Η αξιοπρέπεια είναι ίσως το μόνο πράγμα που δεν έχει τιμή, κι ακριβώς γι’ αυτό η αγορά δυσκολεύεται να την καταλάβει. Δεν μετριέται σε χρήματα, σε αξιώματα, σε χειροκροτήματα ούτε σε αριθμούς. Δεν βρίσκεται σε μια βιτρίνα, αν και ολόκληρη η ζωή μοιάζει όλο και περισσότερο με βιτρίνα όπου ο άνθρωπος καλείται να παρουσιάσει τον εαυτό του ως προϊόν.
Κάποτε πουλά κανείς τη δουλειά του και παίρνει μισθό. Πουλά τον χρόνο του και παίρνει χρήματα. Εκεί η συναλλαγή είναι καθαρή. Το πρόβλημα αρχίζει όταν, μαζί με τον χρόνο, αρχίζει να παραδίδει και τον εαυτό του. Όταν μαθαίνει να χαμογελά εκεί που θα ήθελε να φωνάξει, να σιωπά εκεί που πρέπει να μιλήσει, να σκύβει εκεί που θα μπορούσε να σταθεί όρθιος. Τότε η τιμή δεν γράφεται πια σε ένα συμβόλαιο. Γράφεται πάνω στο σώμα.
Η αξιοπρέπεια δεν είναι υπερηφάνεια. Δεν είναι η ανάγκη να φανούμε ανώτεροι από τους άλλους. Είναι το ελάχιστο δικαίωμα να μη χρειάζεται να μικρύνουμε τον εαυτό μας για να χωρέσουμε στη ζωή που μας προσφέρουν.
Και ίσως γι’ αυτό η αξιοπρέπεια είναι τόσο ακριβή. Γιατί δεν αγοράζεται· μόνο παραχωρείται. Κι όταν παραχωρείται λίγο λίγο, σχεδόν ανεπαίσθητα, κάποια στιγμή ανακαλύπτουμε πως έχουμε κρατήσει όλα όσα αποκτήσαμε και έχουμε χάσει εκείνο που δεν μπορεί να αντικατασταθεί.
Ίσως τότε καταλαβαίνουμε πως η μεγαλύτερη αξία ενός ανθρώπου δεν είναι όσα μπορεί να πουλήσει, αλλά όσα αρνείται να πουλήσει.
Και ανάμεσα σε όλα τα πράγματα που έχουν την τιμή τους, υπάρχει ακόμη κάτι που επιμένει να μην έχει τιμή.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου