Υπάρχουν πλάσματα που τα γνωρίζουμε περισσότερο από τον φόβο που μας προκαλούν παρά από τη ζωή που πραγματικά κάνουν. Ο σκορπιός (ή σκαρπιάς κατά την ρουμελιώτικη διάλεκτο) είναι ένα από αυτά. Μικρός, αθόρυβος και κρυμμένος τις περισσότερες ώρες της ημέρας, κινείται όταν η ζέστη υποχωρεί και η νύχτα σκεπάζει τις πέτρες, τα ξερολιθιά και τις σχισμές της γης.
Ο σκορπιός δεν είναι έντομο. Είναι αρθρόποδο της κλάσης των αραχνοειδών, συγγενής της αράχνης. Στην Ελλάδα υπάρχει αξιοσημείωτη ποικιλία σκορπιών, με δεκάδες επιβεβαιωμένα είδη και ιδιαίτερα σημαντική βιογεωγραφική διαφοροποίηση.
Ο Μαύρος (ή καφετής) σκορπιός (Iurus dufoureius) είναι ο πιο κοινός, μεγάλος σχετικά σε μέγεθος και το τσίμπημά του μοιάζει με αυτό της σφήκας. Ο Κίτρινος (ή ξανθός) σκορπιός (Mesobuthus gibbosus) είναι μικρότερος, συναντάται συχνά στην επαρχία και έχει το πιο επώδυνο τσίμπημα από όλους. Αναγνωρίζεται από τις πιο λεπτές δαγκάνες και την πιο παχιά ουρά του.
Η μορφή του μοιάζει σχεδόν προϊστορική. Οι δαγκάνες μπροστά, το θωρακισμένο σώμα και η καμπυλωτή ουρά που καταλήγει στο κεντρί δημιουργούν την εικόνα ενός μικρού πολεμιστή. Κι όμως, πίσω από αυτή την επιβλητική όψη υπάρχει ένα ζώο προσαρμοσμένο με αξιοθαύμαστη ακρίβεια στο περιβάλλον του.
Τη μέρα κρύβεται. Τη νύχτα κυνηγά. Η ζωή του είναι δεμένη με το σκοτάδι, τις θερμοκρασίες και την υγρασία του τόπου. Μελέτες στην Ελλάδα έχουν δείξει ότι διαφορετικά είδη παρουσιάζουν διαφορετικές οικολογικές προτιμήσεις, ακόμη και ως προς την υγρασία και το υψόμετρο.
Και ίσως εδώ βρίσκεται το πιο ενδιαφέρον μάθημα του σκορπιού: η φύση δεν χρειάζεται να είναι όμορφη με τα ανθρώπινα μέτρα για να είναι θαυμαστή.
Ο άνθρωπος συχνά χωρίζει τα πλάσματα σε χρήσιμα και άχρηστα, όμορφα και άσχημα, ακίνδυνα και επικίνδυνα. Ο σκορπιός όμως υπάρχει χωρίς να ζητά την έγκρισή μας. Είναι ένας ακόμη κρίκος της οικολογικής αλυσίδας, ένας μικρός θηρευτής μέσα στο νυχτερινό οικοσύστημα.
Στα βράχια του καλοκαιριού, κάτω από μια πέτρα που έμεινε ακίνητη για χρόνια, μπορεί να βρίσκεται ένας κόσμος ολόκληρος. Και ο σκορπιός, αθέατος σχεδόν πάντα, μας θυμίζει πως η φύση δεν τελειώνει εκεί που τελειώνει το ανθρώπινο βλέμμα.
Ίσως γι' αυτό αξίζει να τον κοιτάξουμε διαφορετικά. Όχι μόνο ως σύμβολο του κεντριού, αλλά ως ένα μικρό πλάσμα της γης που έμαθε να επιβιώνει στη σιωπή.
Και όταν η νύχτα πέφτει στα βουνά, η πέτρα ζεσταίνεται ακόμη από τον ήλιο της ημέρας και όλα μοιάζουν ακίνητα, ο σκορπιός βγαίνει από την κρυψώνα του.
Δεν κάνει θόρυβο.
Δεν ζητά χώρο.
Απλώς συνεχίζει τη ζωή του, όπως την έκανε πάντα η φύση -σιωπηλά, επίμονα και χωρίς να χρειάζεται να την προσέξει κανείς.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου