Η Θέα.

 

Υπάρχει μια διαφορά ανάμεσα στη θέα και στη θέαση. Η θέα είναι αυτό που βρίσκεται απέναντί μας· η θάλασσα, το βουνό, μια πόλη, ένα ηλιοβασίλεμα. Η θέαση είναι η πράξη με την οποία τα μάτια και ο νους συναντούν αυτό που βλέπουν. Το τοπίο μπορεί να είναι το ίδιο για όλους, όμως η θέαση είναι πάντοτε προσωπική.

Η ομορφιά γεννιέται όταν η θέα παύει να είναι απλή συσσώρευση πραγμάτων και γίνεται ενότητα μορφών. Ένα δέντρο συνομιλεί με έναν βράχο, μια στέγη με ένα σύννεφο, μια γραμμή ακτής με τη γραμμή του ουρανού. Τότε το μάτι δεν περιπλανιέται χαμένο· αναγνωρίζει μια τάξη, μια κρυφή συγγένεια ανάμεσα στα στοιχεία του κόσμου.

Στο κέντρο αυτής της εμπειρίας βρίσκεται ο ορίζοντας. Είναι το αρχαιότερο σύνορο και συγχρόνως η μεγαλύτερη υπόσχεση. Δεν ανήκει ούτε στη γη ούτε στον ουρανό. Είναι η λεπτή γραμμή όπου τα αντίθετα συμφιλιώνονται. Κάθε θέα αποκτά βάθος επειδή υπάρχει ένας ορίζοντας που την ολοκληρώνει, ένα σημείο φυγής προς το οποίο ταξιδεύει το βλέμμα.

Η αισθητική της θέας μοιάζει με την τέχνη του κάδρου. Το κάδρο δεν προσθέτει τίποτε στο τοπίο· αφαιρεί. Επιλέγει. Ορίζει τι θα μείνει μέσα και τι θα μείνει έξω. Έτσι και ο άνθρωπος, όταν κοιτάζει, δεν βλέπει τα πάντα. Δημιουργεί ασυνείδητα ένα κάδρο γύρω από τον κόσμο. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο τα διάσπαρτα αντικείμενα μεταμορφώνονται σε εικόνα και η εικόνα σε νόημα.

Ίσως γι' αυτό αναζητούμε δωμάτια με θέα, κορυφές βουνών, μπαλκόνια στραμμένα προς τη δύση. Δεν αναζητούμε μόνο ένα ωραίο τοπίο. Αναζητούμε τη στιγμή κατά την οποία ο κόσμος αποκτά συνοχή. Τη στιγμή που οι μορφές ενώνονται, ο ορίζοντας ανοίγεται και το βλέμμα βρίσκει τη θέση του μέσα στο σύμπαν.

Η θέα, τελικά, δεν είναι ένα αντικείμενο. Είναι μια σχέση. Η συνάντηση του εξωτερικού κόσμου με την εσωτερική μας ανάγκη για τάξη, αρμονία και ομορφιά. Και η θέαση είναι η σιωπηλή τέχνη με την οποία μετατρέπουμε τον ορίζοντα σε εμπειρία και το κάδρο της στιγμής σε μνήμη.