Στην ακτή ο άνθρωπος καταλαβαίνει καλύτερα τον χρόνο.
Ίσως επειδή εκεί τίποτα δεν μένει ακίνητο. Το κύμα έρχεται, αγγίζει τη στεριά και υποχωρεί. Η άμμος δέχεται το αποτύπωμα και λίγο αργότερα το διαγράφει. Ο ορίζοντας παραμένει στη θέση του, ενώ όλα όσα βρίσκονται μπροστά του αλλάζουν.
Παρά θιν’ ἁλός.
Δίπλα στη θάλασσα, η μνήμη αποκτά άλλη μορφή. Δεν είναι πια μια σειρά από εικόνες του παρελθόντος. Είναι η απόδειξη ότι ο χρόνος δεν περνά απλώς από πάνω μας· μας διαμορφώνει.
Θυμάμαι δεν σημαίνει ότι ξαναβλέπω κάτι που συνέβη.
Σημαίνει ότι αναγνωρίζω τον εαυτό μου μέσα σε κάτι που δεν υπάρχει πια.
Κάποτε πιστεύαμε πως η ζωή αποτελείται από γεγονότα. Αργότερα καταλαβαίνουμε πως αποτελείται περισσότερο από αποτυπώματα. Από πράγματα που συνέβησαν και συνέχισαν να συμβαίνουν μέσα μας, ακόμη κι όταν εξωτερικά είχαν τελειώσει.
Ένας άνθρωπος μπορεί να φύγει από τη ζωή μας και να παραμείνει μέσα στον τρόπο που κοιτάζουμε τη θάλασσα. Ένα σπίτι μπορεί να γκρεμιστεί και να συνεχίσει να υπάρχει στη μνήμη μας ως φως, ως αυλή, ως μυρωδιά. Ένα καλοκαίρι μπορεί να τελειώσει και να επιστρέφει κάθε φορά που φυσά ο ίδιος άνεμος.
Τελικά, ίσως τίποτα από όσα ζήσαμε να μην τελειώνει πραγματικά.
Αλλάζει μορφή.
Το γεγονός γίνεται ανάμνηση. Η ανάμνηση γίνεται αφήγηση. Η αφήγηση γίνεται μέρος του χαρακτήρα μας. Και κάποτε, χωρίς να το αντιληφθούμε, εκείνο που συνέβη πριν από δεκαετίες γίνεται μέρος του τρόπου με τον οποίο υπάρχουμε σήμερα.
Έτσι η μνήμη δεν είναι επιστροφή στο παρελθόν.
Είναι το παρελθόν που συνεχίζει να εργάζεται μέσα στο παρόν.
Γι’ αυτό και κάθε επιστροφή στην ακτή είναι μια μικρή φιλοσοφική εμπειρία. Βλέπεις τον ίδιο τόπο και καταλαβαίνεις πως δεν είσαι ο ίδιος άνθρωπος. Το τοπίο λειτουργεί σαν καθρέφτης: δεν σου δείχνει μόνο τι υπάρχει μπροστά σου, αλλά και όλα όσα μεσολάβησαν μέχρι να ξανασταθείς εκεί.
Κάποτε ερχόμασταν στη θάλασσα για να φύγουμε από κάτι.
Ύστερα ερχόμαστε για να συναντήσουμε κάτι.
Και στο τέλος καταλαβαίνουμε πως αυτό που ψάχναμε δεν ήταν ποτέ η θάλασσα.
Ήταν ο εαυτός μας μέσα στον χρόνο.
Ίσως γι’ αυτό η ακτή έχει μια παράξενη δύναμη. Είναι το σημείο όπου η γη τελειώνει χωρίς να τελειώνει και η θάλασσα αρχίζει χωρίς να αρχίζει. Ένας τόπος ενδιάμεσος, όπως είναι και η ανθρώπινη ύπαρξη: ανάμεσα σε αυτό που υπήρξε και σε αυτό που δεν έχει ακόμη υπάρξει.
Στεκόμαστε εκεί και ακούμε το κύμα.
Δεν μας μιλά για το παρελθόν.
Μας μιλά για την αλλαγή.
Και τότε καταλαβαίνουμε πως η ζωή δεν είναι αυτό που καταφέρνουμε να κρατήσουμε.
Είναι αυτό που, ενώ χάνεται, εξακολουθεί να μας αλλάζει.
Παρά θιν’ ἁλός.
Εκεί όπου η θάλασσα σβήνει τα ίχνη μας στην άμμο και, την ίδια στιγμή, αφήνει τα βαθύτερα ίχνη της μέσα μας- τις αναμνήσεις.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου