κατά των Ανακτόρων. Αγριο έπεσε το ξύλο κατά των διαδηλωτών και την επομένη. Αποτέλεσμα, να καταφύγουν οι Σκιαδιστές στο Πανεπιστήμιο και να προχωρήσουν σε κατάληψή του, την πρώτη της ιστορίας του. Εκεί πολιορκούνται από τους χωροφύλακες, που τα ξημερώματα εισβάλλουν πυροβολώντας. Οι καταληψίες αμύνονται πετώντας πέτρες και ξύλα, πλην οι χωροφύλακες καταλαμβάνουν τμήμα του Πανεπιστημίου και τραυματίζουν βαριά δύο φοιτητές. Συλλαμβάνονται και παραπέμπονται περί τους σαράντα «στασιαστές», ο δε υπουργός Παιδείας κλείνει το Πανεπιστήμιο για δύο μέρες και εγκαθιστά στο εσωτερικό του στρατιωτική φρουρά τριάντα ανδρών (κάτι τέτοιο ορέγονται ίσως και τώρα οι φαιότεροι εκ των ασυλομάχων).
«Η νεολαία των Αθηνών, εξαφθείσα τυχαίως εκ της υποθέσεως των διαβοήτων σκιαδίων», έγραφε ο Μεσολογγίτης Επαμεινώδας Δεληγιώργης, φλογερός αντιδυναστικός, ηγέτης της «Χρυσής Νεολαίας» και μετέπειτα πρωθυπουργός, «επέδειξεν χαρακτήρα λαμπρόν. Απέδειξε διά του ενθουσιασμού και των πράξεών της, δύο ιδίως συμπτώματα: πρώτον ότι, καίτοι μη πάσχουσα ως μη διωκομένη, αισθάνεται τα παθήματα των άλλων. Δεύτερον ότι η παλαιά γενεά, ης είναι τέκνον, αν και υπηρέτησεν και υπηρετεί το φθοροποιόν σύστημα, μολαταύτα σώζει την συναίσθησιν του κακού». Δεν θα μπορούσαμε να πούμε το ίδιο για τη σύγχρονή μας «παλαιά γενεά», για την οποία το «κακό» είναι η ίδια η νεολαία, όταν εξεγείρεται χλευάζοντας κομματικές γραμμές και σχήματα... Γι’ αυτό και την καταδικάζει συλλήβδην σαν «κουκουλοφόρο», ακόμα κι αν διαμαρτύρεται και διεκδικεί με φανερό πρόσωπο και καθαρή φωνή.

Η έξοδος του Μεσολογγίου

"Τα μάτια μου δεν είδαν τόπον ενδοξότερον από τούτο το αλωνάκι"
Δ. ΣΟΛΩΜΟΣ

Με την έκρηξη της επανάστασης, μετά την Πελοπόννησο, ολόκληρη η Στερεά Ελλάδα είχε επαναστατήσει και είχαν απελευθερωθεί πολλές περιοχές. Μάλιστα οργανώθηκε και πολιτικά με τη "Γερουσία" στο Μεσολόγγι και τον "Άρειο Πάγο" στα Σάλωνα.Ο Σουλτάνος όμως αποφάσισε να αντιδράσει οργανωμένα με δυο στρατιές. Η δεύτερη με τους Κιουταχή και Ομέρ Βρυώνη κατέληξε στο Μεσολόγγι, στις 25 Οκτωβρίου 1822, το οποίο οι Τούρκοι πολιόρκησαν. Ύστερα από λίγες μέρες, στις 31 Δεκεμβρίου, οι Τούρκοι αναγκάστηκαν να λύσουν την πολιορκία και να επιστρέψουν στην Ήπειρο. Μετά τη συμφωνία του Σουλτάνου και του Μεχμέτ Αλή της Αιγύπτου, η εισβολή του Ιμπραήμ στην Πελοπόννησο συνδυάστηκε με επιχειρήσεις από τους Τούρκους στη Στερεά Ελλάδα, με κύριο στόχο το Μεσολόγγι. Της νέας εκστρατείας ηγείται και πάλι ο Κιουταχής που με πανίσχυρη στρατιά 35.000 ανδρών έφτασε στο Μεσολόγγι στα μέσα Απριλίου 1825. Είναι η δεύτερη και καθοριστική πολιορκία της πόλης που κατέληξε στην ηρωική έξοδο.

1η Φάση της πολιορκίας: Από τον Απρίλιο ως το Δεκέμβριο του 1825 κράτησε η πρώτη φάση της πολιορκίας, και στο διάστημα αυτό οι Τούρκοι έφτασαν σε απόσταση μερικών δεκάδων μέτρων από το τείχος. Μια ισχυρή επίθεση του Κιουταχή στις 21 Ιουλίου 1825 απέτυχε και τρεις μέρες αργότερα μια ελληνική νυκτερινή αντεπίθεση προκάλεσε σοβαρότατες απώλειες στο τουρκικό στρατόπεδο. Στο μεταξύ ελληνικά πλοία είχαν διασπάσει το θαλάσσιο αποκλεισμό και είχαν εφοδιάσει τους πολιορκουμένους με τροφές και πολεμοφόδια, ενώ στις αρχές Αυγούστου η άμυνα του Μεσολογγίου ενισχύθηκε με 1500 ακόμα άντρες. Μετά τις άκαρπες επιθέσεις του ο Κιουταχής αποσύρθηκε στις γύρω υπώρειες και κατά διαστήματα βομβάρδιζε την πόλη, χωρίς όμως την ασφυκτική πίεση των πρώτων μηνών.
2η Φάση της πολιορκίας: Το Δεκέμβριο του 1825 άρχιζε η δεύτερη φάση της πολιορκίας όταν ο Ιμπραήμ έφτασε στο Μεσολόγγι με ισχυρή δύναμη (10.000 άνδρες), αποφασισμένος να το καταλάβει. Μετά την απόρριψη από τους πολιορκούμενους της πρότασής του για παράδοση, η πολιορκία έγινε στενότερη και από το Φεβρουάριο οι πολιορκούμενοι πιέζονταν από τις επιθέσεις των Αιγυπτίων και από την πείνα. Τα νησάκια της λιμνοθάλασσας, προπύργια του Μεσολογγίου, έπεσαν στα χέρια του εχθρού, εκτός από την Κλείσοβα, που η νίκη των Ελλήνων υπήρξε θριαμβευτική. Οι πολιορκούμενοι μάταια περίμεναν την ενίσχυσή τους από το Ναύπλιο, και η προσπάθεια του ελληνικού στόλου να λύσει την πολιορκία από τη θάλασσα αποδείχτηκε αδύνατη. Μόνη λύση μέσα σε αυτές τις συνθήκες, που διαρκώς χειροτέρευαν, απέμεινε η έξοδος.Το Μεσολόγγι το 1825 αποτελούσε σε μικρογραφία μια μικρή Ελλάδα, στην καρδιά της Ελλάδος, γιατί μέσα στην πόλη εκείνη δεν ήταν κλεισμένοι μόνο Μεσολογγίτες και Πελοποννήσιοι, αλλά και αντιπρόσωποι όλων των ελληνικών πληθυσμών από τον Ισθμό και επάνω. Κατά την πρώτη φάση της πολιορκίας οι πολιορκούμενοι με συνεχείς αντεπιθέσεις αλλά και με συνεχή ανεφοδιασμό, έστω και δύσκολα, από τον ελληνικό στόλο υπέμειναν την πολιορκία. Η θέση των Ελλήνων χειροτέρεψε κατά την δεύτερη φάση της πολιορκίας. Είχαν κουραστεί από την εννεάμηνη πολιορκία και ιδίως από την έλλειψη τροφίμων. Η κατάσταση βέβαια ήταν περισσότερο τραγική για τους αρρώστους και τους πληγωμένους. Μολαταύτα η μαχητικότητά τους ήταν άκαμπτη και αμετακίνητη η απόφασή τους να νικήσουν ή να πεθάνουν, ιδιαίτερα των ντόπιων που έφθασαν στον ύψιστο βαθμό του ηρωισμού και της αυτοθυσίας. Μετά την κατάληψη του Βασιλαδίου, του Ντολμά και του Πόρου (μόνο η Κλείσοβα έμενε ακόμα στους Έλληνες) οι πολιορκούμενοι απελπισμένοι και εξαντλημένοι από τη φοβερή πείνα και τις άλλες στερήσεις, μόνο από την άφιξη του στόλου περίμεναν σωτηρία.
Από τα μέσα κιόλας Φεβρουαρίου η κατάσταση στο Μεσολόγγι είχε αρχίσει να γίνεται τραγική. Πολλές οικογένειες είχαν αρχίσει να στερούνται εντελώς τα τρόφιμα και αναγκάζονταν να σφάζουν άλογα, μουλάρια, γαϊδούρια και κατόπιν σκύλους, γάτες, ποντικούς. Αλλά και αυτά έλειψαν. Από τις 16 Μαρτίου άρχισαν να τρώνε αρμυρίκια, πικρά χόρτα που φύτρωναν κοντά στη θάλασσα. Ο υποσιτισμός και οι αρρώστιες εξασθένιζαν τους ρωμαλέους οργανισμούς των ανδρών της φρουράς και προκαλούσαν πολλούς θανάτους. Από τον Απρίλιο όμως τα ολιγάριθμα ελληνικά πλοία με ναύαρχο το Μιαούλη, απέτυχαν σε επανειλημμένες προσπάθειες να διασπάσουν τον αποκλεισμό του τουρκοαιγυπτιακού στόλου. Στους πολιορκούμενους δεν έμενε άλλη λύση από την έξοδο.
Για τους ασθενείς και πληγωμένους, αποφάσισαν να μεταφερθούν στα πιο οχυρωμένα σπίτια και εκεί να πεθάνουν πολεμώντας. Εκείνοι δέχτηκαν. "Τα παράθυρα να μας αφήσετε ανοιχτά μονάχα, και ώρα σας καλή ! Ο Θεός να μας ανταμώσει στον άλλο κόσμο" είπαν και αποχαιρετίστηκαν πολιορκημένοι, απελπισμένοι πια, πήραν την οριστική απόφαση να επιχειρήσουν έξοδο τη νύχτα της 10ης Απριλίου προς την 11η, Κυριακή των Βαΐων, και ειδοποίησαν σχετικά τους Έλληνες του στρατοπέδου της Δερβέκιστας να προσπαθήσουν να φέρουν αντιπερισπασμό στους Τούρκους. Αποφάσισαν να σκοτώσουν όλους τους αιχμαλώτους, καθώς και τα γυναικόπαιδα για να μην πέσουν στα χέρια των Τούρκων. Ενώ η πρώτη απόφαση πραγματοποιήθηκε, τη δεύτερη απέτρεψε ο επίσκοπος Ρωγών Ιωσήφ. Οι ασθενείς και τραυματισμένοι μεταφέρθηκαν στα πιο οχυρά σπίτια και εκεί να πεθάνουν πολεμώντας.Το μεσημέρι της 10ης Απριλίου καταρτίστηκε το σχέδιο και το δειλινό άρχισαν όλοι να μαζεύονται στις προσδιορισμένες θέσεις. Κατά τις 6.30 ακούστηκε επάνω στο Ζυγό η ομοβροντία του ελληνικού επικουρικού σώματος, που είχε φθάσει από τη Δερβέστικα. Όταν νύχτωσε οι περισσότεροι της φρουράς είχαν βγει έξω από την πόλη και περίμεναν το σύνθημα του ξεκινήματος. Το σχέδιό τους όμως προδόθηκε και οι Τουρκοαιγύπτιοι άρχισαν να τους κτυπούν με πυκνά πυρά κανονιών και τουφεκιών. Τελικά οι Έλληνες αποφάσισαν να κινηθούν' όρμησαν οι άνδρες των δύο πρώτων σωμάτων με τα γιαταγάνια και τα σπαθιά τους επάνω στις εχθρικές γραμμές. Καμιά δύναμη δεν ήταν ικανή να αναχαιτήσει το χείμαρρο εκείνο των απελπισμένων. Ο καθένας τους κοίταζε πως να ανατρέψει τα εμπόδια που βρίσκονταν μπροστά του και να περάσει. Εκείνη τη στιγμή ακούστηκε από το τρίτο σώμα των γυναικοπαίδων η φωνή "οπίσω, οπίσω, μωρέ παιδιά!" και αποχωρίστηκαν μερικοί από τα δύο πρώτα σώματα. Η σύγκρουση ήταν φονικότατη. Οι Έλληνες ανατρέπουν όποιον βρουν μπροστά τους και προχωρούν αφήνοντας πίσω πολλούς νεκρούς. Την πορεία τους συνόδευσαν δύο εκρήξεις από την πόλη. Η πρώτη από την έκρηξη των υπονόμων και η άλλη από την ανατίναξη της πυριτιδαποθήκης με τον ηρωικό Χρήστο Καψάλη. Οι Έλληνες είχαν απώλειες και από τους κρυμμένους στα διάφορα υψώματα και τις χαράδρες Αλβανούς. Μολαταύτα αντιμετώπιζαν με σταθερότητα τον αόρατο εχθρό.
Είχε αρχίζει να γλυκοχαράζει η Κυριακή των Βαΐων, όταν η μάχη έπαψε. Εκεί επάνω μόνο, στην κορυφή του Ζυγού, μπόρεσαν να αναπνεύσουν λίγο ελεύθερα. Από τους 3000 στρατιωτικούς που πήραν μέρος στην έξοδο, μόνο 1300 σώθηκαν. οι υπόλοιποι 1700 σκοτώθηκαν στις συμπλοκές της εξόδου. Από τις γυναίκες, 13 μόνο Σουλιώτισσες σώθηκαν και από τα παιδιά τρία ή τέσσερα. Οι απώλειες των Τουρκοαιγυπτίων υπολογίστηκαν σε 5000. Τη ντροπή του ελληνικού εμφυλίου πολέμου εξαγνίζει η θυσία μιας πόλης και των αγωνιστών της.
Η θυσία του Μεσολογγίου, που επί 12 ολόκληρους μήνες αντιστάθηκε ηρωικά, προώθησε το ελληνικό ζήτημα, όσο καμιά άλλη ελληνική νίκη: πλημμύρισε τους άλλους Έλληνες και τους Ευρωπαίους με αισθήματα θαυμασμού για τους άνδρες της φρουράς του και τον ηρωικό πληθυσμό του Μεσολογγίου. Πραγματικά σπάνια συναντά κανείς στις σελίδες της ιστορίας παραδείγματα παρόμοιας υπεράνθρωπης ψυχικής αντοχής. Οι φλόγες του Μεσολογγίου θέρμαναν τις καρδιές των πολιτισμένων λαών και τους ξεσήκωσαν σε μια αληθινή σταυροφορία για την απελευθέρωση του ελληνικού έθνους.

Επίκαιρο γνωμικό...

Δεν ξέρω κάτι άλλο, για το οποίο κάθε άνθρωπος

θα έπρεπε να νοιάζεται τόσο πολύ, όσο για το πώς θα γίνουν τα παιδιά του καλύτερα απ΄ αυτόν και τους

όμοιούς του.

Πλάτωνας

Ο Λαμιακός πόλεμος και οι επιπτώσεις του

του Γιάννη Ζήση.
Ο Λαμιακός πόλεμος, δεν έχει αναδειχθεί στην διάσταση που του αρμόζει τόσο σαν ένα μέρος της τοπικής ιστορίας όπως επίσης και σαν ένα μέρος της εθνικής αλλά και της παγκόσμιας.Αυτό συνέβη για δύο λόγους:Πρώτον είναι ένα γεγονός το οποίο αποτελεί μια θλιβερή μαρτυρία και είχε θλιβερές επιπτώσεις στην εθνική μας ιστορία καθώς συνδέθηκε μια μία σελίδα αμφισβητούμενης σύνεσης για την εξέλιξη των ζητημάτων της Ελλάδας.
Δεύτερον γιατί ταυτόχρονα με τον Λαμιακό πόλεμο, υπήρξαν άλλα σημαντικά γεγονότα πριν και μετά από αυτόν τα οποία αποτελούν ένα πεδίο ιστορικής έντασης, έναν ιστορικό μεγάκοσμο μέσα στον οποίο ο Λαμιακός πόλεμος φαντάζει ένα περιορισμένο και μεμονωμένο πεδίο γεγονότων. Ωστόσο ο Λαμιακός πόλεμος αποτελεί μία από τις τρεις μεγαλύτερες κρίσεις στην περίοδο την εγγύς πριν και μετά το θάνατο του Μ. Αλεξάνδρου. Αναφερόμαστε στην εξέγερση που έγινε στην Βακτριανή, στην συνέχεια στον πόλεμο που έγινε με τα Θρακικά φύλα και τον οποίο είχε αναλάβει ο Λυσίμαχος και τέλος στον ίδιο τον Λαμιακό πόλεμο.Από τα τρία γεγονότα, αυτό που είχε την μεγαλύτερη βαρύτητα, στρατιωτικά και πολιτικά ακόμη περισσότερο, ήταν ο Λαμιακός πόλεμος. Ο συνδυασμός αυτών των τριών γεγονότων αποτέλεσε την κρίση της μετάβασης προς τους πολέμους των Επιγόνων και το προανάγκρουσμα των πολιτικών εξελίξεων μετά από τον θάνατο του Μ. Αλεξάνδρου με δεδομένο το ανολοκλήρωτο του έργου του.Το στρατιωτικό μέγεθος της σύγκρουσης του Λαμιακού πολέμου από την μάχη στην Ηράκλεια ως την μάχη στην Κραννώνα της Θεσσαλίας έχει μια διακύμανση, ήταν πάντα αριθμητικά εγγύς στην στρατιωτική δύναμη της μάχης του Γρανικού. Η δύναμη των εμπλεκομένων συνολικά πλησίασε τις 90.000 ιδιαίτερα στη μάχη στο Θεσσαλικό πεδίο, αν και η αρχική εμπλοκή των δυνάμεων της κεντρικής και νότιας Ελλάδας, ήταν περίπου σταθερή με εξαίρεση το διάστημα που αποχώρησαν οι Αιτωλοί από την πολιορκία του κάστρου της Λαμίας.Ο Λαμιακός πόλεμος για την Φθιώτιδα, σημαίνει την ανάδειξη για μία ακόμη φορά της περιοχής σαν πεδίου στρατηγικού. Το πέρασμα των Θερμοπυλών, το κάστρο της Λαμίας ως οχυρή θέση, στην συνέχεια οι μάχες στην Ηράκλεια και στην περιοχή του Δομοκού και στο Θεσσαλικό πεδίο της Φθιώτιδας, αποτέλεσαν, για μια ακόμη φορά μαρτυρία του πόσο σημαντική, λόγω του αναγλύφου, είναι στρατηγικά η περιοχή.Ο Λαμιακός πόλεμος αποτέλεσε ένα πεδίο επίσης για την διαμόρφωση του τοπίου της αναμέτρησης και της σύγκρουσης, μεταξύ των Επιγόνων. Έδωσε την αφετηρία στον Αντίπατρο να ενεργήσει ως αναβαθμισμένος εκφραστής της Μακεδονικής ηγεμονίας, στον κυρίως ελλαδικό χώρο που είχε στρατηγική σημασία, μέσα από την διαδικασία επίσης ανάπτυξης σχέσεων με τον Λεωννάτο και με τον Κρατερό.Ο Λαμιακός πόλεμος πέραν των άλλων, συνδέθηκε και με δύο σημαντικές ναυμαχίες, που αποτέλεσαν το τέλος της ναυτικής δυνάμεως της Αθήνας, τις ναυμαχίες της Αβύδου και της Αμοργού, που διεξήχθησαν με σημαντικό ναυτικό στόλο και από τις δύο πλευρές. Παράλληλα ο Λαμιακός πόλεμος έδειξε ότι για μια τελευταία φορά, η Νοτιοκεντρική Ελλάδα, μπορούσε να παίξει στρατηγικά με το στρατιωτικό της μέγεθος καθότι ήταν ιδιαίτερα επιτυχής η συγκέντρωση μιας δυνάμεως που υπερέβαινε τις 40.000 συνολικά. Η ανάπτυξη αυτού του στρατηγικού ρόλου έγινε με λάθος χρονική αφετηρία καθώς δεν ακούστηκε η εισήγηση του Φωκίωνος για αναβολή της λήψης της απόφασης σε μεταγενέστερη φάση, όπου σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις, θα είχαν ξεσπάσει οι εμφύλιοι πόλεμοι των Επιγόνων και δεν θα ήταν ευχερές στον Αντίπατρο, με δεδομένες τις επιφυλάξεις που υπήρχαν για τον δικό του ρόλο, να συσπειρώσει τις δυνάμεις του Κρατερού και του Λεωνάτου, και να συμπράξει επίσημα μαζί του ο στόλος αλλά και άλλοι εκ των Επιγόνων.Ίσως ένα σημαντικό ρόλο έπαιξε για την χρονική εκκίνηση η αβέβαιη, μέχρι εκείνη την στιγμή και σύμφωνα με τον χρόνο πληροφόρησης των Αθηναίων, εξέλιξη της εξέγερσης στα Βάκτρα, πέραν βέβαια της θυμικής έξαρσης και της δημαγωγίας. Εδώ πρέπει να τονίσουμε ότι ενδεχομένως υπήρξε μια σοβαρή ενθάρρυνση των Αθηναίων σε αυτή την κίνηση και στην ταχύτητα ανάπτυξης της πολεμικής διαδικασίας, μέσα και από τον ρόλο της Ολυμπιάδας σε σχέση και με τους Θεσσαλούς και με τους Μολοσσούς, καθότι μετά ακριβώς από το θάνατο του Μ. Αλεξάνδρου, η Ολυμπιάδα με τις αρνητικές σχέσεις που είχε με τον Αντίπατρο και με την απόδοση του θανάτου του γιού της σε δολοφονία επέλεξε να λειτουργήσει ενάντια στη Μακεδονία.Αυτό δεν πρέπει να μας εκπλήσσει επειδή ακόμη και στην περίοδο του Φιλίππου, η Ολυμπιάδα είχε ξανακαταφύγει στο βασίλειο των Μολοσσών και αποτελούσε ένα επίκεντρο αντιπαράθεσης για την διαδοχή στο βασίλειο της Μακεδονίας.Μια σημαντική διάσταση του Λαμιακού πολέμου αναδεικνύεται από τις συμμαχίες των παρατασσομένων όπου από τη μία έχουμε βέβαια τους Μακεδόνες και τον στρατό που ήρθε από την Ασία, ενώ στο πλαίσιο αυτό τήρησαν μια ουδετερότητα φιλομακεδονική οι Πελλιναίοι, οι Ηρακλειώτες, οι Λαμιείς και οι Θηβαίοι από τις Μικροθήβες της Φθίας, ενώ από το αντίθετο στρατόπεδο παρατάχθηκαν οι Αθηναίοι, οι Αιτωλοί, οι Θεσσαλοί, οι Οιταίοι (πλην των Ηρακλειωτών που προαναφέραμε) οι Μαλιείς (πλην των Λαμιέων), οι Αχαιοί της Φθιώτιδας, οι Λοκροί, οι Φωκείς, οι Αινιάνες, οι Αλυζαίοι, οι Δόλοπες, οι Αθαμάνες, οι Λευκάδιοι, οι Μολοσσοί του Αρύβα, οι Καρύστιοι, οι Αργείοι, οι Συκιώνιοι, οι Ηλείοι, οι Μεσσήνιοι και ένα μέρος από και Ιλλυρικά Θρακικά φύλλα.Τώρα είναι στιγμή να επισκοπήσουμε τα βασικά στρατηγικά λάθη, ή μάλλον αυτά τα στοιχεία, που επέδρασαν στην στρατιωτική ανάπτυξη των γεγονότων.Η κίνηση των Αθηναίων να δείχνουν ότι δεν έχουν πάρει συλλογική απόφαση και ότι ο Λεωσθένης λειτουργεί μονομερώς για ένα διάστημα, φαίνεται ότι αρχικά απέδωσε καρπούς. Στη συνέχεια όμως οι διαδικασίες για την συμμετοχή άλλων πόλεων με αντιπροσωπείες, με πρέσβειες και με διαδοχικές συζητήσεις, αφύπνισε τον Αντίπατρο μπροστά στον κίνδυνο.Η ταχύτητα, θα μπορούσε να πει κανείς, ότι ήταν υπέρ των Αθηναίων και των συμμάχων τους, πλην όμως πρέπει να την δούμε ενταγμένη μέσα στο πλαίσιο της διαμάχης για την διαδοχή του θρόνου του Αλεξάνδρου, ιδιαίτερα καθώς αναπτυσσόταν η σύγκρουση με τον Περδίκκα, στην οποία πρωταγωνιστούσε κυρίως ο Αντίγονος, αλλά και άλλοι εκ των στρατηγών του Αλεξάνδρου.Το δεύτερο στοιχείο ίσως που μπορούμε να σημειώσουμε πέρα από τον έλεγχο του περάσματος των Θερμοπυλών, είναι το στοιχείο του αν και κατά πόσο λειτούργησε αποτελεσματικά, η αμυντική στρατηγική των Αθηναίων. Είναι φανερό ότι αρχικά υπήρχε ένας φανερός αμυντικός σχεδιασμός γι’ αυτό και η δύναμη εγκαταστάθηκε στις Θερμοπύλες για να εμποδίσει την κάθοδο.Έτσι η αριθμητική υπεροχή δεν μπόρεσε να κεφαλαιοποιηθεί ενώ στη συνέχεια, η μάχη που έγινε στο ανοιχτό πεδίο της Ηράκλειας, δεν είχε ένα πλήρες αποτέλεσμα, κυρίως εξαιτίας της ισχύος της Μακεδονικής φάλαγγας των Σαρισσοφόρων, καθώς επέτρεψε στον Αντίπατρο να οχυρωθεί στην Ακρόπολη της Λαμίας. Ενδεχόμενα, αν για παράδειγμα δεν είχε καταληφθεί το πέρασμα των Θερμοπυλών, - το οποίο όμως λειτουργούσε και σαν στρατηγικός πόλος συσπείρωσης για την κεντρική Ελλάδα, - και αν η αναμέτρηση γινόταν στο ανοιχτό πεδίο της Βοιωτίας, θα είχαμε άλλα αποτελέσματα τα οποία θα μπορούσαν να επηρεάσουν και συνολικότερα την εξέλιξη, καθώς σε μία τέτοια μάχη θα μπορούσαν να απωλέσουν τη ζωή τους ακόμα και οι ηγέτες του Μακεδονικού στρατού και να υπάρξει δηλαδή μια αντίρροπη εξέλιξη από την μάχη της Χαιρωνείας.Ο Λεωσθένης παρά τα σχόλια του Φωκίωνος, φαίνεται ότι λειτούργησε σαν ένας παράγοντας ικανής στρατηγικής αλλά και ενθουσιασμού για το στράτευμα, πλην όμως το ατυχές περιστατικό στο οποίο έχασε τη ζωή του, φαίνεται ότι έπαιξε έναν αρκετά καθοριστικό ρόλο. Κανείς δεν ξέρει αν είχε επιλεγεί η ηγεσία του Φωκίωνος ποια θα ήταν η εξέλιξη είτε στην πρώτη φάση είτε ιδιαίτερα στην δεύτερη καθότι τότε επελέγη ο Αντίφιλος, ένας άγνωστος ως στρατηγός, έναντι του Φωκίωνος, επειδή ακριβώς δεν υπήρχε πολιτική εμπιστοσύνη για το χειρισμό και την στάση που θα τηρούσε ο Φωκίων.Ο Αντίφιλος, στο στρατιωτικό σκέλος, λειτούργησε με αρκετή σύνεση, είχε όμως μία βασική αποτυχία παρά την αρχική επιτυχία του στην αντιμετώπιση του Λεωννάτου. Δεν μπόρεσε να αποκόψει τον Αντίπατρο από το να διασώσει τις δυνάμεις του κατά την υποχώρησή του από την Ακρόπολη της Λαμίας και την μετέπειτα συνένωσή του με το στρατό του Κρατερού κ αι τις υπόλοιπες δυνάμεις του Λεωννάτου.Πρέπει επίσης εδώ να σημειώσουμε το γεγονός, ότι κατά την διάρκεια της πολιορκίας στην Ακρόπολη της Λαμίας από πλευράς Λεωσθένη, επιδείχθηκε στο αίτημα διαπραγμάτευσης της συνθηκολόγησης από πλευράς Αντιπάτρου μια αδιαλλαξία ή ένα πνεύμα ολοκληρωτικής νίκης κάτι που επηρέασε μεταγενέστερα και τους όρους με τους οποίους έγινε η παράδοση της Αθήνας και τη διαχείριση των εξεγερμένων περιοχών, με την επάνοδο της Μακεδονικής κυριαρχίας. Ένα από τα πλέον καθοριστικά σημεία για την εξέλιξη του Λαμιακού πολέμου, ήταν η αποχώρηση των 7.000 περίπου Αιτωλών πολεμιστών, που αποτελούσαν και έναν από τους σκληρούς πυρήνες του στρατεύματος, με την γνωστή έκφραση: «διά τεινας εθνικάς χρείας», για κάποια εσωτερικά ζητήματα δηλαδή, οι Αιτωλοί αποχώρησαν σε μια κρίσιμη φάση που θα μπορούσε να είχε επηρεάσει την νικηφόρα έκβαση της πολιορκίας.Πολλές φορές καθοριστικό ρόλο παίζουν και οι πρώιμες νίκες. Αυτές οι νίκες που διαμορφώνουν μια υπερβολική αισιοδοξία και τελικά περιορίζουν το ρόλο της στρατηγικής σύνεσης. Ένα τέτοιο σύμπτωμα ήταν και η νίκη στην Ηράκλεια. Οι εξεγερθέντες κατέχονταν από ένα σύμπλεγμα ηττημένου και από μία αίσθηση αήττητου για το Μακεδονικό στρατό, ενός αήττητου που ήθελαν να αντιστρέψουν. Έτσι λοιπόν ερμήνευσαν την αρχική νίκη στην Ηράκλεια, θριαμβευτικά.Αυτό βοήθησε μεν στην σύμπραξη και άλλων στην συμμαχία τους, όμως οδήγησε στην υποτίμηση της δυνάμεως του αντιπάλου και κυρίως εκείνης της δυνάμεως που θα μπορούσαν να παρατάξουν οι Μακεδόνες σε μήκος χρόνου.Ταυτόχρονα αυτή η ήττα συσπείρωσε πολύ περισσότερο τις εκ του μακρόθεν μακεδονικές δυνάμεις καθώς και την βούληση των επιγόνων για την συντριβή της εξέγερσης της κεντρικής Ελλάδας.Δημιούργησε επίσης ένα πρόσθετο άγχος για τον κίνδυνο της προώθησης των δυνάμεων του Λεωσθένη προς την Μακεδονία γεγονός που θα μπορούσε να αποδιοργανώσει την επικράτεια όλων των κτήσεων και τελικά να δώσει το σύνθημα μιας γενικότερης εξέγερσης στην επικράτεια όλων των κτήσεων.Παράλληλα στα λάθη πρέπει να συμπεριλάβουμε και ζητήματα που αφορούσαν την ηθική τάξη στην συμπεριφορά των Αθηναίων και το κατά πόσο αυτή επηρέασε την μεταγενέστερη στάση των Μακεδόνων.Η χρήση των υπολοίπων των χρημάτων του ΄Αρπαλου για την στρατολόγηση 8.000 μισθοφόρων για τον Λαμιακό πόλεμο, αποτέλεσε ένα μελανό σημείο μαζί με την αδιαλλαξία του Λεωσθένη ή ακόμη τις δημαγωγικές υπερβολές στην διαδικασία της λήψης των αποφάσεων στην Εκκλησία του Δήμου.Οι συνέπειες ήταν και αυτές ανάλογες με την ηθική πορεία των συμπεριφορών. Έτσι οι Μακεδόνες από την δική τους μεριά, αξίωσαν τον τερματισμό του θεσμού στράτευσης, του γνωστού ως «εφηβεία», ενός θεσμού που έπαιξε σημαντικό ρόλο στην άμυνα της αττικής γης και εδώ αξίζει να σημειώσουμε ότι ο Λαμιακός πόλεμος, σύμφωνα με τον Σταϊνχάουερ, αποτέλεσε την αφετηρία για την πρώτη ολοκληρωτική παραβίαση του αμυντικού συστήματος της Αττικής.Στο επίπεδο τώρα των τεχνικών της πολιορκίας, μπορούμε να πούμε ότι η πολιορκία της Λαμίας, αποτέλεσε την τελευταία ένδοξη φάση της παθητικής πολιορκητικής τέχνης, την οποία ανέτρεψαν οι Μακεδόνες από την εποχή της πολιορκίας της Ολύνθου από τον Φίλιππο, καθώς οι Μακεδόνες ανέπτυξαν επί Μ. Αλεξάνδρου ολοκλήρωσαν την ενεργητική πολιορκητική τέχνη. Η επινοητικότητα και η τεχνική εργαλειακή προσέγγιση της πολιορκίας στην Λαμία, αποτέλεσαν το κρίσιμο παράγοντα και το λόγο για την σημαντική απώλεια χρόνου που επέτρεψε στους Μακεδόνες να αναπτύξουν σε βάθος χρόνου την στρατιωτική τους και στρατηγική υπεροχή.Η κύρια φάση του Λαμιακού πολέμου χρονικά αναπτύσσεται από τον Φεβρουάριο του ‘22 έως τις 7 Αυγούστου, κατά τραγική σύμπτωση στην επέτειο της μάχης της Χαιρωνείας, όπου ηττώνται, οι δυνάμεις των εξεγερμένων στο πεδίο της Κραννώνας.Πρέπει να σημειώσουμε ότι ο πόλεμος αυτός απαίτησε μία πανστρατιά από πλευράς των Αθηναίων και των εξεγερμένων καθώς μόνο στα πληρώματα του στόλου ενεπλάκη ο αριθμός των 70.000 ανδρών για τις ανάγκες του ναυτικού. Η αρχαία Αθήνα κυρίως αλλά και οι σύμμαχοί της συνεισέφεραν πάνω από 90.000 άντρες στις ανάγκες του πολέμου.Αυτό και μόνο δείχνει την δυναμική αλλά και την σημασία των γεγονότων. Υπό άλλες συνθήκες και στο πλαίσιο της εμφύλιας αντιπαράθεσης μεταξύ των επιγόνων, οι δυνάμεις αυτές θα μπορούσαν να είχαν αποδειχθεί καθοριστικότατες για την εξέλιξη και επίσης για την διατήρηση του ρόλου στην Νότια και Κεντρική Ελλάδα.Πρέπει να πούμε όμως και δύο λόγια για την τακτική του Αντιπάτρου.Ο Αντίπατρος έπραξε σε όλα τα μέτωπα με σύνεση και ευφυΐα, σύνεση που ενεφάνη ακόμη και στην αντιμετώπιση της κατοχής και της παράδοσης της Αθήνας. Κυρίως η ικανότητά του φάνηκε στην παρελκυστικότηατα στην αντιμετώπιση του Λεωσθένη. Παρά το γεγονός ότι είχε ισχνότητα δυνάμεως γύρω στους 13.000 άντρες, - στην αρχική επιστράτευση - μαζί με 600 ιππείς, δεν περίμενε τον Λεωσθένη, ούτε στον Θεσσαλικό κάμπο και έδειξε σθένος και αποφασιστικότητα η οποία ενδεχομένως προκάλεσε μια αμηχανία στρατηγική στους εξεγερθέντες. Στη συνέχεια δεν αναδιπλώθηκε σε μια άτακτη υποχώρηση μετά από την ήττα στην Ηράκλεια αλλά αντίθετα κέρδισε χρόνο οχυρωμένος στην Ακρόπολη της Λαμίας.Υποχώρησε την κατάλληλη στιγμή και εκμεταλλεύτηκε την ταχεία και πράγματι αρκετά αποτελεσματική κίνηση του Αντιφίλου για την αντιμετώπιση του Λεωνάτου. Έτσι δεν εξαντλήθηκε ο Αντίπατρος σε μία κατά μέτωπο σύγκρουση με τις υπέρτερες δυνάμεις του Αντίφιλου. Αντί για αυτό προτίμησε να αποσύρει τις δυνάμεις του μέσα από ατραπούς και να περιμένει την προσέλευση των δυνάμεων του Κρατερού.Η σθεναρή αλλά και παρελκυστική σε χρόνο τακτική του Αντίπατρου αποδείχθηκε αποτελεσματική και ικανή να αντιστρέψει την αρχική δυναμική επιτυχίας που είχαν οι εξεγερθέντες. Αν λάβουμε επίσης υπόψη μας ότι η πλειοψηφία των Φθιωτών της εποχής είχε συμπαραταχθεί με τους εξεγερθέντες, μπορούμε να εκτιμήσουμε και τις τοπικές επιπτώσεις, δηλαδή την περιθωριοποίηση πλέον στην ιστορική εξέλιξη των πραγμάτων, των κατοίκων της Φθιώτιδας ύστερα από τον Λαμιακό πόλεμο.Ο ρόλος βέβαια των Φθιωτών φαίνεται να είναι μικρός παρά το γεγονός ότι αναφέρονται επιγραμματικά οι συγκεκριμένες συμμετοχές, με την συμμετοχή δηλαδή των Οιταίων, των Μαλιέων, των Αχαιών της Φθιώτιδας, των Λοκρών, των Αινιάνων κα, στο συμμαχικό μέτωπο.Η αποτυχία χρεώθηκε στην ηγεσία της πόλης των Αθηνών που πρωτοστάτησε. Έτσι τα μέτρα των Μακεδόνων αποδυνάμωσαν πλέον από κάθε ρόλο τους Αθηναίους. Η εξέλιξη αυτή ύστερα και από την παλαιότερη ήττα των Σπαρτιατών, επέτρεψε την διαμόρφωση του πολιτικού μετώπου για τις δύο Συμπολιτείες με τις οποίες εκφράστηκε ο ρόλος της Κεντρικής και Νότιας Ελλάδας μέχρι την Ρωμαϊκή, κατοχή ύστερα από την ήττα των Ελλήνων από τους Ρωμαίους.Τον Λαμιακό πόλεμο πρέπει να τον δούμε και σαν ένα πρώτο βήμα, για τις πολιτικές και τους ρόλους που διαδραμάτισαν κατά την διάρκεια των πολέμων των Επιγόνων, ο Πολυπέρχων, ο Κάσσανδρος, ο Δημήτριος ο Πολιορκητής και άλλοι μικρότερης σημασίας συντελεστές αυτού του πολέμου όπου βλέπουμε μια εναλλαγή συμπεριφορών και συμπαρατάξεων μέσα από τον καιροσκοπισμό που επέδειξαν οι Επίγονοι και από την εναλλαγή των πολιτικών συμφερόντων τους.Δυστυχώς ή ευτυχώς η χρονική περίοδος που ακολούθησε είναι μία περίοδος γεμάτη από δραματικά και μεγάλης σημασίας γεγονότα, μέσα στα οποία δεν απομονώνεται εύκολα η καθοριστικότητα του Λαμιακού πολέμου. Θα κατανοήσουμε καλύτερα τον Λαμιακό πόλεμο στην μεγάλη του σημασία αν τον δούμε σαν σημείο πλήρους κατάρρευσης του Αμφικτυονικού μοντέλου, σαν σημείο καμπής στην παρακμή του Ηγεμονικού μοντέλου και σαν την αφετηρία του σχετικά βραχύβιου μοντέλου της Συμπολιτείας.Το μίσος της Νότιας Ελλάδας λόγω της απωλεσθείσας ηγεμονίας και ισότητας αποτέλεσε βασικό καταλύτη για την διάλυση του Αμφικτυονικού πνεύματος.Φάνηκε το μίσος που υπήρχε, στον κυρίως ελλαδικό χώρο και στις πόλεις που ηγεμόνευαν στο παρελθόν, απέναντι στους Μακεδόνες, ένα μίσος που θα λέγαμε ότι στιγμάτισε ακόμη και τον χαρακτηρισμό της Μακεδονίας ως ελληνικής ή όχι, ως ανήκουσας ή όχι στον κυρίως ελλαδικό χώρο.Τελικά κυριάρχησαν τα πάθη και δεν υπήρξε αυτό που ζητούσε με απόγνωση ο Ισοκράτης σαν συνείδηση του κοινού των Ελλήνων. Για άλλη μια φορά βέβαια αναδείχτηκε ο στρατηγικός χαρακτήρας της περιοχής του περάσματος των Θερμοπυλών, αυτή τη φορά σε επίπεδο εμφύλιας σύγκρουσης δείχνοντας πως οι μνήμες στο επίπεδο της ιδεολογικής ερμηνείας της σύγκρουσης από τους Μηδικούς πολέμους ως την επικράτηση των Μακεδόνων είχαν εξασθενίσει πολύ.Μπορούμε να παρατηρήσουμε ότι η θεώρηση των ελλαδικών εξελίξεων χαρακτηρίζεται από τα τρία μοντέλα, το Αμφικτυονικό μοντέλο επίλυσης των διαφορών το οποίο έκλεισε τον κύκλο του με τους πολέμους του Φιλίππου, το μοντέλο της Ηγεμονίας που κλείνει τον κύκλο του με το τέλος και της Μακεδονικής ηγεμονίας και το μοντέλο της Συμπολιτείας που συμπίπτει και συνυπάρχει με το τέλος της εποχής της ηγεμονίας αλλά και των αμφικτυονιών που έχουν περιορίσει πλέον κατά πολύ το ρόλο τους.Το μοντέλο της περιφερειακής Συμπολιτείας λειτούργησε με τις δύο βασικές εκφράσεις του.Η Συμπολιτεία δεν μπόρεσε να λειτουργήσει εποικοδομητικά για την συνοχή της Ελλάδας καθότι είχε έναν χαρακτήρα περιφερειακών ανταγωνισμών και διαιώνιζε με τα κύρια σημεία της το ηγεμονικό μοντέλο και τις ηγεμονικές μνήμες της Πελοποννήσου και της Στερεάς Ελλάδας. Οι αμφικτυονίες είχαν μια χαλαρή συνεισφορά που όμως αποδείχτηκε καθοριστική για την συνοχή του ελλαδικού χώρου σε προγενέστερες περιόδους. Οι Ηγεμονίες αντίθετα προκάλεσαν αντισυσπειρώσεις και ξεκίνησαν να παίρνουν την κυρίαρχη έκφρασή τους μετά την επιτυχή έκβαση των Μηδικών πολέμων καθώς η απελευθέρωση από τον εξωτερικό κίνδυνο έφερε στο προσκήνιο τις φιλοδοξίες και τους πειρασμούς της εσωτερικής κυριαρχίας. Συμπερασματικά μπορούμε να πούμε ότι τα κύρια χαρακτηριστικά του Λαμιακού πολέμου, ήταν:· η έλλειψη διορατικότητας εθνικής, πολιτικής και στρατηγικής· η έλλειψη αμοιβαίας εκτίμησης μεταξύ Μακεδόνων και άλλων Ελλαδικών πόλεων· η κυριαρχία της δημαγωγίας· η μειωμένη στρατηγική αξιολόγηση της συγκυρίας· η αλαζονεία του νικητή ο οποίος δεν διατήρησε στη μνήμη του την πρότερη διαπραγματευτική του διάθεση μετά από την επικράτησή του· μπορούμε και πρέπει να σημειώσουμε ότι ο Λαμιακός πόλεμος, αφαίρεσε κάθε δυνατότητα από την Νότια και Κεντρική Ελλάδα, για την διαδραμάτιση ενός σημαντικού ρόλου, τόσο στις συνεχιζόμενες εξελίξεις των επιγόνων όσο και την μεταγενέστερη Ρωμαϊκή επιρροή και κατάκτηση.· διαμόρφωσε το τοπίο της διείσδυσης των Ρωμαίων που εκμεταλλεύθηκαν τα ρήγματα του Μακεδονικού ηγεμονισμού και των Συμπολιτειών · επέδρασε στον αγώνα των Επιγόνων αλλάζοντας και διαμορφώνοντας σχέσεις και δυναμικές ενώ παράλληλα ένας εκ των επιφανεστέρων Επιγόνων έχασε τη ζωή του τροποποιώντας ακόμα περισσότερο τους συσχετισμούς.
Βιβλιογραφία
1. N.G.L. Hammond – F. W. Walbank, Ιστορία της Μακεδονίας τόμος Γ΄, εκδόσεις Μαλλιάρης Παιδεία
2. Γ. Σταϊνχάουερ. Ο πόλεμος στην Αρχαία Ελλάδα, εκδόσεις Παπαδήμα.
3. Κ. Παπαρρηγοπούλου. Ιστορία του Ελληνικού Έθνους – τόμος 7ος, εκδόσεις Γαλαξία
4. Κ. Παπαρρηγοπούλου. Ιστορία του Ελληνικού Έθνους τόμος Δ΄, εκδοτική Αθηνών
5. Johann Gustav Drousen. Ιστορία των διαδόχων του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Τομ 1 Μετ. Ρ.-Η.-Σ. Αποστολίδης – Ελευθεροτυπία
6. Nicholas Hammond. Το θαύμα που δημιούργησε η Μακεδονία. Εκδόσεις Παπαδήμα
7. Corrado BarbaGallo. Τα αίτια παρακμής της Αρχαίας Ελλάδας. Εκδόσεις Δημιουργία – Χαρίσης
8. Πλουτάρχου Βίοι Παράλληλοι. Τόμος 7ος Εκδόσεις Πάπυρος
9. Διόδωρος Σικελιώτης, άπαντα 14ος τόμος. Εκδόσεις Κάκτος