15/7/26

Το ακορντεόν.

Υπάρχουν όργανα που παράγουν μουσική και όργανα που παράγουν χρόνο. Το ακορντεόν ανήκει στη δεύτερη κατηγορία. Όποιος το ακούει δεν ακούει μόνο νότες· ακούει δρόμους που δεν υπάρχουν πια, σταθμούς όπου κανείς δεν περιμένει, γιορτές που ολοκληρώθηκαν πριν από δεκαετίες και όμως εξακολουθούν να συμβαίνουν.

Η φυσούνα του ανοίγει και κλείνει σαν πνεύμονας. Ίσως γι' αυτό κάθε μελωδία του μοιάζει με αναπνοή. Αναρωτιέμαι αν το όργανο ανασαίνει για τον μουσικό ή αν ο μουσικός ανασαίνει για να συνεχίσει το όργανο να υπάρχει. Η διάκριση δεν είναι βέβαιη.

Κάποτε φαντάστηκα μια βιβλιοθήκη όπου τα βιβλία δεν ήταν γραμμένα με λέξεις αλλά με ήχους. Εκεί, κάθε τόμος ήταν ένα ακορντεόν. Για να διαβάσεις ένα κεφάλαιο, έπρεπε να ανοίξεις τη φυσούνα· για να το τελειώσεις, να την κλείσεις. Οι σελίδες ήταν αέρας και το μελάνι ήταν σιωπή. Ο βιβλιοθηκάριος δεν γνώριζε μουσική· γνώριζε μόνο τη σειρά με την οποία έπρεπε να αναπνεύσουν τα βιβλία.

Ίσως γι' αυτό το ακορντεόν δεν είναι ένα όργανο αλλά ένας λαβύρινθος. Κάθε πλήκτρο οδηγεί σε μια ανάμνηση που δεν είμαστε βέβαιοι αν ζήσαμε ή αν την κληρονομήσαμε από κάποιον άγνωστο πρόγονό μας. Κάθε συγχορδία ανοίγει μια πόρτα και πίσω της βρίσκεται μια άλλη πόρτα, και πίσω από εκείνη άλλη μία, όπως στους ατέλειωτους διαδρόμους των ονείρων.

Λένε πως η μουσική νικά τη λήθη. Δεν είμαι βέβαιος. Ίσως συμβαίνει το αντίθετο: η λήθη να μεταμφιέζεται σε μουσική, ώστε να μπορούμε να την αντέξουμε. Το ακορντεόν το γνωρίζει αυτό. Γι' αυτό η φωνή του είναι πάντοτε διπλή: χαμογελά ενώ πενθεί, γιορτάζει ενώ αποχαιρετά.

Κάποτε το τελευταίο ακορντεόν του κόσμου θα σωπάσει. Τότε δεν θα χαθεί απλώς ένα μουσικό όργανο. Θα κλείσει η τελευταία φυσούνα του χρόνου, και ο κόσμος, στερημένος από εκείνη τη βαθιά εισπνοή και εκπνοή, ίσως ανακαλύψει ότι η ιστορία δεν ήταν παρά η αργή αναπνοή μιας αόρατης μουσικής.

Δεν υπάρχουν σχόλια: