«Ο πέτρινος φύλακας του χρόνου...»

Στην κορυφή της χερσονήσου της Παναγίας, εκεί όπου η πόλη συναντά το Αιγαίο, στέκεται το Κάστρο της Καβάλας σαν μια πέτρινη μνήμη που αρνείται να ξεχάσει. Δεν είναι μόνο ένα οχύρωμα· είναι ένα βιβλίο γραμμένο με πέτρα, όπου κάθε τείχος κρατά μια εποχή και κάθε ρωγμή έναν ψίθυρο ανθρώπων που πέρασαν. 

Πάνω στα ίχνη της παλιάς βυζαντινής ακρόπολης, το φρούριο γνώρισε ανακατασκευές και πήρε τη μορφή που διατηρεί κυρίως από την οθωμανική περίοδο. Από το ύψος του περίπου 70 μέτρων αγναντεύει το λιμάνι, τη θάλασσα και την πόλη που απλώνεται σαν ανοιχτό χειρόγραφο μπροστά του. 

Το Κάστρο δεν κοιτάζει μόνο προς τη θάλασσα· κοιτάζει προς τον χρόνο. Είδε τη Νεάπολη, τη Χριστούπολη, την Καβάλα. Άκουσε βήματα στρατιωτών, φωνές εμπόρων, προσευχές και σιωπές. Έγινε σύνορο ανάμεσα στη γη και στο πέλαγος, ανάμεσα στην ιστορία και στον μύθο. 

Και ίσως η μεγαλύτερη δύναμή του δεν είναι οι πολεμίστρες του, αλλά η θέα του: εκεί όπου το γαλάζιο της θάλασσας συναντά τις στέγες της παλιάς πόλης, το Κάστρο θυμίζει πως οι άνθρωποι φεύγουν, οι αυτοκρατορίες αλλάζουν, αλλά η πέτρα συνεχίζει να αφηγείται. Γιατί ένα κάστρο δεν είναι μόνο τόπος άμυνας. Είναι η μνήμη μιας πόλης που στέκεται όρθια απέναντι στον χρόνο.