Γη και Ελευθερία.

4/4/09

Η αιτωλική πόλη Άκραι, είναι μια αρχαία πόλη, που αποκαλύφθηκε κατά το μεγαλύτερο μέρος της, στην περιοχή του σημερινού ορεινού χωριού Λιθοβούνι στη Μακρυνεία πάνω από τη λίμνη Τριχωνίδα. Η διάνοιξη δρόμων στα μέσα της δεκαετίας του 1970 έφερε στο φως το αρχαίο νεκροταφείο με τους 68 τάφους. Η αρχαιολόγος Φωτεινή Ζαφειροπούλου, που πραγματοποίησε πριν από μερικά χρόνια την ανασκαφή, προϊσταμένη τότε της Εφορείας Δελφών, είναι ακόμη και σήμερα εντυπωσιασμένη από αυτόν τον τόπο ο οποίος φαίνεται ότι κρύβει πολλά μυστικά στη γη του, όπως γράφτηκε πρόσφατα σε άρθρο της Μαρία Θερμού στην εφημερίδα «Το Βήμα» της 8-3-2008. Οι τάφοι ήταν κιβωτιόσχημοι, κατασκευασμένοι από ντόπια πέτρα, και απλώνονταν σε δύο λόφους κυρίως, στα νότια και νοτιοανατολικά του Λιθοβουνίου. Κάποιοι από αυτούς μάλιστα φαίνεται ότι ανήκαν σε άτομα με ηγετικές θέσεις, καθώς βρίσκονταν σε ιδιαίτερα εξέχοντα σημεία. Τα σημαντικότερα και ορισμένα μάλιστα μοναδικά στο είδος τους ευρήματα προέρχονται από έναν τέτοιο τάφο, όπου βρέθηκαν επίσης δύο σκελετοί νεαρών ατόμων: είναι δύο όμοια χρυσά μετάλλια με ανάγλυφη προτομή ενός προσώπου, το οποίο δεν μπορεί να ταυτιστεί, ένα χρυσό ασπίδιο με ανάγλυφη παράσταση κεραυνού αλλά και πολύτιμο λίθο από αιματίτη, χρυσό περίαπτο, χρυσά σκουλαρίκια με φτερωτούς ερωτιδείς, ένα περιδέραιο με χρυσές χάντρες, ακόμη όμως και ένα γυάλινο σκεύος που αποτελείται από τρία τμήματα. Στην ίδια περιοχή όμως, αυτή τη φορά κοντύτερα στη λίμνη, είχε ανακαλυφθεί πολύ πριν, το 1963, ένας μυκηναϊκός τάφος, ο οποίος παρ΄ ότι δεν έτυχε κανονικής ανασκαφής έδωσε μερικά ενδιαφέροντα επιθετικά όπλα, και ταυτόχρονα την πληροφορία ότι η περιοχή είχε ήδη κατοικηθεί από την Υστερη Μυκηναϊκή περίοδο, δηλαδή από τον 14ο αι. π.Χ. Και πώς αλλιώς θα μπορούσε να γίνει άλλωστε, αφού τα πλούσια λόγω της λίμνης εδάφη και η γειτνίαση με τη θάλασσα προσφέρονταν για κατοίκηση, ενώ η τραχύτητα των βουνών προσέφερε την απαραίτητη προστασία. Όπως αποδεικνύεται σήμερα από τα αρχαιολογικά ευρήματα, η Αιτωλία ήταν εύρωστη οικονομικά και διέθετε αντίστοιχη πολιτική και πολιτιστική ανάπτυξη. Η Μαρία Θερμού στο ως άνω δημοσίευμα μας υπενθυμίζει ότι ο Θουκιδίδης γράφει για τους Αιτωλούς: «Το γαρ έθνος μέγα μεν είναι το των Αιτωλών και μάχιμον, οικούν δε κατά κώμας ατειχίστους και ταύτας διά πολλού».Την ιστορία της αρχαίας αυτής πόλης των Άκρων σκοπεύει να γνωστοποιήσει ο σύλλογος των Λιθοβουνιωτών στην Αθήνα, ή καλύτερα ο Σύλλογος Άκρων με την επωνυμία «Πανόραμα» με την έκδοση ενός σημαντικού λευκώματος με τον τίτλο «Λιθοβούνι Μακρυνείας», η ονομασία του χωριού δηλαδή, το οποίο εκτός από κάποιες φωτογραφίες της περιοχής περιλαμβάνει ως κύριο σώμα τα ευρήματα από το αρχαίο νεκροταφείο. Χρονολογημένα από τον 5ο αι. π.Χ. ως τα μέσα του 3ου αι. π.Χ., είναι πολλά κοσμήματα, δηλαδή δαχτυλίδια, βραχιόλια, σκουλαρίκια και περιδέραια- μερικά από τα οποία είναι χρυσά-, είναι χάλκινοι καθρέφτες, οι οποίοι αποτελούν ένα ιδιαίτερο εύρημα ούτως ή άλλως, είναι χάλκινες στλεγγίδες, ασημένια αγγεία, γυάλινα σκεύη και ενδιαφέρουσα κεραμική, η οποία ήταν κατά το μεγαλύτερο μέρος της εισηγμένη από εργαστήρια της Αττικής, της Κορίνθου και κυρίως της Ηλιδος. Ένα λεύκωμα μάλιστα με τα ιδιαίτερα λαμπρά ευρήματα που αποκαλύφθηκαν στο νεκροταφείο των Ακρών έρχεται να δώσει μια νέα διάσταση στο μικρό και όμορφο χωριό «Λιθοβούνι», το οποίο όμως, όπως και η περιοχή, κρύβει μεγάλη ιστορία. Παράλληλα, μέσα από το λεύκωμα αυτό αναδεικνύονται και οι φυσικές ομορφιές του χωριού μας. Το Λιθοβούνι, κτισμένο κάτω ακριβώς από το κάστρο των αρχαίων Άκρων, με την απέραντη θέα που προσφέρει και τους φιλόξενους ανθρώπους του, είναι ένας τόπος όπου κυριαρχεί η γαλήνη και η ηρεμία και όπου ο άνθρωπος σμίγει με τη φύση. Το πολύχρωμο σκηνικό της παρθένας φύσης και το αγνάντεμα της λίμνης Τριχωνίδας σας ταξιδεύουν στο χώρο και στο χρόνο, που αρνείται και αντιστέκεται στην αβάσταχτη ελαφρότητα του σήμερα. Συγγραφείς του έργου είναι η Φωτεινή Ζαφειροπούλου και η Αναστασία Γεωργιάδου.

3/4/09

Pancho Villa.

Ο Πάντσο Βίλα γεννήθηκε ως Ντορότεο Αράνγκο στο Σαν Χουάν ντελ Ρίο του Μεξικό το 1877. Πέρασε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του στην επαρχία Ντουράνγκο ώσπου στην ηλικία των 16 σκότωσε τον άνδρα που βίασε την αδερφή του και αναγκάστηκε να αλλάξει το όνομα του σε Φραντζέσκο Βίλα για να διαφύγει από το νόμο. Στην ηλικία των 20 ο Βίλα μετακινήθηκε νοτιότερα δουλεύοντας ως ανθρακωρύχος και έμπορος ζώων. Στις αρχές τ ου 1900 ξεκίνησε να οργανώνει ομάδες ανταρτών που έκλεβαν ζώα από πλούσιους τσιφλικάδες και τα μοίραζαν σε άπορους εργάτες. Ο δικτάτορας Ντίαζ επικύρηξε τον Πάντσο Βίλα με μεγάλα ποσά αλλά ο λαός γρήγορα τον αναγνώρισε ως ήρωα και τον φυγάδευε όταν τα κυβερνητικά στρατεύματα του έστηναν ενέδρες.
Σύντομα, οι αντάρτες του Πάντσο Βίλα άρχισαν να χτυπούν κρατικές τράπεζες και με τα χρήματα βοηθούσαν τις τοπικές κοινωνίες να απαλλαγούν από την οικονομική εξουσία των Αμερικάνων εποίκων που είχαν αγοράσει μεγάλες εκτάσεις στο Μεξικό. Μέχρι το 1909 ο Πάντσο Βίλα είχε γίνει -εκτός από λαϊκός ήρωας- ο φόβος κι ο τρόμος των Αμερικάνων και Μεξικανών γαιοκτημόνων. Οι επαφές του με τον επαναστάτη Φραντζέσκο Μαδέρο, κατέληξαν στην ένωση των δυνάμεων τους το 1910. Η χαρισματική μορφή του Βίλα μπόρεσε να επιστρατεύσει χιλιάδες Μεξικανούς αλλά και αρκετούς Αμερικάνους για τους σκοπούς της επανάστασης. Φρόντισε μάλιστα να δημιουργήσει ένα ολόκληρο τάγμα από Αμερικάνους αντάρτες με διοικητή τον Tracey Richardson βετεράνο από πολλούς επαναστατικούς στρατούς της λατινικής Αμερικής.
Οι δυνάμεις του Μαδέρο αρχικά επικράτησαν αλλά ύστερα από την δολοφονία του και το πραξικόπημα του Βικτοριάνο Χουέρτα, ο Βίλα μαζί με τους Καράνζα και Ομπρεγκόν αναγκάστηκαν να αναδιπλωθούν. Η επανάσταση του Μεξικό συνεχίστηκε με μεγαλύτερη αυτή τη φορά ορμή και στο πέρασμα τους, οι δυνάμεις του Βίλα απαλλοτροίωναν όλες τις μεγάλες φάρμες και φυτείες αποζημιώνοντας με αυτές τις χήρες και τα ορφανά των ανταρτών που είχαν χάσει την ζωή τους στις μάχες. Αυτή η κίνηση τον έκανε γνωστό και στις ΗΠΑ όπου ο μύθος του προσέλκυσε κινηματογραφικές εταιρείες που γύριζαν ταινίες με την ζωή του και απαθανάτιζαν τις ιστορικές του νίκες.
Το 1914 οι στρατοί του Πάντσο Βίλα και του Εμιλιάνο Ζαπάτα ενώθηκαν στην πόλη του Μεξικό κατακτώντας την και ολοκληρώνοντας έτσι με επιτυχία την Μεξικανική επανάσταση.
Διαφωνίες ανάμεσα στους αρχηγούς της επανάστασης σύντομα έφερε τον Βίλα αντιμέτωπο με τους παλιούς του συμμάχους Ομπρεγκόν και Καράνζα. Όταν η κυβέρνηση των ΗΠΑ στήριξε ανοιχτά την προεδρεία του Καράνζα, ο Πάντσο Βίλα για αντίποινα επιτέθηκε στις συνοριακές πόλεις των ΗΠΑ τρέποντας σε φυγή την αμερικανική εθνοφυλακή. Η εικόνα του ως ήρωας της επανάστασης σύντομα καταστράφηκε για τους Αμερικάνους αν και οι Μεξικανοί συνέχιζαν να τον βλέπουν ως εκδικητή για δεκαετίες καταπίεσης από τους Γιάνκηδες. Παρά την δημοφιλία του όμως, άρχισε να χάνει την μία μάχη μετά την άλλη από τον στρατό του Καράνζα και του Ομπρεγκόν. Ύστερα από δύο αποτυχημένες προσπάθειες του Αμερικανικού στρατού να τον νικήσουν το 1916 και το 1919 τελικά η Μεξικανική κυβέρνηση δέχτηκε την παράδοση του και την απόσυρση του από την πολιτική ζωή με τον τίτλο του στρατηγού. Το 1923 κι ενώ επέστρεφε από την πόλη Παράλ, αμερικάνοι και κυβερνητικοί πράκτορες έστησαν ενέδρα και δολοφόνησαν τον μεγάλο ηγέτη της μεξικανικής επανάστασης.
Στις μέρες μας οι Μεξικανοί θυμούνται τον Πάντσο Βίλα με περηφάνια αφού ο ίδιος κατάφερε τις μεγαλύτερες νίκες στον αγώνα του λαού για δημοκρατία και ελευθερία. Εξαιτίας της επιτυχημένης εκστρατείας του Πάντσο Βίλα εναντίον της Αμερικής και της νίκης του επί του αμερικανικού στρατού στην μάχη του Columbus θεωρείται ως ο μοναδικός στρατιωτικός διοικητής που κατάφερε να εισβάλλει και νικήσει τις ΗΠΑ σε δικό τους έδαφος.