Πριν από τους χάρτες, πριν από τα ονόματα, πριν ακόμη οι άνθρωποι αποφασίσουν πού τελειώνει η στεριά και πού αρχίζει ο άλλος, υπήρχε το μπλε.
Στεκόμαστε στην ακρογιαλιά και κοιτάζουμε τη θάλασσα. Νομίζουμε πως βλέπουμε το νερό. Στην πραγματικότητα βλέπουμε έναν καθρέφτη που μας προετοιμάζει για κάτι μεγαλύτερο. Το ίδιο μπλε που απλώνεται μέχρι τον ορίζοντα είναι εκείνο που κάνει τους αστροναύτες να ονομάζουν τη Γη «τον μπλε πλανήτη». Η θάλασσα είναι το μικρό απόσπασμα ενός βιβλίου του οποίου ολόκληρο το κείμενο είναι η Γη.
Το μπλε της δεν είναι απλώς χρώμα. Είναι οι ωκεανοί που θυμούνται τη γέννηση της ζωής, ο ουρανός που σκορπίζει το φως του Ήλιου, η υπόσχεση ότι κάπου υπάρχει νερό, άνεμος, σύννεφα, πουλιά, άνθρωποι. Είναι η πιο παράξενη απόχρωση της ύλης: εκείνη που έγινε συνείδηση και άρχισε να κοιτάζει τον εαυτό της.
Κι όμως, πάνω σε αυτόν τον όμορφο μπλε πλανήτη περνάμε συχνά τη ζωή μας σαν να κατοικούμε σε έναν κόσμο δίχως θαύματα. Συνηθίζουμε το κύμα που επιστρέφει, το δέντρο που ανθίζει, το παιδί που γελά, το βράδυ που γεμίζει αστέρια. Η συνήθεια είναι μερικές φορές πιο πυκνή κι από τα σύννεφα· κρύβει όσα θα έπρεπε να μας αφήνουν άφωνους.
Ίσως η σοφία να αρχίζει τη στιγμή που βλέπουμε ξανά τη Γη όπως θα την έβλεπε ένας ταξιδιώτης του διαστήματος: όχι ως ιδιοκτησία, αλλά ως φιλοξενία· όχι ως δεδομένο, αλλά ως δώρο. Έναν μικρό, όμορφο μπλε πλανήτη, που για όσο γνωρίζουμε είναι το μοναδικό μέρος όπου το Σύμπαν έμαθε να λέει τη λέξη «εμείς».
Ίσως γι' αυτό οι αρχαίοι ταξίδευαν. Όχι για να κατακτήσουν νέες ακτές, αλλά για να διαβάσουν διαφορετικές σελίδες του ίδιου μπλε. Κάθε λιμάνι ήταν μια υποσημείωση, κάθε κύμα μια παραλλαγή της ίδιας πρότασης που γράφεται εδώ και δισεκατομμύρια χρόνια.
Το παράδοξο είναι ότι βλέπουμε καθημερινά τη θάλασσα χωρίς να αντιλαμβανόμαστε πως κοιτάζουμε το χρώμα της ίδιας μας της μοναδικότητας. Αν υπήρχε ένας ταξιδιώτης από έναν μακρινό γαλαξία, δεν θα θυμόταν τις πόλεις μας ούτε τις αυτοκρατορίες μας. Θα θυμόταν μόνο έναν όμορφο μπλε πλανήτη που έλαμπε μέσα στο σκοτάδι, σαν μια σκέψη που το Σύμπαν έκανε μόνο μία φορά.
Ίσως, τελικά, η θάλασσα να μην είναι παρά ο τρόπος με τον οποίο η Γη μάς υπενθυμίζει, κάθε φορά που στεκόμαστε στην ακτή, ποιο είναι το πραγματικό της όνομα: όχι Ελλάδα, ούτε Ασία, ούτε Αμερική, αλλά ο όμορφος μπλε πλανήτης.

Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου