Το «απολιθωμένο σκυλί της Πομπηίας».

Το περίφημο «απολιθωμένο σκυλί της Πομπηίας» είναι ένα από τα πιο σπαρακτικά και αναγνωρίσιμα σύμβολα της καταστροφής που προκάλεσε η έκρηξη του Βεζούβιου το 79 μ.Χ. Στην πραγματικότητα δεν πρόκειται για απολίθωμα, αλλά για ένα γύψινο εκμαγείο.

Η ιστορία του σκύλου.

Ο σκύλος βρέθηκε το Νοέμβριο του 1874 στην αυλή του σπιτιού του Μάρκου Βεσώνιου Πρίμου (House of Orpheus). Ήταν δεμένος με μια βαριά αλυσίδα για να φυλάει την είσοδο. Όταν οι ιδιοκτήτες του έφυγαν για να σωθούν, εγκατέλειψαν το ζώο πίσω. (έφυγαν άραγε βιαστικά χωρίς να σκεφτούν να ελευθερώσουν το άτυχο ζώο ή πίστευαν πως θα ξαναεπιστρέψουν και άφησαν ηθελημένα το σκυλί στην είσοδο για φυλάει το σπίτι από επίδοξους κλέφτες? Αυτό δεν θα το μάθουμε ποτέ...)

Ο τραγικός του θάνατος.

Καθώς η ηφαιστειακή τέφρα και ελαφρόπετρα από την έκρηξη του Βεζούβιου άρχισαν να συσσωρεύονται στην αυλή, το ζώο προσπαθούσε να ανέβει ψηλότερα για να γλιτώσει. Ωστόσο, το μήκος της αλυσίδας δεν του επέτρεψε να διαφύγει, με αποτέλεσμα να καλυφθεί από τη στάχτη και τελικά να πεθάνει από ασφυξία. 

Η τεχνική του εκμαγείου.

Με την πάροδο των αιώνων, η στάχτη σκλήρυνε γύρω από το σώμα του, ενώ η οργανική του ύλη αποσυντέθηκε, αφήνοντας ένα κενό αποτύπωμα (μια κοιλότητα) με το ακριβές σχήμα του. Το 1874, ο πρωτοπόρος αρχαιολόγος Τζουζέπε Φιορέλι ανακάλυψε αυτό το κενό, έχυσε μέσα υγρό γύψο και, όταν αυτός στέγνωσε, αποκάλυψε τη δραματική τελευταία στάση του ζώου. Το εκμαγείο αποτυπώνει το σκυλί ξαπλωμένο ανάσκελα, με τα πόδια λυγισμένα και συσπασμένα, σε μια ξεκάθαρη στάση αγωνίας και προσπάθειας να απελευθερωθεί από το κολάρο του. Πάνω στο εκμαγείο διακρίνονται πεντακάθαρα τα δόντια του, οι πατούσες του, καθώς και οι χάλκινοι κρίκοι από το κολάρο που φορούσε.

Σπαρακτική μαρτυρία της καταστροφής.

Το εκμαγείο αυτό αποτελεί μια από τις πιο σπαρακτικές μαρτυρίες της καταστροφής. Είναι ένα από τα πιο διάσημα εκθέματα που φυλάσσεται και εκτίθεται στο Antiquarium του Μποσκορεάλε (Boscoreale Antiquarium), λίγο έξω από τον αρχαιολογικό χώρο της Πομπηίας.